The Effect of Physical Activity-Based Interventions in Educational Institutions on Individuals' Stress Management and Psychological Resilience

Öz

This research was conducted to examine the effect of physical activity-based interventions implemented in educational institutions on the stress management and psychological resilience levels of university students. Data were collected from 349 (243 female, 106 male) university students studying at a state university in the Aegean Region. Using a correlational survey model from quantitative research designs, a personal information form, the Perceived Stress Scale Short Form, the Physical Activity Participation Motivation Scale, and the Short Psychological Resilience Scale were used for data collection. The relationships between participants' physical activity levels and stress management and psychological resilience were evaluated using correlation and regression analyses. The findings showed that regular participation in physical activity increased stress management skills and positively affected psychological resilience levels. The research results revealed significant relationships between high physical activity levels and lower perceived stress and higher psychological resilience. In conclusion, the findings emphasize the importance of implementing physical activity interventions in educational settings to support psychosocial well-being.

Anahtar Kelimeler

• Educational institutions
• Physical activity
• Stress
• Psychological resilience

Eğitim Kurumlarında Fiziksel Aktivite Temelli Müdahalelerin Bireylerin Stres Yönetimi ve Psikolojik Dayanıklılığına Etkisi

Öz

Bu araştırma, eğitim kurumlarında yürütülen fiziksel aktivite temelli müdahalelerin üniversite öğrencilerinin stres yönetimi ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Veriler, Ege Bölgesi’nde bir devlet üniversitesinde öğrenim gören 349 (243 kadın, 106 erkek) üniversite öğrencisinden toplanmıştır. Nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülen çalışmada, kişisel bilgi formu, Algılanan Stres Ölçeği Kısa Formu, Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonu Ölçeği ve Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği veri toplama amacıyla kullanılmıştır. Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyleri ile stres yönetimi ve psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkiler korelasyon ve regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Bulgular, düzenli fiziksel aktiviteye katılımın stres yönetimi becerilerini artırdığını ve psikolojik dayanıklılık düzeylerini olumlu yönde etkilediğini göstermiştir. Araştırma sonuçları, yüksek fiziksel aktivite düzeyleri ile daha düşük algılanan stres ve daha yüksek psikolojik dayanıklılık arasında anlamlı ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur. Sonuç olarak bulgular, eğitim ortamlarında fiziksel aktivite müdahalelerinin psikososyal iyilik hâlini desteklemek üzere uygulanmasının önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim kurumları
• Fiziksel aktivite
• Stres
• Psikolojik dayanıklılık

Destekleyen Kurum

Bu araştırma için herhangi bir dış finansman alınmamıştır.

Etik Beyan

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Etik Kurulu tarafından 21.12.2025 tarih ve 2025/12 Eğitim Araştırmaları Etik Kurulu Toplantısında alınan XXI nolu karar ile etik açıdan uygun bulunmuştur.

Teşekkür

Yazarlar herhangi bir kişi veya kuruma teşekkür etmek istememektedir.

Kaynakça

1. Al Zahrani, E. M., Elsafi, S. H., Alharbi, A. H., Alotaibi, W. S., Alyahya, A. A., Alqahtani, S. A., Al Thabet, S. M., Al Harbi, S. O., Adam, A. A., & Al Shehri, A. A. (2025). Physical activities awareness and practice among the healthcare professions students in Saudi Arabia. Frontiers in Public Health, 13, Article 1624914. https://doi.org/10.3389/fpubh.2025.1624914
2. Alhammad, S. A., Almutairi, F. M., Bajsair, A. S., Alghamdi, A. S., Algarni, F. S., Aldaihan, M. M., Alshehri, W. M., & Alwadeai, K. S. (2023). Physical activity levels among undergraduate students at the College of Applied Medical Sciences, King Saud University, Riyadh: A prevalence study. Medicine, 102(48), Article e36386. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000036386
3. Alpar, R. (2016). Spor, sağlık ve eğitim bilimlerinden örneklerle uygulamalı istatistik ve geçerlik güvenirlik. Detay Yayıncılık.
4. Ansari, S., & Iqbal, N. (2025). Association of stress and resilience in college students: A systematic review and meta-analysis. Personality and Individual Differences, 236, Article 113006. https://doi.org/10.1016/j.paid.2024.113006
5. Arnett, J. J. (Ed.). (2015). The Oxford handbook of emerging adulthood. Oxford University Press.
6. Aydemir, F. R., Özata Değerli, M. N., & Altuntaş, O. (2025). The effect of stress management ıntervention on ınteroception, perceived stress, and resilience in university students: A randomized controlled trial. Psychology in the Schools, 62(10), 4092–4101. https://doi.org/10.1002/pits.23601
7. Aytekeli, S. T. (2019). Üniversite öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite düzeylerinin belirlenmesi (Tez No. 577072) [Yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi]. Yök Tez Merkezi.
8. Bakir, A., Ulutürk, A. D., Uçdu, E., Bektaş, I., Mandaci, M., Tanriverdi, M. S., Çelik, M. B., Caynak, U. E., & Yurdaer, Z. B. (2022). Perceived stress and need for social relationships in university students in pandemic. Namık Kemal Medical Journal, 10(4), 344–349. https://doi.org/10.4274/nkmj.galenos.2022.55477

