The Opinions of the Developing and Implementing of Music Based Individualized Education Plan Intended for Non-Music Targets Created by the Special Education Teachers for the Mentally Disabled Pupils / Özel Eğitim Öğretmenlerinin Zihin Engelli Öğrenciler İçin Oluşturdukları Müzik Dışı Hedeflere Yönelik Müzik Temelli Bireyselleştirilmiş Eğitim Planının Geliştirilmesine ve Uygulanmasına İlişkin Görüşler

Öz

This research explores the music-based competencies of teachers who graduated from the field of education for the mentally disabled and did not receive professional music lessons during their undergraduate education. The aim of the research is to determine the level of usage of musical elements in the lessons of teachers for the mentally disabled and the music-based individualized education plans/programs they have developed. The method of the research constitutes a situation determination study, and the data obtained are described in the axis of the interpretive paradigm method. Two teachers who graduated from the field of mentally disabled participated in the research. Bilateral interviews were held online in June 2022. It has been determined that the number of participants is in accordance with the research norms for assessment, and that the quantity can be enough to describe the quality. In conclusion; it has been observed that the teachers’ students with special educational needs can benefit from musical elements in non-music development areas. However, the teachers have been observed not to have enough knowledge to develop a music-based individualized education plan/program for non-music acquisitions and purposes. This research has shown that, the teachers who work with the mentally disabled need training processes that will increase their professional potential. The findings and results of the research are considered to provide a basis for pedagogical music therapy programs of music-based practices and music-based interaction studies in special education to be developed for special education teachers for the mentally disabled. Moreover, the research is considered to have the quality to guide new researches in the field.

Anahtar Kelimeler

• Special education
• Music in special education
• Teacher for the mentally handicapped
• Music-based education support
• Music-based individualized education plan

Özel Eğitim Öğretmenlerinin Zihin Engelli Öğrenciler İçin Oluşturdukları Müzik Dışı Hedeflere Yönelik Müzik Temelli Bireyselleştirilmiş Eğitim Planının Geliştirilmesine ve Uygulanmasına İlişkin Görüşler / The Opinions of the Developing and Implementing of Music Based Individualized Education Plan Intended for Non-Music Targets Created by the Special Education Teachers for the Mentally Disabled Pupils

Öz

Bu araştırmada zihinsel engelliler eğitimi alanından mezun olan ve lisans süresince mesleki müzik dersi almayan öğretmenlerin müzik temelli yeterlilikleri incelenmiştir. Araştırma ile zihinsel engelliler alan öğretmenlerinin derslerinde müzik öğelerini kullanma düzeyleri ve geliştirdikleri müzik temelli bireyselleştirilmiş eğitim planları/programlarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın yöntemi durum saptama çalışması oluşturmakta olup, elde edilen veriler yorumlayıcı paradigma yöntemi ekseninde betimlenmiştir. Araştırmaya iki zihinsel engelliler alan mezunu öğretmen katılmıştır. İkili görüşmeler Haziran 2022'de çevrimiçi olarak gerçekleştirilmiştir. Katılımcı sayısının durum tespiti için araştırma normlarına uygun olduğu ve niceliğin niteliği betimlemede temel yeterliliği oluşturabileceği belirlenmiştir. Sonuç olarak; öğretmenlerin birlikte çalıştıkları özel eğitim gereksinimi olan öğrencilerin müzik dışı gelişim alanları için müzik öğelerinden yararlanabilecekleri görülmüştür. Ancak öğretmenlerin müzik dışı kazanım ve amaçlara yönelik müzik temelli bireyselleştirilmiş eğitim planı/programı geliştirmek için yeterli bilgiye sahip olmadıkları tespit edilmiştir. Bu araştırma ile zihinsel engelliler eğitimi alanında görev yapan öğretmenlerin mesleki potansiyellerini artıracak eğitim süreçlerine ihtiyaç olduğu görülmüştür. Araştırmada tespit edilen bulgu ve sonuçların; özel eğitim zihinsel engelliler alan öğretmenlerine yönelik geliştirilecek özel eğitimde müzik temelli uygulamalar ve müzik temelli etkileşim çalışmalarının pedagojik müzik terapi programlarına zemin hazırlayacağı düşünülmektedir. Ayrıca araştırmanın alana dair yeni araştırmalara yön verecek bir niteliğe sahip olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Özel eğitim
• Özel eğitimde müzik
• Zihinsel engelliler öğretmeni
• Müzik temelli eğitim desteği
• Müzik temelli bireyselleştirilmiş eğitim planı

