Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Knowledge Society and Museums: Prospects for Improving Museum Legislation in Azerbaijan

Yıl 2026, Sayı: Ahmet Yakupoğlu Özel Sayısı, 218 - 230, 22.01.2026
https://doi.org/10.5281/zenodo.18287494

Öz

Like many countries in the world, Azerbaijan has entered the post-oil era. Therefore, the republic's future development depends more on the development of agriculture and non-oil industries, science, technology, tourism, and other sectors, rather than solely on the exploitation of natural resources. All the aspects we have listed are, to a greater or lesser extent, based on scientific knowledge. In line with the President's call to “transform oil capital into human capital,” the development of an information society, a knowledge economy, and its key component, the creative economy, is among the priority issues facing Azerbaijan. Therefore, providing the general public with information about scientific achievements, research, and experimental results is of paramount importance. Museums play a significant role in this regard. In this context, improving museum legislation in the country is a current and important issue.

Kaynakça

  • Azərbaycan Respublikasının “Bələdiyyələrin maliyyəsinin əsasları haqqında” Qanunu. (1999). Azərbaycan, 28 dekabr.
  • Bələdiyyələrin statusu haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. (2010). Bakı: Qanun, 28.
  • Cəfərova, N. (2014). Azərbaycanda muzey fəaliyyətinin monitorinqinin aparılması nə üçün lazımdır? Kaspi, 151, 18 sentyabr.
  • Cəfərova, N. (2016). Azərbaycanda muzey fəaliyyətinin monitorinqinin aparılması perspektivləri. AMEA Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyi. “Azərbaycan tarixinin öyrənilməsində muzeylərin rolu” VI Respublika elmi konfransının materialları. Bakı, 60-64.
  • Cəfərova, N. (2021). Bakı şəhərinin tarixi muzeyinin konsepsiyası. Filologiya və sənətşünaslıq, 1, 265-270.
  • Cəfərova, N. (2024). Biliklər cəmiyyəti və turizm: Naxçıvanda şəhər tarixi muzeyləri, ekomuzeylər və “yaşıl yollar” ın yaradılması perspektivləri. Scientific Collection «InterConf+», 46 (205), 199-213. DOI: 10.51582/interconf.19-20.06.2024.022
  • Cəfərova, N. (2023). Biliklər cəmiyyətinə doğru addım: ekomuzeylər və “yaşıl yollar”ın yaradılması perspektivləri. Turizm və qonaqpərvərlik tədqiqatları Beynəlxalq jurnal, 2, 98-106.
  • Cəfərova, N. (2025). Muzey qanunvericiliyinin təkmilləşdirilməsi perspektivləri. Вышка, 17, 16-23 мая.
  • Cəfərova, N. ve Tağıyev, C. (2025). Mədəni-Dərketmə Turizminin İnkişafinda Bələdiyyələrin Rolu (Muzeyşünasliq Kontekstində). Gənc Tədqiqatçı, 2, 45-51. doi:10.59849/2409-4838.2025.2.45
  • Jafarova, N. (2021).The concept of the Museum of the History of Shusha. İncəsənət və Mədəniyyət problemləri, 1 (75), 33-41.
  • Jafarova, N. & Taghiyev, J. (2023). The role of municipalities in the development of cultural and educational tourism (in the context of museum studies). Konfrans materialları. doi: 10.13140/RG.2.2.11206.65609
  • Джафарова, Н. (2025). Интеграция науки, образования и культуры (Cəfərova, N. Bilim, eğitim ve kültürün entegrasyonu). Elm və həyat, 1 (Xüsusi buraxılış), 94-97.
  • Джафарова, Н. (2022). Перспективы создания Музея истории города Нахчыван (Cəfərova, N. Nahçıvan şehirinin Tarihi Müzesi'nin kurulmasına ilişkin beklentiler). Filologiya və sənətşünaslıq, 2, 304-311.
  • Карпов А. (2015). Основные теоретические понятия общества знаний (Karpov, A. Bilgi toplumunun temel teorik kavramları). Вестник Российской академии наук, том 85, 9, 812-820.