9. Başar, S., & Sarı, İ. (2018). Düzenli egzersizin depresyon, mutluluk ve psikolojik iyi oluş üzerine etkisi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 25–34.
10. Bewick, B., Koutsopoulou, G., Miles, J., Slaa, E., & Barkham, M. (2010). Changes in undergraduate students’ psychological well‐being as they progress through university. Studies in Higher Education, 35(6), 633–645. https://doi.org/10.1080/03075070903216643
11. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri (19. baskı). Pegem Akademi.
12. Chekroud, S. R., Gueorguieva, R., Zheutlin, A. B., Paulus, M., Krumholz, H. M., Krystal, J. H., & Chekroud, A. M. (2018). Association between physical exercise and mental health in 1· 2 million individuals in the USA between 2011 and 2015: A cross-sectional study. The Lancet Psychiatry, 5(9), 739–746. https://doi.org/10.1016/S2215-0366(18)30227-X
13. Córdova Olivera, P., Gasser Gordillo, P., Naranjo Mejía, H., La Fuente Taborga, I., Grajeda Chacón, A., & Sanjinés Unzueta, A. (2023). Academic stress as a predictor of mental health in university students. Cogent Education, 10(2), Article 2232686. https://doi.org/10.1080/2331186X.2023.2232686
14. Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5th ed.). SAGE Publications.
15. Curcic, D., Stojmenovic, T., Djukic-Dejanovic, S., Dikic, N., Vesic-Vukasinovic, M., Radivojevic, N., Andjelkovic, M., Borovcanin, M., & Djokic, G. (2017). Positive impact of prescribed physical activity on symptoms of schizophrenia: randomized clinical trial. Psychiatria Danubina, 29(4), 459–465.
16. Demirer, İ. (2020). Üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ile uykusuzluk ve psikolojik iyilikleri arasındaki ilişki (Tez No. 618273) [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi]. Yök Tez Merkezi.
17. Dereceli, Ç., Zorba, E., Dereceli, E., Kaşka, F., & Canikli Temel, N. (2024). Üniversite öğrencilerinin spora katılım motivasyonlarının yaşam doyumları üzerine etkisinin incelenmesi. Uluslararası Dağcılık ve Tırmanış Dergisi, 7(2), 65–76. https://doi.org/10.36415/dagcilik.1532356
18. Doğan, T. (2015). Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği’nin Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. The Journal of Happiness & Well-Being, 3(1), 93–102.
19. Doğru, N. (2018). Üniversite öğrencilerinin psikolojik iyi oluş düzeylerinin stres, stresle başa çıkma tarzları ve sosyal destek değişkenleri bakımından incelenmesi (Tez No. 519362) [Doktora tezi, Ankara Üniversitesi]. Yök Tez Merkezi.
20. Elmas, L., Yüceant, M., Ünlü, H., & Bahadır, Z. (2021). Üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ile psikolojik iyi oluş durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Sportive, 4(1), 1–17.
21. Graves, B. S., Hall, M. E., Dias-Karch, C., Haischer, M. H., & Apter, C. (2021). Gender differences in perceived stress and coping among college students. PloS One, 16(8), Article e0255634. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0255634
22. Hahn, E., Kuhlee, D., Zimmermann, J., & Serrano-Sánchez, J. (2025). The mediating role of perceived stress and student engagement for student teachers’ ıntention to drop out of university in Germany: An analysis using the study demands–resources model under pandemic and post-pandemic conditions. Education Sciences, 15(6), Article 719. https://doi.org/10.3390/educsci15060719
23. Han, X., Li, H., Xiao, C., Wang, W., Gao, K., Yan, S., & Niu, L. (2025). Physical activity enhances college students’ mental health through social adaptability and exercise behavior chain mediation. Scientific Reports, 15(1), Article 21127. https://doi.org/10.1038/s41598-025-07791-z
24. Hancıoğlu, Y. (2017). Üniversite öğrencilerinin algıladıkları stres düzeyleri ile stresle başa çıkma tarzları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 15(1), 130–149. http://dx.doi.org/10.11611/yead.270449
25. Hartley, M. T. (2011). Examining the relationships between resilience, mental health, and academic persistence in undergraduate college students. Journal of American College Health, 59(7), 596–604. https://doi.org/10.1080/07448481.2010.515632
