Araştırma Makalesi

Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi

Cilt: 17 Sayı: 2 31 Aralık 2024
PDF İndir
EN TR

Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi

Öz

Mısır silajı ruminant hayvanların beslenmesinde kullanılan önemli bir yem bitkisidir. Ancak iklim değişikliğine bağlı olarak artan kuraklık probleminin ilerleyen yıllarda bu bitkinin silajlık olarak kullanımını kısıtlaması beklenmektedir. Dolayısıyla mısır bitkisine alternatif silajlık bitkilerin belirlenmesi önemli bir konu haline gelmiştir. Bu çalışmada silaj bitkisi seçiminde yeşil ot verimi, kuru madde (KM) oranı, pH, ham protein (HP) ve sindirilebilir KM oranı kriterlerine dayanarak bir analitik hiyerarşi prosesi (AHP) modeli kullanılmıştır. AHP analizinde yeşil ot veriminin %30, KM’nin %21, sindirilebilir KM’nin %19, pH’nın %18 ve HP’nin %11 oranında etkili olduğu belirlenmiştir. Bu kriterler İdeal Çözüme Benzerliğe Göre Tercih Sırası Tekniği (TOPSIS) analizine entegre edilerek skorlama yapıldığında mısır, yonca, sorgum, ayçiçeği ve buğday hasılının sırasıyla 0.729, 0.715, 0.618, 0.513 ve 0.273 puana sahip oldukları tespit edilmiştir. Sonuç olarak mısır silajından sonraki en iyi seçeneğin yonca silajı olabileceği, ancak bu modellemenin belirli bölgelere özgü saha çalışmaları yapılarak su kullanım verimliliği ve kuraklığa dayanıklılık kriterleri göz önüne alınarak yapılmasının daha etkili sonuçlar vereceği kanısına varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Anket çalışmasında kullanılan metot Bingöl Üniversitesi Sağlık Bilimleri Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu tarafından onaylanmıştır (Sayı:182951)

Kaynakça

  1. Fulgueira CL, Amigot SL, Gaggiotti M, Romero LA, Basílico JC (2007). Forage quality: Techniques for testing. Fresh Prod., 1(2):121-131.
  2. Worku A, Tamás T, Szilvia O, Róbert T (2019). Potenital forage resources as alternatives to partial or total substitution of corn silage in dairy cattle nutrition-a review. Anim Breed Fed., 68(2):109-127.
  3. Nilahyane A, Islam MA, Mesbah AO, Herbert SK, Garcia y Garcia A (2020). Growth, water productivity, nutritive value, and physiology responses of silage corn to water stress. J Agron., 112(3):1625-1635.
  4. Tigchelaar M, Battisti DS, Naylor RL, Ray DK (2018). Future warming increases probability of globally synchronized maize production shocks. Proc Natl Acad Sci., 115(26):6644-6649.
  5. Getachew G, Putnam DH, De Ben CM, De Peters EJ (2016). Potential of sorghum as an alternative to corn forage. American Journal of Plant Sciences., 7(7):1106-1121.
  6. Rooney WL, Blumenthal J, Bean B, Mullet JE (2007). Designing sorghum as a dedicated bioenergy feedstock. Biofpr., 1(2):147-157.
  7. Samarappuli D, Berti MT (2018). Intercropping forage sorghum with maize is a promising alternative to maize silage for biogas production. J Clean Prod., 194:515-524.
  8. Thomas V, Murray GA, Thacker D, Sneddon D (1982). Sunflower silage in rations for lactating holstein cows. J Dairy Sci., 65(2):267-270.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

30 Ekim 2024

Kabul Tarihi

10 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 17 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Şahin, E., Çaçan, E., & Özen, D. (2024). Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 17(2), 187-193. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1575895
AMA
1.Şahin E, Çaçan E, Özen D. Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17(2):187-193. doi:10.47027/duvetfd.1575895
Chicago
Şahin, Emre, Erdal Çaçan, ve Doğukan Özen. 2024. “Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 (2): 187-93. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1575895.
EndNote
Şahin E, Çaçan E, Özen D (01 Aralık 2024) Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17 2 187–193.
IEEE
[1]E. Şahin, E. Çaçan, ve D. Özen, “Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi”, Dicle Üniv Vet Fak Derg, c. 17, sy 2, ss. 187–193, Ara. 2024, doi: 10.47027/duvetfd.1575895.
ISNAD
Şahin, Emre - Çaçan, Erdal - Özen, Doğukan. “Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi 17/2 (01 Aralık 2024): 187-193. https://doi.org/10.47027/duvetfd.1575895.
JAMA
1.Şahin E, Çaçan E, Özen D. Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 2024;17:187–193.
MLA
Şahin, Emre, vd. “Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi”. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, c. 17, sy 2, Aralık 2024, ss. 187-93, doi:10.47027/duvetfd.1575895.
Vancouver
1.Emre Şahin, Erdal Çaçan, Doğukan Özen. Alternatif silaj bitkilerinin AHP-TOPSIS yöntemi kullanarak değerlendirilmesi. Dicle Üniv Vet Fak Derg. 01 Aralık 2024;17(2):187-93. doi:10.47027/duvetfd.1575895