Kaynakça

1. Aksoy, V., & Şafak, P. (2020). 573 sayılı khk’dan günümüze özel eğitimde eğitsel tanılama ve değerlendirme: neredeyiz, nereye gitmeliyiz? Turkish Journal of Special Education Research and Practice, 2 (1): 47-67.
2. Alvin, J. (1998). Music For The Handicapped Children. (2. Baskı). London: Oxford University Press.
3. Aytaçlı, B. (2012). Durum çalışmasına ayrıntılı bir bakış. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Aralık 2012, 3 (1): 1-9.
4. Bilen, S.; Özevir, B. & Canakay, E. (2009). Orff Destekli Etkinliklerle Müzik Eğitimi. Ankara: Müzik Eğitim Yayınları.
5. Büyüköztürk, Ş.; Çakmak, E.B.; Akgün, Ö. E.; Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2014). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. (18. Basım). Ankara: Pegem akademik yayınları.
6. Çay, E. (2020). Müzik eğitimi dersinin özel gereksinimli öğrencilere katkısının özel eğitim öğretmenlerinin görüşleriyle belirlenmesi. Muallim Rıfat Eğitim Fakültesi Dergisi, 2 (1): 60-79.
7. Darrow, A. A. (1999). Music educators’ perceptions regarding the inclusion of students with severe disabilities in music classrooms. Journal of Music Therapy, 36 (4): 254–73.
8. Doğru, S. Y., Çelik, P.,Sarı, M. M., & Doğru-Yıldırım S. S. (2015). Türkiye’de ve Avrupa’da 2000-2013 Yılları arasında özel gereksinimli çocuklarla ilgili yapılmış olan müzik eğitimi çalışmalarının değerlendirilmesi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (2): 10-28.

