The Ruling and Importance of Listening to the Recited Quran in the Context of the Verse of Al-A'raf 7/204

Öz

Just as Allah Almighty commanded the recitation of the Quran, the sublime book He revealed to guide all mankind, He also commands listening to the recitation of the Quran in verse 204 of Surah A'raf, saying, "When the Quran is recited, listen attentively and be silent so that you may receive mercy." There are different narrations in hadith and tafsir books regarding the reason for the revelation of this verse. These narrations mainly concern the prohibition of speaking during prayer, the prohibition of reciting the Quran aloud when the imam recites it, and the need to remain silent and listen to the Quran. According to some narrations, the verse applies only to the time when the sermon is delivered, while according to others, it applies to both the prayer and the sermon. Some commentators, based on the reason for the verse's revelation, believe that the command relates to the recitation of the Quran during prayer. Therefore, listening to the Quran recited outside of prayer is not obligatory, but rather a sunnah (recommended practice). According to the majority of scholars, the command in the verse applies to both prayer and non-prayer times. Although some have argued that the command in the verse is specific to the Prophet's recitation of the Quran and therefore directed at disbelievers, the majority do not agree with this view. This is because the verse does not specify whether the command applies during or outside of prayer. The specificity of the reason for its revelation does not prevent the ruling from being general. The wording and apparent meaning of the verse express the necessity of listening to the recited Quran. The command is binding on all believers except those with valid excuses such as performing prayer or having urgent business. Not listening to the recited Quran without a valid excuse would be disrespectful to the Quran and to God. Therefore, one should not recite the Quran aloud in places where it will not be heard.

Anahtar Kelimeler

• Tafsir
• Quran
• Reading
• Silence
• Listening

A’râf 7/204 Âyeti Bağlamında Okunan Kur’an’ı Dinlemenin Hükmü ve Önemi

Öz

Yüce Allah, bütün insanlara rehber olması için indirdiği yüce kitabı Kur’an’ın okunmasını emrettiği gibi A'râf 7/204. âyetinde “Kur’an okunduğu zaman onu can kulağıyla dinleyin ve susun ta ki size merhamet edilsin.” buyurarak okunan Kur’an’ın dinlenmesini de emretmektedir. Âyetin nüzul sebebiyle ilgili hadis ve tefsir kitaplarında farklı rivayetler vardır. Bu rivayetler, ağırlıklı olarak namazda konuşulmaması, imam açıktan Kur’an okuduğu zaman sesli Kur’an okunmaması ve susup Kur’an’ın dinlenmesiyle ilgilidir. Bazı rivayetlere göre âyet, hutbenin okunduğu, diğer bazılarına göre hem namazın kılındığı hem de hutbenin okunduğu zamana mahsustur. Müfessirlerden bazıları âyetin nüzul sebebine binaen emrin namazda okunan Kur’an’la ilgili olduğu görüşündedir. Dolayısıyla namaz dışında okunan Kur’an’ı dinlemek farz değil, sünnettir. Âlimlerin çoğunluğuna göre âyetteki emir, hem namaz hem namaz dışı için söz konusudur. Âyetteki emrin Hz. Peygamber'in Kur’an okumasına mahsus, dolayısıyla âyetteki hitabın kâfirlere yönelik olduğunu dile getirenler olmuşsa da çoğunluk bu görüşe katılmamıştır. Çünkü âyette emir, namaz içi ve namaz dışı olarak bir beyan yoktur. Nüzul sebebinin özel olması hükmün umumi olmasına engel değildir. Âyetin lafzı ve zahiri okunan Kur’an’ı dinlemenin gerekliliğini ifade etmektedir. Emir, namaz kılmak gibi mazereti olanlar hariç bütün müminleri bağlayıcı niteliktedir. Mazeretsiz okunan Kur’an’ı dinlememek, Kur’an’a ve Allah’a saygısızlık etmek olur. Bu nedenle dinlenmeyecek yerlerde sesli Kur’an okumamak gerekir.