26. Huck, S. W. (2012). Reading statistics and research (6th ed.). Pearson.
27. Kabiri, L. S., Le, J., Diep, C. S., Chung, E., Wong, J., Perkins-Ball, A. M., Perkins, H. Y. & Rodriguez, A. X. (2024). Lower perceived stress among physically active elite private university students with higher levels of gratitude. Frontiers in Sports and Active Living, 6, Article 1369205. https://doi.org/10.3389/fspor.2024.1369205
28. Karademir, T., & Açak, M. (2019). Üniversiteli sporcuların psikolojik dayanıklılık düzeylerinin incelenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 803–816. https://doi.org/10.33437/ksusbd.566577
29. Karcı, A., & Balcı Çelik, S. (2024). Ergenlerde algılanan stres, akademik öz yeterlik ve psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkinin incelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 22(1), 186–214. https://doi.org/10.37217/tebd.1324851
30. Kaya, N. (2024). Fiziksel aktivitelerin sağlık üzerindeki rolü. In Spor Bilimlerinde Multidisipliner Güncel Araştırmalar (s. 73). Gazi Kitabevi.
31. Keskin, Ö. (2014). Effects of physical education and participation to sports on social development in children. Journal of International Multidisciplinary Academic Researches, 1(1), 1–6.
32. Kocapınar, F., & Ekşi, H. (2024, June 25–27). Algılanan stres ölçeği kısa formun Türkçe uyarlama çalışması [Bildiri sunumu]. Ankara International Congress on Scientific Research-X, Ankara, Türkiye.
33. Kurçer, M. A., Zorlu, I., Erdoğan, Z., Aslan Yüksel, N., & Çolak, G. (2021). Physical activity involvement and perception of sufficient physical activity among university students according to personality traits. Southern Clinics of Istanbul Eurasia, 32(3), 288–293. https://doi.org/10.14744/scie.2020.60565
34. Lan, H. T. Q., Long, N. T., & Hanh, N. V. (2020). Validation of depression, anxiety and stress scales (Dass-21): Immediate psychological responses of students in the e-learning environment. International Journal of Higher Education, 9(5), 125–133. https://doi.org/10.5430/ijhe.v9n5p125
35. Li, N., Wang, D., Zhao, X., Li, Z., & Zhang, L. (2024). The association between physical exercise behavior and psychological resilience of teenagers: An examination of the chain mediating effect. Scientific Reports, 14(1), Article 9372. https://doi.org/10.1038/s41598-024-60038-1
36. Liu, M., Liu, H., Qin, Z., Tao, Y., Ye, W., & Liu, R. (2024). Effects of physical activity on depression, anxiety, and stress in college students: the chain-based mediating role of psychological resilience and coping styles. Frontiers in Psychology, 15, Article 1396795. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2024.1396795
37. Mahindru, A., Patil, P., & Agrawal, V. (2023). Role of physical activity on mental health and well-being: A review. Cureus, 15(1), Article e33475. https://doi.org/10.7759/cureus.33475
38. Martín-Rodríguez, A., & González-Prieto, N. (2026). Influence of physical activity on perceived stress and mental health in university students: A systematic review. Frontiers in Sports and Active Living, 7, Article 1710832. https://doi.org/10.3389/fspor.2025.1710832
39. Mumcu, Ö. G. N., & Mumcu, H. E. (2023). Fiziksel aktivitenin anksiyete, depresyon ve stres üzerine etkileri. In L. Göksu & S. Çelenk (Ed.), Spor Bilimlerinde Çok Boyutlu Araştirmalar (s. 91). Çizgi Kitabevi.
40. Ergüney Okumuş, F. E. (2024). Stres yönetimi eğitiminin üniversitedeki öğrencilerin kaygı, stres ve öz etkinlik inançlarına etkisi: Kontrollü bir çalışma. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 11(2), 292–315. https://doi.org/10.31682/ayna.1332606
41. Çömez Polat, F. (2024). Yurtlarda kalan üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite ile psikolojik iyi oluş düzeyleri: Adana örneği. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 12(32), 1–21. https://doi.org/10.52528/genclikarastirmalari.1321358
42. Qiu, W., Wang, X., Cui, H., Ma, W., Xiao, H., Qu, G., Gao, R., Zhou, F., Nie, Y., & Liu, C. (2025). The ımpact of physical exercise on college students’ physical self-efficacy: The mediating role of psychological resilience. Behavioral Sciences, 15(4), Article 541. https://doi.org/10.3390/bs15040541
