Koridor Hızı İhlal Tespit Sistemlerinin (KOHİTS) Performans Ölçümlerinde Kullanılabilecek Bir Ölçüm Metodunun Önerilmesi

Metin Mutlu Aydın; Sevil Köfteci

doi:10.24012/dumf.544530

Koridor Hızı İhlal Tespit Sistemlerinin (KOHİTS) Performans Ölçümlerinde Kullanılabilecek Bir Ölçüm Metodunun Önerilmesi

Öz

Sürücülerin şehiriçi ve şehirlerarası yollarda yüksek hızlarda hareket etmeleri ölümle ya da yaralanmalar ile sonuçlanan çok sayıda trafik kazasına sebep olmaktadır. Gözlemlenen bu olumsuz durum, ulaştırma alanında çalışan araştırmacıları, yetkilileri ve plancıları sürücülerin trafikte aşırı hızlı hareket etmelerini önleme üzerine yeni çözüm önerileri geliştirme konusunda motive etmiştir. Dünya genelinde son yollarda araçların aşırı hızlı hareket etmelerini sınırlandırmak amacıyla anlık ve ortalama hız ölçümü yapabilen farklı radar ve ölçüm sistemleri geliştirilmiştir. Türkiye’de ise son yıllarda Akıllı Ulaşım Sistemlerine (AUS) verilen önemin artması ile birlikte, aşırı hızların gözlemlendiği koridorlarda ortalama hızların tespit edilmesine ve araç hızlarının kontrol edilmesi amacıyla Koridor Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemleri (KOHİTS) uygulamasına geçilmeye başlanmıştır. Bu çalışmada, KOHİTS’lerin performans ölçümlerinin nasıl yapılacağı konusunda her türlü işlem adımları ile ölçüm yöntemlerini içeren ve içerisinde 3 farklı ortalama hız ölçüm tekniğini (Test aracı, Kronometre ve GPS özellikli araç içi kamera) barındıran bir performans ölçüm metodu önerilmiştir. Çalışma kapsamında, belirlenen tüm işlem adımları hakkında detaylı bilgi verebilmek amacıyla seçilen 2 pilot kentteki (Gölbaşı/Adıyaman ve Toprakkale/Osmaniye) toplam 12 farklı KOHİTS’in işletmeye açılmadan önceki performans ölçümleri yapılmıştır. Yapılan ölçümlerden, incelenen 12 farklı koridorda sistem yazılımının ölçtüğü ortalama hızlar ile önerilen 3 farklı ölçüm tekniği kullanılarak yapılan ortalama hız ölçümleri arasındaki farkın yetkililer tarafından önerilen 70 km/sa’ye kadar ± 3 km/s, 70 km/s üzerinde ±%3 sınırları içerisinde olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, çalışma kapsamında önerilen ve içerisinde uzunluk ölçümü, ortalama hız ölçümleri ve diğer bazı ölçüm adımlarını içeren bu yeni metodun, KOHİTS’lerin performans ölçümlerinde etkin bir şekilde kullanılabileceği sonucunu ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

Ortalama hız,hız ölçümü,aşırı hız,trafik kazaları,hız limiti

Kaynakça

Aarts, L., van Schagen, I., 2006. Driving speed and the risk of road crashes: a review. Accid. Anal. Prev., 38, 215–224.
Aydın, M. M., Köfteci, S., Akgöl, K., Yıldırım, M. S. (2017). Utilization of a new methodology on performance measurements of red light violations detection systems, International Journal of Engineering & Applied Sciences, 9(1), 32-41.
Bates, L., Allen, S., Watson, B. (2016). The influence of the elements of procedural justice and speed camera enforcement on young novice driver self-reported speeding, Accident Analysis & Prevention, 92, 34-42.
Bella, F. (2013). Driver perception of roadside configurations on two-lane rural roads: Effects on speed and lateral placement, Accident Analysis & Prevention, 50, 251-262.
Carnis, L., Blais, E. (2013). An assessment of the safety effects of the French speed camera program, Accid. Anal. Prev. 51, 301–309.
Cascetta, E., Punzo, V., Montanino, M. (2011). Empirical evidence of speed management effects on traffic flow at freeway bottleneck, Transport. Res. Rec., 2260, 83-93.
Collins, G., McConnell, D. (2008). Speed harmonisation with average speed enforcement, Traffic Eng. Control, 49 (1), 6–9.
DaCoTA (2012). Speed Enforcement. Deliverable 4.8 of the EC FP7 Project DaCoTA.