  • Скирда, М. и др. (2012). Роль музеев в образовании и развитии культурно-познавательного туризма: Аналитическая записка (Skirda, M. vd. Müzelerin Eğitimdeki Rolü ve Kültürel ve Eğitsel Turizmin Gelişimi: Analitik Not). Киев, , 48.
  • Фролова, Е. и др. (2020). Деятельность муниципальных органов власти по развитию культурно-познавательного туризма: проблемы, ресурсы и новые возможности (Frolova, Y. Belediyelerin kültürel ve eğitim turizminin geliştirilmesindeki faaliyetleri: sorunlar, kaynaklar ve yeni fırsatlar). Вопросы государственного и муниципального управления, 3, 210-228.
  • İnternet Kaynakları
  • Azərbaycan Respublikasının “Elm haqqında” Qanunu. (2016). https://e-qanun.az/framework/33488, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası. (1995). https://www.e-qanun.az/framework/897, Erişim tarihi: 17.03.2024.
  • Azərbaycan Respublikasının “Mədəniyyət haqqında” Qanunu. (2012). https://e-qanun.az/framework/25303, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Muzeylər haqqında” Qanunu. (2000). https://e-qanun.az/framework/735, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Tarix və mədəniyyət abidələrinin qorunması haqqında” Qanunu. (1998). https://e-qanun.az/framework/3526, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Turizm haqqında” Qanunu. (2021). https://e-qanun.az/framework/49162, Erişim tarihi: 17.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Yerli (bələdiyyə) vergilər və ödənişlər haqqında” Qanunu. (2001). https://e-qanun.az/framework/1470, Erişim tarihi: 09.09.2024.
  • “Azərbaycanda muzey işinin yaxşılaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı. (2007). https://e-qanun.az/framework/13004, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • “Azərbaycanın regionlarında fəaliyyət göstərən muzeylərin müasir standartlara uyğun təmirinə, yeni avadanlıq və zəruri eksponatlarla təchizatına dair xüsusi tədbirlər planı”nın təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı. (2009). https://e-qanun.az/framework/17837, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • Museum Definition. [Electronic resource]. URL: https://icom.museum/en/resources/standards-guidelines/museum-definition/, Erişim tarihi: 18.05.2025.
  • Декларации ООН: Культура (BM Bildirileri: Kültür). https://www.un.org/ru/documents/decl_conv/decl_culture.shtml, Erişim tarihi: 16.09.2025.
  • Конвенции ООН: Культура (BM Sözleşmeleri: Kültür). https://www.un.org/ru/documents/decl_conv/conv_culture.shtml, Erişim tarihi:16.09.2025.
  • МОНДИАКУЛЬТ-2022: государства принимают историческую Декларацию о культуре (MONDIACULT-2022: Devletler, Kültür Üzerine Tarihi Bir Bildirgeyi kabul etti). https://www.unesco.org/ru/articles/mondiakult-2022-gosudarstva-prinimayut-istoricheskuyu-deklaraciyu-o-kulture, Erişim tarihi: 16.09.2025.
  • Полный список договоров Совета Европы (Avrupa Konseyi anlaşmalarının tam listesi). URL: https://www.coe.int/ru/web/conventions/full-list, Erişim tarihi: 22.09.2025.
  • Сеймур, Т. (2022). Принято новое определение понятия «музей» (Seymur, T. “Müze” terimine ilişkin yeni bir tanım kabul edildi). https://www.theartnewspaper.ru/posts/20220826-jord/, Erişim tarihi: 15.08.2024.

Bilgi Toplumu ve Müzeler: Azerbaycan'da Müze Mevzuatının İyileştirilmesine Yönelik Beklentiler

Yıl 2026, Sayı: Ahmet Yakupoğlu Özel Sayısı, 218 - 230, 22.01.2026
https://doi.org/10.5281/zenodo.18287494