43. Rahe, M., & Jansen, P. (2022). Understanding the relationship between perceived stress, academic motivation, and physical activity in college students during the coronavirus pandemic. Frontiers in Education 7, Article 943091. https://doi.org/10.3389/feduc.2022.943091
44. Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2008). Self-determination theory and the role of basic psychological needs in personality and the organization of behavior. In O. P. John, R. W. Robins, & L. A. Pervin (Eds.), Handbook of personality: Theory and research (3rd ed., pp. 654–678). The Guilford Press.
45. Salar, B., Hekim, M., & Tokgöz, M. (2012). 15-18 yaş grubu takım ve ferdi spor yapan bireylerin duygusal durumlarının karşılaştırılması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6, 123–135. https://doi.org/10.20875/sb.47129
46. Sevinç Aydın, S. (2025). Depremzedelerde psikolojik dayanıklılık, umut ve dini başa çıkma ilişkisi (Tez No. 978083) [Yüksek lisans tezi, Ordu Üniversitesi]. Yök Tez Merkezi.
47. Schäfer, S. K., von Boros, L., Göritz, A. S., Baumann, S., Wessa, M., Tüscher, O., Lieb, K., & Möhring, A. (2023). The perceived stress scale 2&2: A two-factorial German short version of the perceived stress scale. Frontiers in Psychiatry, 14, Article 1195986. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2023.1195986
48. Smith, B. W., Dalen, J., Wiggins, K., Tooley, E., Christopher, P., & Bernard, J. (2008). The brief resilience scale: Assessing the ability to bounce back. International Journal of Behavioral Medicine, 15(3), 194–200. https://doi.org/10.1080/10705500802222972
49. Szabó, L., & Piko, B. F. (2025). Maintenance of mental health: The role of physical activity among young adults. Healthcare, 13(22), Article 2901). MDPI. https://doi.org/10.3390/healthcare13222901
50. Şahin, A. (2018). Üniversite öğrencilerinin algılanan stres düzeylerinin fakülte türü ve cinsiyet değişkenlerine göre incelenmesi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(1), 28–35. https://izlik.org/JA28PP74UZ
51. Tekkurşun Demir, G., & Cicioğlu, H. İ. (2018). Fiziksel aktiviteye katılım motivasyonu ölçeği (FAKMÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. International Journal of Human Sciences, 15(4), 2479–2492. https://doi.org/10.14687/jhs.v15i4.5585
52. Turgut, Ö. & Çapan, B. (2017). Ergen psikolojik sağlamlık düzeyinin yordayıcıları: Algılanan sosyal destek ve okul bağlılığı. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 44, 162–183. https://doi.org/10.21764/maeuefd.309934
53. White, R. L., Vella, S., Biddle, S., Sutcliffe, J., Guagliano, J. M., Uddin, R., Burgin, A., Apostolopoulos, M., Nguyen, T., Young, C., Taylor, N., Lilley, S., & Teychenne, M. (2024). Physical activity and mental health: a systematic review and best-evidence synthesis of mediation and moderation studies. International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 21(1), Article 134. https://doi.org/10.1186/s12966-024-01676-6
54. World Health Organization (WHO). (2024). Global levels of physical inactivity in adults: Off track for 2030.
55. Yarar, F., Aslan Telci, E., & Şekeröz, S. (2021). Üniversite öğrencilerinde fiziksel aktivite düzeyinin akademik öz-yeterlik, anksiyete ve stres üzerine etkisinin incelenmesi. Pamukkale Medical Journal, 14(3), 548–554. https://doi.org/10.31362/patd.792747
56. Yılmaz, D. A., Yıldız, G. N., Çiftçi, B., & Yıldız, Ö. (2024). Examination of the relationship between physical activity, perceived stress and sleep quality of Nursıng students: A cross-sectional and correlational study. Journal of Sport for All and Recreation, 6(1), 1–8. https://doi.org/10.56639/jsar.1410108
57. Yüceant, M. (2023). Düzenli Fiziksel Aktivitenin Stres, Kaygı, Depresyon, Yaşam Memnuniyeti, Psikolojik İyi Oluş ve Pozitif-Negatif Duygu Üzerine Etkisi. Mediterranean Journal of Sport Science, 6(2), 581–598. https://doi.org/10.38021/asbid.1248186
58. Yüksel, S. (2018). Evaluation of sample size effect on Spearman and Polyserial correlation coefficients. Türkiye Klinikleri Biyoistatistik, 10(1), 46–51. https://doi.org/10.5336/biostatic.2018-59714