Emniyet Genel Müdürlüğü (2018). Trafik Hizmetleri Başkanlığı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun Ek 16’ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişki Usul ve Esaslar,[Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019],http://www.trafik.gov.tr/SiteAssets/Trafik%20Kitapl%C4%B1k/Mevzuat/Ek16_usul_esas_18.11.2016.pdf Fleiter, J., Lennon, A., Watson, B. (2010). How do other people influence your driving speed? Exploring the ‘who’ and the ‘how’ of social influences on speeding from a qualitative perspective, Transport. Res. Part F: Traffic Psychol. Behav., 13(1), 49–62.
Hauer, E. (2009). Speed and safety, Transport. Res. Rec., 2103, 10–17.
Ilgaz, A., Saltan, M. (2017). Ortalama hız tespit sistemi ve yol güvenliği etkileri üzerine bir literatür taraması, Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, 5(3), 457-472.
ISBAK (2019). Elektironik denetleme sistemleri, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019]. http://isbak.istanbul/akilli-ulasim-sistemleri/elektronik-denetleme-sistemi/hiz-koridor-ihlal-tespit-sistemi/
ISSD (2019). Koridor ortalama hız tespiti, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019]. http://www.issd.com.tr/tr/18924/Koridor-Hizi-Ihlal-Tespit-Sistemi
Jones, A., Sauerzapf, V., Haynes, R. (2008). The effects of mobile speed camera introduction on road traffic crashes and casualties in a rural county of England. J. Safety Res., 39, 101–110.
Kapsch (2010). Section Speed Enforcement: for road safety, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019]. https://www.kapsch.net/ktc/downloads/ brochures/Kapsch-KTC-DS-Section_Speed_Enforc ement-EN-WEB?lang=en-US
Kistler (2019). Corridor average speed enforcement, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019].https://www.kistler.com/en/applications/sensor-technology/weigh-in-motion/
Lynch, M., White, M., Napier, R. (2011). Investigation into the use of point-to-point speed cameras. NZ Transport Agency Research Report 465, Wellington.
Montella, A., Andreassen, D., Tarko, A., Turner, S., Mauriello, F., Imbriani, L.L., Romero, M. (2013). Crash databases in Australasia, the European Union, and the United States: review and prospects for improvement, Transport. Res. Rec., 2386, 128–136.
Montella, A., Persaud, B., D’Apuzzo, M., Imbriani, L.L. (2012). Safety evaluation of an automated section speed enforcement system, Transport. Res. Rec. 2281, 16–25.
Montella, A., Punzo, V., Chiaradonna, S., Mauriello, F., Montanino, M. (2015). Point-to-point speed enforcement systems: Speed limits design criteria and analysis of drivers’ compliance, Transportation research part C: emerging technologies, 53, 1-18.
Moxa (2019). Intellıgent transportation systems, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019], https://www.moxa.com/en/solutions/industry-focus/intelligent-transportation. [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019].
Neuman, T.R., Slack, K.L., Hardy, K.K., Bond, V.L., Potts, I., Alberson, B., Lerner, N. (2009). NCHRP Report 500: Guidance for Implementation of the AASHTO Strategic Highway Safety Plan: A Guide for Reducing Speeding-Related Crashes, vol. 23. Transportation Research Board, Washington, DC.
Ng, C. F., Small, K. A. (2012). Tradeoffs among free-flow speed, capacity, cost, and environmental footprint in highway design. Transportation, 39(6), 1259-1280.
NHTSA (2012). MMUCC Guideline: Model Minimum Uniform Crash Criteria, fourth ed. Report DOT HS 811 631.
Platar (2019). Trafik elektornik denetleme sistemi, Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019]. http://www.platar.com.tr/tedes/
Soole, D., Watson, B., Fleiter, J. (2013). Effects of average speed enforcement on speed compliance and crashes: a review of the literature, Accid. Anal. Prev., 54, 46–56.
Soole, D.W., Watson, B.C., Fleiter, J.J. (2012). Point-to-Point Speed Enforcement. Austroads Report AP-R415-12, Sydney.
Tedesbilgi (2019). Trafik elektornik denetleme sistemi, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019], http://www.tedesbilgi.com/cozumlerimiz/hiz-koridoru/
Traffic Data Systems (TDS) (2019). Average Speed Enforcement, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019], https://www.traffic-data-systems.net/
Vaitkus, A., Čygas, D., Jasiūnienė, V., Jateikienė, L., Andriejauskas, T., Skrodenis, D., Ratkevičiūtė, K. (2017). Traffic Calming Measures: An Evaluation of the Effect on Driving Speed, Promet-Traffic&Transportation, 29(3), 275-285.
Vendeka (2019). Trafik elektornik denetleme sistemi, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019], http://www.vendeka.com.tr/en/oursolutions/42-its-akll-ulam-sist [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019].
Wegman, F., Goldenbeld, C. (2006). Speed Management: Enforcement and New Technologies. Report R2006-5, SWOV, Leidschendam.
WHO (2018). Global status report on road safety 2018, [Erişim Tarihi: 20 Ocak 2019], https://www.who.int/violence_injury_prevention/road_safety_status/2018/en/
Wilson, C., Willis, C., Hendrikz, J., Le Brocque, R., Bellamy, N. (2010). Speed cameras for the prevention of road traffic injuries and deaths. Cochrane Database Syst. Rev. 2010, 11.
Yannis, G., Louca, G., Vardaki, S., Kanelladis, G. (2013). Why do drivers exceed speed limits, Eur. Transport Res. Rev., 5, 165–177.
Zainuddin, N. I., Adnan, M. A., Md Diah, J. (2013). Optimization of speed hump geometric design: Case study on residential streets in Malaysia, Journal of transportation engineering, 140(3), 05013002.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Metin Mutlu Aydın ^*
0000-0001-9470-716X
Türkiye

Sevil Köfteci
0000-0002-5096-2545
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

27 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

25 Mart 2019

Kabul Tarihi

27 Mayıs 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 11 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.24012/dumf.544530

IZ

https://izlik.org/JA73LY84GY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

IEEE

[1]M. M. Aydın ve S. Köfteci, “Koridor Hızı İhlal Tespit Sistemlerinin (KOHİTS) Performans Ölçümlerinde Kullanılabilecek Bir Ölçüm Metodunun Önerilmesi”, DÜMF MD, c. 11, sy 1, ss. 373–392, Mar. 2020, doi: 10.24012/dumf.544530.

Cited By

Köprülü Kavşak Sistemlerinin Kazaları Azaltmadaki Etkisi: Devrekani Kavşağı Örneği

Trafik ve Ulaşım Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.38002/tuad.1210255