Öz

Dünyadaki birçok ülke gibi Azerbaycan da petrol sonrası döneme girmiştir. Bu nedenle, cumhuriyetin gelecekteki gelişimi, doğal kaynakların işletilmesinden ziyade tarım ve petrol dışı sanayi, bilim, teknoloji, turizm ve diğer alanların gelişimine daha çok bağlıdır. Listelediğimiz tüm yönler, az ya da çok bilimsel bilgiye dayanmaktadır. Devlet başkanının “petrol sermayesini insan sermayesine dönüştürme” çağrısı doğrultusunda, bilgi toplumu, bilgi ekonomisi ve bunun önemli bir bileşeni olan yaratıcı ekonominin geliştirilmesi, Azerbaycan'da karşı karşıya olduğumuz öncelikli konular arasındadır. Bu nedenle, bilimsel başarılar, araştırma ve deney sonuçları hakkında genel halka bilgi sağlamak büyük önem ve önem taşımaktadır. Müzeler bu konuda önemli bir rol oynamaktadır. Bu bağlamda, ülkedeki müze mevzuatının iyileştirilmesi güncel ve önemli konulardan biridir.

Kaynakça

  • Azərbaycan Respublikasının “Bələdiyyələrin maliyyəsinin əsasları haqqında” Qanunu. (1999). Azərbaycan, 28 dekabr.
  • Bələdiyyələrin statusu haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu. (2010). Bakı: Qanun, 28.
  • Cəfərova, N. (2014). Azərbaycanda muzey fəaliyyətinin monitorinqinin aparılması nə üçün lazımdır? Kaspi, 151, 18 sentyabr.
  • Cəfərova, N. (2016). Azərbaycanda muzey fəaliyyətinin monitorinqinin aparılması perspektivləri. AMEA Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyi. “Azərbaycan tarixinin öyrənilməsində muzeylərin rolu” VI Respublika elmi konfransının materialları. Bakı, 60-64.
  • Cəfərova, N. (2021). Bakı şəhərinin tarixi muzeyinin konsepsiyası. Filologiya və sənətşünaslıq, 1, 265-270.
  • Cəfərova, N. (2024). Biliklər cəmiyyəti və turizm: Naxçıvanda şəhər tarixi muzeyləri, ekomuzeylər və “yaşıl yollar” ın yaradılması perspektivləri. Scientific Collection «InterConf+», 46 (205), 199-213. DOI: 10.51582/interconf.19-20.06.2024.022
  • Cəfərova, N. (2023). Biliklər cəmiyyətinə doğru addım: ekomuzeylər və “yaşıl yollar”ın yaradılması perspektivləri. Turizm və qonaqpərvərlik tədqiqatları Beynəlxalq jurnal, 2, 98-106.
  • Cəfərova, N. (2025). Muzey qanunvericiliyinin təkmilləşdirilməsi perspektivləri. Вышка, 17, 16-23 мая.
  • Cəfərova, N. ve Tağıyev, C. (2025). Mədəni-Dərketmə Turizminin İnkişafinda Bələdiyyələrin Rolu (Muzeyşünasliq Kontekstində). Gənc Tədqiqatçı, 2, 45-51. doi:10.59849/2409-4838.2025.2.45
  • Jafarova, N. (2021).The concept of the Museum of the History of Shusha. İncəsənət və Mədəniyyət problemləri, 1 (75), 33-41.
  • Jafarova, N. & Taghiyev, J. (2023). The role of municipalities in the development of cultural and educational tourism (in the context of museum studies). Konfrans materialları. doi: 10.13140/RG.2.2.11206.65609
  • Джафарова, Н. (2025). Интеграция науки, образования и культуры (Cəfərova, N. Bilim, eğitim ve kültürün entegrasyonu). Elm və həyat, 1 (Xüsusi buraxılış), 94-97.
  • Джафарова, Н. (2022). Перспективы создания Музея истории города Нахчыван (Cəfərova, N. Nahçıvan şehirinin Tarihi Müzesi'nin kurulmasına ilişkin beklentiler). Filologiya və sənətşünaslıq, 2, 304-311.
  • Карпов А. (2015). Основные теоретические понятия общества знаний (Karpov, A. Bilgi toplumunun temel teorik kavramları). Вестник Российской академии наук, том 85, 9, 812-820.
  • Скирда, М. и др. (2012). Роль музеев в образовании и развитии культурно-познавательного туризма: Аналитическая записка (Skirda, M. vd. Müzelerin Eğitimdeki Rolü ve Kültürel ve Eğitsel Turizmin Gelişimi: Analitik Not). Киев, , 48.