Anahtar Kelimeler

• Tefsir
• Kur’an
• Okumak
• Susmak
• Dinlemek

Kaynakça

1. Abdülkadir b. Ahmed Bedran. Cevâhiru’l-efkâr ve meâdinü’l-âsâr. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmiyye, 1991. Ahmed b. Hanbel. el-Müsned. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
2. Alâüddîn Ebû Bekr b. Mes’ûd b. Ahmed el-Kâsânî. Bedâiu’s-sanâi’ fî tertîbi’ş-şerâi’. y.y. Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1986.
3. Âlûsî, Şihâbüddîn Muhammed b. Abdullah. Rûhu’l-me’ânî fî tefsîri’l-Kur’ani’l-azîm ve’s-seb’ı’l-mesânî (Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1415.
4. Aydın, Akif. “Kur’ân-ı Kerîm Okumanın ve Dinlemenin Fazilet ve Adabı” Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7 {2002}, 127-152.
5. Bağavî, Ebû Muhammed el-Huseyn b. Mes’ûd. Me’âlimü’t-tenzîl fî tefsîri’l-Kur’an. Beyrut: Dâru’t-Türâsiyyi’l-Arabiyyi, 1420.
6. Bedir, Murtaza. “Sünnet”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2010.
7. Beyzâvî, Ebû Sa’îd Abdullah b. Ömer. Envâru’t-tenzîl ve esrâru’t-te’vîl. Beyrut: Dâru İhyâü’t-Türâsî’l-Arabiyyi, 1418.
8. Buğda, Alimcen. “İslam Hukukunda Farz-ı Kifâye Kavramının Sosyal Hayattaki İşlevi” Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi 41 (Haziran 2023): 1-30.

9. Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmi’us-sahîh. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
10. Cassâs, Ebû Bekr Ahmed b. Ali er-Râzî. Ahkâmü’l-Kur’an. Beyrut: Dâru İhyâü’t-Türâsî, 1405.
11. Cevzî, Ebû’l-ferac Abdurrahman b. Alâ b. Muhammed. Zâdü’l-mesîr fî ‘ılmi’t-tefsîr. Beyrut: Dâru’l-kitâbi’lArabîyyi, ts.Cûzcânî, Ebû Osman Saîd b. Mansûr. et-Tefsîru min sünen-i Saîd b. Mansûr. b.y., Dâru’s-Samî’î, 1997.
12. Demirci, Muhsin. “Esbâb-ı Nüzûl”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1995.
13. Din İşleri Yüksek Kurulu. 10.03.2021 No: 16; Fetvalar (Anakara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2019), 404.
14. Ebû Dâvûd, Süleyman b. el-Eş’âs. es-Sü¬nen. mütercim bilgisi eksikİstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
15. Ebû Hayyân, Muhammed b. Yusuf. Bahru’l-muhît fî’t-tefsîr. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1420.
16. Ebû İshâk ez-Zeccâc. Me’ânî’l-Kur’an ve i’râbühû. Beyrut: Âlemü’l-Kütüb, 1988.
17. Ebû İshâk İbrâhîm b. es-Serî b. Sehl. Meâni’l-Kur’an ve i’râbühû. Beyrut: Âlimü’l-Kütib, 1988.
18. Ebû Zehre, Muhammed b. Ahmed b. Mustafa. Zehretü’t-tefâsîr. b.y. Dâru’l-Fikri’l-Arabî, ts.
19. Ferrâ, Ebû Muhammed el-Huseyn b. Mes’ûd b. Muhammed. Şerhu’s-sünne, thk. Şuayb Ürnavut. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmî, 1983.
20. Hâlid b. Osman. el-Hulâsa fî tedebbüri’l-Kur’an. b.y., Dâru’l-Hadâra, 2016.
21. Hâzin,, Ebû’l-Hasan Alûüddîn Ali b. Muhammed b. İbrâhîm b. Ömer. Lübâbü’t-te’vîl fî meânî’t-tennzîl. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-İlmiyye, 1415.
22. Hicâzî, Muhammed Mahmud. et-Tefsîdü’l-Vâdih. Beyrut: Dâru’l-Ceyli’l-Cedîd, 1413.
23. Hocaoğlu, Mustafa. “Okuma ve Anlama Üzerine: Kur’an Tilavetiyle İlgili Bazı Kavram ve Rivayetlerin Değerlendirilmesi”. Din Bilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 12/2 (2012), 207 -235.
24. İbn Âbîdîn, Muhammed Emîn b. Omer b. Abdülazîz. Reddü’l-muhtâr alâ dürri’l-muhtâr. Beyrut: Dâru’l-fikr, 1992.
25. İbn Âşûr,Muhammed Tâhir b. Muhammed. et-Tahrîr ve’t-tenvîr. Tunus: Dâru’t-Tûnûsiyye, 1984.
26. İbn Atiyiyye, Ebû Muhammed Abdülhak b. Gâlib b. Abdürrahman b. Temam. el-Muhrraru’l-vecîz fî tefsiri kitâbi’l-azîz. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, ts.
27. İbn Batta, Ebû Abdullah Ubeydullah b. Muhammed b. Muhammed. el-İbânetü’l-kübrâ. Riyd: Dâru’r-Râye, ts.
28. İbn Cüzey, Ebû’l-kâsım Muhammed b. Ahmed b. Muhammed b. Abdullah. et-Teshîl li ulûmi’t-tenzîl. Beyrut: Şirketü Dâru’lerkam, 1416.
29. İbn Ebî Hâtim, Ebû Muhammed Abdurrahman b. Muhammed. Tefsîru’l-Kur’ani’l-azîm. Suud: Mektebetü Nezzâr Mustafa el-Bâz, ts.
30. İbn Ebî Şeybe, Ebû Bekir Abdullah b. Muhammed. el-Musannef fî’l-ehâdîsi ve’l-âsâr. Riyad: Mektebetü’r-Rüşd, 1409.
31. İbn el-Arabî, Muhammed b. Abdullah Ebû Bekir. Ahkâmü’l-Kur’an. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-İlmiyye, 2003.
32. İbn Fâris, Ebû’l-Hüseyn Ahmed. Mu’cemü mekâyîsi’l-lüga. thk. Abdüsselam Muhammed Hârun. Beyrut: İttihâdü’l-Kitâbi’l-Arab, 2002.
33. İbn Fürs, Ebû Muhammed Abdülmünım b. Abdürrahîm. Ahkâmü’l-Kur’an. thk. Selâhaddî Buafîf. Beyrut: Dâru İbn Hazm, 2006.
34. İbn Kesîr, Ebû’l-Fidâ İsmâîl b. Ömer. Tefsîrul- Kur’an’il- azîm. thk: Sâmî b. Muhammed Selâmeh. b.y., Dâru Taybe, 1999.
35. İbn Manzûr, Ebû’l-Fadl, Muhammed b. Mükerrem. Lesânü’l-Arab. Beyrut: Dâru Sadr, 1414.
36. İbrahim Kâfi Dönmez, “Vâcib”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Diyanet Vakfı Yayınları, 2012.
37. İpşirli, Mehmet “Minkārîzâde Yahyâ Efendi”, Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 2020. 30/114-115.
38. Karagöz, İsmail. İlahî Emirler. Ankara: Kar Yayınları, 2015.
39. Karagöz, İsmail. Kur’an’ı ve Sünneti Anlamak. Ankara: Kar Yayınları, 2016.
40. Karaman, Hayrettin ve diğerleri. Kur’an yolu Türkçe meâl ve tefsir. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2007.
