İvesi Koyunlarında Koyun Doğum Ağırlıkları ile Vücut Kondisyon Skorunun, Kuzu Doğum Ağırlığı Üzerine Etkisinin Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma, 3 yaşlı 98 baş İvesi koyununda, doğum döneminde, vücut kondisyon skoru (VKS) ile analara ait doğumdaki canlı ağırlıklarının, kuzu doğum ağırlığına etkilerini belirlemek için yapıldı. Çalışmada ayrıca aşım ve kuzulama sonuçlarına göre döl verim ölçütleri; gebelik oranı %96, kısırlık oranı %4, kuzulama oranı %96, ikizlik oranı %17, koçaltı koyun başına kuzu sayısı (KKDS) 1.07 ve doğuran koyun başına kuzu sayısı (DKDK) ise 1.11 olarak tespit edildi. Çalışmada koyunların doğumdaki ağırlığı ve vücut kondisyon skorlarının kuzu doğum ağırlığı bakımından, tekiz doğan kuzular, ikiz doğan kuzulardan önemli ölçüde (P<0.01) farklılık göstermektedir. Ayrıca ortalama kuzu doğum ağırlığı bakımından cinsiyetler arasında önemli bir fark gözlenmedi. Sonuç olarak koyunların doğum ağırlığı ve vücut kondisyon skorları, kuzu doğum ağırlığını önemli derecede etkilediği tespit edildi.

Anahtar Kelimeler

• Doğum ağırlığı,döl verimi,kondisyon puanı

Kaynakça

1. 1. Koyuncu M, Öziş Altınçekiç Ş, Duru S, Duymaz Karaca M. (2018). Kuzuların Gelişimi Üzerine Koyunların Doğum Döne-mindeki Vücut Kondisyonu ve Canlı Ağırlığın Etkisi. KSU J Agric Nat. 21(6):916-925.
2. 2. Kor A, Ertuğrul M. (2000). Canlı Hayvanda Karkas Kompozisyo-nu Tahmin Yöntemleri. Hayvansal Üretim 41: 91-101.
3. 3. Yilmaz M, Altin T, Karaca O, et al. (2011). Effect of Body Condition Scote Score at Mating on the Reproductive Performance of Kivircik Sheep Under an Extensive Production System. Trop Anim Health Prod. 43:1555-1560.
4. 4. Sanson DW, West RT, Tatman WR, Riley ML, Judkins MB, Moss GE. (1993). Relationship Body Composition of Mature Ewes With Condition Score and Body Weight. J Anim Sci. 7:1112-1116.
5. 5. Özdemir Y. (2008) Karya Tipi Koyunlarda Vücut Kondisyonunun Yıllık Değişimi. Yüksek Lisans Tezi. Adnan Menderes Üniversi-tesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilimdalı, Aydın.
6. 6. Kaymakçı M. (2009). Üreme Biyolojisi. Ege Üniversitesi Yayınları Ziraat Fakültesi Yayın No:503.
7. 7. Karakuş F. (2016). Keçilerde Vücut Kondisyon Puanının Döl Verimi, Canlı Ağırlık ve Bazı Vücut Ölçüleri Üzerine Etkisi. YYÜ TAR BİL DERG. 26(3): 372-379.
8. 8. Keskin M, Tüney D. (2015) Kilis Keçilerinde Vücut Kondisyon Puanı ve Döl Verimi Arasındaki İlişki. Mustafa Kemal Üniversi-tesi Ziraat Fakültesi Dergisi. (2):60-65.