  • Фролова, Е. и др. (2020). Деятельность муниципальных органов власти по развитию культурно-познавательного туризма: проблемы, ресурсы и новые возможности (Frolova, Y. Belediyelerin kültürel ve eğitim turizminin geliştirilmesindeki faaliyetleri: sorunlar, kaynaklar ve yeni fırsatlar). Вопросы государственного и муниципального управления, 3, 210-228.
  • İnternet Kaynakları
  • Azərbaycan Respublikasının “Elm haqqında” Qanunu. (2016). https://e-qanun.az/framework/33488, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası. (1995). https://www.e-qanun.az/framework/897, Erişim tarihi: 17.03.2024.
  • Azərbaycan Respublikasının “Mədəniyyət haqqında” Qanunu. (2012). https://e-qanun.az/framework/25303, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Muzeylər haqqında” Qanunu. (2000). https://e-qanun.az/framework/735, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Tarix və mədəniyyət abidələrinin qorunması haqqında” Qanunu. (1998). https://e-qanun.az/framework/3526, Erişim tarihi: 05.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Turizm haqqında” Qanunu. (2021). https://e-qanun.az/framework/49162, Erişim tarihi: 17.05.2025.
  • Azərbaycan Respublikasının “Yerli (bələdiyyə) vergilər və ödənişlər haqqında” Qanunu. (2001). https://e-qanun.az/framework/1470, Erişim tarihi: 09.09.2024.
  • “Azərbaycanda muzey işinin yaxşılaşdırılması haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı. (2007). https://e-qanun.az/framework/13004, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • “Azərbaycanın regionlarında fəaliyyət göstərən muzeylərin müasir standartlara uyğun təmirinə, yeni avadanlıq və zəruri eksponatlarla təchizatına dair xüsusi tədbirlər planı”nın təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı. (2009). https://e-qanun.az/framework/17837, Erişim tarihi: 17.07.2025.
  • Museum Definition. [Electronic resource]. URL: https://icom.museum/en/resources/standards-guidelines/museum-definition/, Erişim tarihi: 18.05.2025.
  • Декларации ООН: Культура (BM Bildirileri: Kültür). https://www.un.org/ru/documents/decl_conv/decl_culture.shtml, Erişim tarihi: 16.09.2025.
  • Конвенции ООН: Культура (BM Sözleşmeleri: Kültür). https://www.un.org/ru/documents/decl_conv/conv_culture.shtml, Erişim tarihi:16.09.2025.
  • МОНДИАКУЛЬТ-2022: государства принимают историческую Декларацию о культуре (MONDIACULT-2022: Devletler, Kültür Üzerine Tarihi Bir Bildirgeyi kabul etti). https://www.unesco.org/ru/articles/mondiakult-2022-gosudarstva-prinimayut-istoricheskuyu-deklaraciyu-o-kulture, Erişim tarihi: 16.09.2025.
  • Полный список договоров Совета Европы (Avrupa Konseyi anlaşmalarının tam listesi). URL: https://www.coe.int/ru/web/conventions/full-list, Erişim tarihi: 22.09.2025.
  • Сеймур, Т. (2022). Принято новое определение понятия «музей» (Seymur, T. “Müze” terimine ilişkin yeni bir tanım kabul edildi). https://www.theartnewspaper.ru/posts/20220826-jord/, Erişim tarihi: 15.08.2024.
Toplam 32 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Müze Eğitimi, Sanat Tarihi, Teori ve Eleştiri (Diğer)
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Nazmin Jafarova 0000-0003-2854-7780

Gönderilme Tarihi 11 Aralık 2025
Kabul Tarihi 18 Ocak 2026
Yayımlanma Tarihi 22 Ocak 2026
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Sayı: Ahmet Yakupoğlu Özel Sayısı

Kaynak Göster

APA Jafarova, N. (2026). Bilgi Toplumu ve Müzeler: Azerbaycan’da Müze Mevzuatının İyileştirilmesine Yönelik Beklentiler. D-Sanat(Ahmet Yakupoğlu Özel Sayısı), 218-230. https://doi.org/10.5281/zenodo.18287494