41. Kâsimî, Muhammed Cemâleddîn b. Muhammed. Mehâsinü’t-te’vîl. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-Ilmiyye, 1418.
42. Kayapınar, Hüseyin “Münyetü’l-Musallî” Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2006. 32/32-33.
43. Kınnevcî, Ebû’t-Tayyib Sıddîk Hân b. Hasan b. Ali. Neylü’l-merâm min tefsiri âyâti’l-ahkâm. y.y., Dâru’l-kütübi’l-İlmiyye, 2003.
44. Koca, Ferhat. “Mendûb”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2004.
45. Kurtubî, Ebû Abdillah Muhammed b. Ahmed. el-Câmi’ li ahkâmi’l-Kur’an. Kahire: Dâru Kütübi’l-Mısrıyye, 1964. Merâgî, Ahmed b. Mustafa. Tefsîr. Mısır: Şirketü Mektebe, 1946.
46. Muhammed Cemâlüddîn b. Muhammed Saîd b. Kāsım ed-Dımaşkī. Mehâsinü’t-Te’vîl. Beyrut: Dâru’l-kütübi’l-İlmiyye, 1418.
47. Muhammed Ebû Şehbe. el-Medhal li dirâseti’l-Kur’âni’l-kerîm. Kahire: Mektebetü’s-Sünne, 2003. Müslim b. el-Haccac el-Kuşeyrî en-Nisâbûrî. el-Câmiu’s-sahîh. mütercim bilgisi eksik. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981.
48. Nesefî, Ebû’l-Berekât Abdullah b. Ahmed. Medâriku’t-tenzîl ve hakâiku’t-te’vîl. Beyrut: Dâru’l-Kelimi’t-Tayyib, 1998.
49. Nevevî, Ebû Zekeriyâ Muhyiddîn Yahya b. Şeref. et-Tibyân fî âdâbi hameleti’l-Kur’an. Beyrut: Dâru İbn Hazm, 1994.
50. Nîsâbûrî, Ebû’l-kâsim Mahmûd b. Ebî’l-Hasan. Bâhiru’l-burhâh fî me’ânî müşkilâti’l-Kur’an. Mekke: Câmi’atü Ümmi’l-Kurâ, 1998.
51. Paçacı, İbrahim ve diğerleri.”Müstehab”, Dini Kavramlar Sözlüğü. editörler bilgisi eksik Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2015.
52. Râzî, Ebû Abdillâh Fahrüddîn Muhammed b. Ömer b. Huseyn. Mefâtîhu’l-gayb. Beyrut: Dâru’t-türâsî’l-Arabiyyi, 1420.
53. Reşîd Rizâ Muhammed b. Ali. Tefsîru’l-menâr. Mısır: el-Heyetü’l-Mısriyye el-Âmmeti li’l-Kitâb, 1990.
54. Sa’âlibî, Ebû Zeyd Abdurrahman b. Muhammed. el-Cevâhiru’l-hısân fî tefsîri’l-Kur’an. Beyrut: İhyâi’t-Türâsî, 1418.
55. Sa’dî, Abdurrahman b. Nâsır b. Abdullah. Teysîru’l-kerîmi’r-Rahmân fî kelâmi’l-Mennân. b.y., Müessesetü’r-Risâle, 2000.
56. Sa’lebî, Ebû İshâk Ahmed b. Muhammed. el-Keşfü ve’l-beyân. Beyrut: Dâru İhyâü’t-türâsî’l-Arabbiyi, 2002.
57. Saîd Havvâ. el-Esâs fî’t-tefsîr. Kahire: Dâru’s-Selâm, 1424.
58. San’ânî, Ebû Bekr Abdürrezzâk b. Hemmâm. el-Musannef. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmî, 1403.
59. Sana’ânî, Ebû Bekir Abdürrezzak b. Hemmâm. et-Tefsîr. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1419.
60. Sem’ânî, Ebû’l-Muzeffer Mansur b. Muhammed. Tefsîru’l-Kur’an, thk. Yâsir b. İbrâhîm. Riyad: yy, 1997.
61. Serahsî, Muhammed b. Ahmed b.Ebî Sehl Şemsü’l-Eimme. el-Mebsût. Beyrut: Dâru’l-Ma’rife, 1993.
62. Sonduk, Enver, “A'râf Suresi 204. Âyeti Bağlamında Sükût” Tefsir Dergisi, 4/1 (Haziran 2024), 20-31.
63. Süyûtî, Ebü’l-Fazl Celâlüddîn Abdurrahmân b. Ebî Bekr b. Muhammed el-Hudayrî. el-İtkân fî ulûmi’l-Kur’an. Mısır: el-Heyeti’l-Mısrıyyeti’l-Âmmeti li’l-kitâb, 1974.
64. Şâfiî, Ebû Abdillah Muhammed b. İdris. el-Müsned. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1400.
65. Şevkânî, Muhammed b. Ali b. Muhammed. Fethu’l-kadîr. Beyrut: Dâru İbn Kesîr, 1414.
66. Taberî, Muhammed b. Cerîr. Câmi’u’l-beyân an tefsîri âyi’l-Kuran. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 2000.
67. Tahâvî, Ebû Ca’fer Ahmed b. Muhammed. Ahkâmü’l-Kur’an. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1995.
68. Tantâvî, Muhammed. Seyyid. et-Tefsîru’l-vasît li’l-Kur’ani’l-kerîm. Kahire: Dâru'n-Nehda, 1998.
69. Vâhidî, Ebû’l-Hasan Ali b. Ahmed b. Muhammed. Esbâbü’n-nüzûl. Dammâm: Dâru’l-Islah, 1992.
70. Yazır, Elmalılı Hamdi. Hak Dini Kur’an Dili. İstanbul: Eser Kitabevi, 1971.
71. Zemahşerî, Ebû’l-kâsım Mahmûd b. Ömer. el-Keşâf ‘an hakâiki ğavâmidit-tenzîl. Beyrut: Dâru’l-kitâbi’l-Arabîyyi, 1407.
72. Zeyleî, Osman b. Ali. Tebyînü’l-hakâik şerhu kehzi’d-dekâik. Kahire: el-Mektebetü’l-Kübrâ, 1313.
73. Zühaylî, Vehbe b. Mustafa. et-Tesîru’l-münîr. Dimaşk.