9. 9. Türkyılmaz D, Özyürek S, Esenbuğa N, Yaprak M. (2017) Ko-yunlarda Üreme Performansı Üzerine Koç Katım Dönemi Vücut Kondisyon Skorunun Etkisinin İncelenmesi. Iğdır Univ J Inst Sci Tech. 7(1): 377-382.
10. 10. Kaymakçı M, Sönmez R. (2006) İleri Koyun Yetiştiriciliği. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, 265 s, İzmir.
11. 11. SAS, Statistical Analysis System. 2017. SAS/stat software hangen and enhanced. SAS Institute Inc., Cary, NC, USA.
12. 12. Özyurtlu N, Köse M, Bayrıl T, Küçükaslan İ. (2016). Üreme Mevsimine Geçiş Döneminde Östrüs Siklusu Uyarılan İvesi ve Zom Koyunlarında Bazı Döl Verimi Özelliklerinin Karşılaştırıl-ması. Dicle Üniv Vet Fak Derg 2016. 2(4):67-72.
13. 13. Koncagül S, Vural ME, Karataş A, Akça N, Bingöl M. (2013). Reproductive Performance of Ewes and Growth Characteris-tics of Lambs in Zom Sheep Reared in Karacadağ District. Kaf-kas Üniv Vet Fak Derg. 19: 63-68.
14. 14. Celik R, Arserim NB, Durak MH. (2012) Some Production Cha-racteristics of Zom Sheep Types. Asian J Anim Vet Adv. 7 (10): 1035-1040.
15. 15. Zeleke M, Greyling JPC, Schwalbach LMJ, Muller T, Erasmus JA. (2005). Effect of Progestagen and PMSG on Oestrous Synchronization and Fertility in Dorper Ewes during The Transition Period. Small Rumin Res. 56: 47–53.
16. 16. Keskin M, Biçer O, Gül S, Sarı A. (2005). İvesi Koyunlarında İki Yolda Üç Kuzulatma ile Döl Veriminin Artırılması Üzerine Bir Araştırma. Lalahan Hay Araşt Enst Derg. 45(1):33–39. 17. Altınçekiç Ş, Koyuncu M. (2017). Anöstrustaki Kıvırcık Irkı Koyunlarda CIDR ve Prostaglandin Uygulamalarının Üreme Performansı Üzerine Etkilerinin Karşılaştırılması. Tekirdağ Zi-raat Fakültesi Dergisi. 14 (01):9-15.
17. 18. Didarkhah M, Mesgaran MD. (2013). Comparison of Two Methods Estrus Synchronization by CIDR and Sponge Along with PMSG Various Levels on Baloochi Ewes on Reproductive Performance in Breeding Season. J Am Sci. 9: 168-172.
18. 19. Karakus F, Atmaca M. (2016). The Effect of Ewe Body Condition at Lambing on Growth of Lambs and Colostral Specific Gravity. Arch Anim Breed. 59: 107-112.
19. 20. Sezenler T, Köycü E, Özder M, Karadağ O. Erdoğan İ. (2007). Karacabey Merinosu Koyunlarında Yaş ve Vücut Kondüsyon Puanının Kimi Döl Verim Özelliklerine Etkisi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi. 4(3):283-293.
20. 21. Mathias-Davis HC, Shackell GH, Greer GJ, Bryant AI, Everett-Hincks JM. (2013). Ewe Body Condition Score and The Effect on Lamb Growth Rate. Proceedings of the New Zealand Soci-ety of Animal Production. 73: 131-135.
21. 22. Sarı M, Önk K, Aksoy AR, Tilki M. (2013). Tuj Koyunlarında Doğum Kondisyon Puanının Kuzuların Büyüme Özellikleri ve Yaşama Gücüne Etkisi. Fırat Üniv Sağ Bil Vet Derg. 27: 149-154.
22. 23. Jalilian MT, Moeini MM. (2012). The Effect of Body Condition Score of Morghoz Goats on Reproductive Parameters Were Studied. 5th Congress of Animal Science Association, Isfahan University, 1-3 Sep. (Abstract book).
23. 24. Jalilian MT, Moeini MM. (2013). The Effect of Body Condition Score and Body Weight of Sanjabi Ewes on Immune System, Productive and Reproductive Performance. Acta Agric Slov. 102: 99-106.