9. Düzbastılar, E. M. & Eyüpoğlu, G. (2019). Müzik öğretmenlerinin özel eğitime ihtiyacı olan öğrencilerin müzik öğretimine ilişkin tutumlarının incelenmesi. International Journal of Social Sciences and Education Research, 5 (4): 384-404.
10. Eren, B. (2012). Orff yaklaşımına göre hazırlanan müzik etkinlikleri içinde ipucunun giderek azaltılması yöntemi ile yapılan gömülü öğretimin otistik çocuklara kavram öğretmedeki etkililiği, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
11. Eren, B., Engür, D. (2019). Özel eğitim öğretmeni adaylarının müzik öğretimine yönelik özyeterlik inançlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18 (72): 2000-2018.
12. Erol-Düzbastılar, M. & Eyüpoğlu, G. (2019). Müzik öğretmenlerinin özel eğitime ihtiyacı olan öğrencilerin müzik öğretimine ilişkin tutumlarının incelenmesi. International Journal of Social Sciences and Education Research, 5(4): 384-404.
13. Eskioğlu, I. (2003). Müzik eğitiminin çocuk gelişimi üzerindeki etkileri, İnönü Üniversitesi Cumhuriyetimizin 80. Yılında Müzik Sempozyumu, İnönü Üniversitesi, Malatya, 30-31 Ekim, Tam Metin: 116-123.
14. Güven, S. (2001). Toplumbiliminde Araştırma Yöntemleri. (2. Baskı). Bursa: Ezgi Kitabevi.
15. Hammel, A., Hourigan, R. (2011). The Fundamentals of special education policy: ımplications for music teachers and music teacher education, Arts Education Policy Review, 112 (4): 174-179.
16. Juliette A. & Warwick A. (1992). Music Therapy for the Autistic Child. UK: Oxford Uni. Press.
17. McCord, K., Watts, E. H. (2006). Collaboration and access for our children: music educators and special educators together, Music Educators Journal, 92 (4): 26-33.
18. Nordoff, P. and Robbins, C. (1983). Music Therapy İn Special Education. (2nd Edition), By Paperback, USA: Barcelona Publishers.
19. Nordoff, P. and Robbins, C. (2004). Therapy İn Music For Handicapped Children. USA: Barcelona Publishers.
20. Ozan-Leylum, Ş., Odabaşı, H. F. & Kabakçı Yurdakul, I. (2017). Eğitim ortamlarında durum çalışmasının önemi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi - Journal of Qualitative Research in Education, 5(3): 369-385.
21. Öner, A. K. (2014). Açık anlatım yönteminin hafif düzeyde öğrenme güçlüğüne sahip öğrencilerin müzik dersindeki ritmik beceri eğitimine etkisinin analizi, Yayımlanmamış Doktora tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimlerin Enstitüsü, Konya.
22. Özbey, Ç. (2005). Otizm ve Otistik Çocukların Eğitimi. (1. Baskı). İstanbul: İnkilap Yayınları.
23. Pektaş, S. Düzkantar, A. & Yurga, C. (2016). Özel eğitim alan çocukların eğitiminde müziğin kullanılmasına ilişkin ebeveyn görüşleri. İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 6 (14): 1-17.
24. Perry, T. M. (1995). Music Lessons For Children With Special Needs. London: Jessic Kingsley Publishers.
25. Rynkiewicz. A, (2005). Zastosowanie Muzykoterapii u osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. (Tr: otizm spektrum bozukluğunda müzik terapinin kullanımı), Centrum Diagnozy, Warszawa: Terapii i Edukacji, 3(1): 11-26.
26. Sağırkaya, B. (2016). Özel eğitim alanında çalışan eğitimcilerin pedagojik müzik terapi uygulamalarına yönelik görüşleri: Afyonkarahisar ili örneği", 7. Uluslararası Hisarlı Ahmet Sempozyumu.Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi - Kütahya Güzel Sanatlar Derneği, Kütahya, 28-30 Mayıs 2016, Tam Metin: 79-101.
27. Sağırkaya, B. (2020). Özel eğitim öğretmenlerinin pedagojik müzik terapi tekniklerini uygulama durumları, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
28. Sağırkaya, B. (2021). Özel Eğitim öğretmenlerinin özel gereksinimli öğrencilere uygulanan pedagojik müzik terapi tekniklerine yönelik bakış açıları. OPUS International Journal of Society Researches, 18 (39): 308-347.
29. Serafin, T. (2003). Realizacja Edukacji dla Dzieci i Młodzieży ze Specjalnymi Potrzebami Edukacyjnymi.(Tr: Özel Eğitime İhtiyacı Olan Çocuk Ve Ergenler İçin Eğitimin Uygulanması) 30 Haziran 2022 tarihli erişim: http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/2527
30. Shuttleworth, M. (2008). Case Study Research Design. 30 Haziran 2022 tarihli erişim: https://explorable.com/casestudy-research-design
31. Taşlaya, S. M. (2012). Nitelikli bir öğretmende bulunması gereken özelliklerin öğretmen adayları görüşlerine göre incelenmesi. Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt:33(2/7): 213-298.
32. Thompson, K. R. (1999). Challenges of inclusion for the general music teacher. General Music Today, Vol:12(7): 7-9.
33. Toprakçı, E. (2012). Rethinking classroom management: A new perspective, a new horizon, e-international journal of educational research, 3(3), 84-110. Retrivied: http://www.e-ijer.com/tr/download/article-file/89768
34. Toprakçı, E. (2017). Class Management [Sınıf Yönetimi] Ankara: Pegem Publishing.
35. Varış, Y. A. ve Hekim, M. M. (2017). Özel gereksinimli bireyler ve müzik eğitimi. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 3 (3): 29-42.
36. Voight, M. (2013). Orff Music Therapy: history, principles and further development. Approaches: Music Therapy and Special Music Education. Special Issue: 5 (2): 97-105.
37. Wiliński, M. (2010).Modele Niepełnosprawności: İndywidualny–Funkcjonalny–Społeczny, W:Diagnoza Potrzeb i Modele Pomocy dla Osób z Ograniczeniami Sprawności. (Tr: Zihinsel, İşlevsel ve Sosyal Engellilere Yönelik İhtiyaç ve Yardım Modellerinin Tespiti), Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
38. Yıkmış, A., Terzioğlu, N. K., Kot, M. ve Aktaş, B. (2017). Özel eğitim öğretmenlerinin derslerde oyun ve şarkıyı kullanma durumları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(3): 1567-1583.
39. Yıldırım, A. (1999). Nitel araştırma yöntemlerinin temel özellikleri ve eğitim araştırmalarındaki yeri ve önemi. Eğitim ve Bilim-Education And Science, 23: 7-17.
40. Youngshin, K. (2004). The early beginnings of nordoff-robbins music therapy. Journal Of Music Therapy. 41(4): 321–339.
41. Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı İlgili Mevzuat ve Yönetmelikleri
42. MEB, (2007). Okul Temelli Mesleki Gelişim Kılavuzu. https://oygm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_11/06153206_otmg_kYlavuz.pdf
43. MEB, (2008). Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi Özel Öğrenme Güçlüğü Destek Eğitim Programı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2021_07/09112608_21130110_Ogrenme_Guclugu.pdf
44. MEB, (2013). Özel Eğitim Uygulama Merkezi I. ve II. Kademe Eğitim Programı. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_05/14154452_egitim_uygulama_I_II_kademe_hdc.pdf
45. MEB, (2014). Çocuk Gelişimi ve Eğitimi, Özel Eğitimde Müzik Etkinlikleri. http://www.megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/%C3%96zel%20E%C4%9Fitimde%20M%C3%BCzik%20Etkinlikleri.pdf
46. MEB, (2017). Çocuk Gelişimi ve Eğitimi, Müzik Etkinlikleri. http://www.megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/M%C3%BCzik%20Etkinlikleri.pdf
47. MEB, (2018). Orta-Ağır Zihinsel Engeli ve Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocuklar İçin Müzik ve Oyun Dersi kitapları serisi, 1.2.3. Kademeler için. http://mufredat.meb.gov.tr/Programlar.aspx
48. MEB, (2020). Özel Eğitim Uygulama Okulu Müzik Dersi Öğretim Programı. http://orgm.meb.gov.tr/www/ozelegitim-programlari/icerik/123
49. MEB, (2020). Özel Eğitim Programları. http://orgm.meb.gov.tr/alt_sayfalar/ozel_egt_program.html
50. MEB, (2020). Özel Eğitim Hizmet Yönetmeliği. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_06/24163215_ozel_eYitim_yonetmeliYi_son_hali.pdf Relevant Legislation and Regulations of The Ministry of National Education of The Republic of Türkiye
51. MNE, (2007). School Based Professional Development Guide. https://oygm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2017_11/06153206_otmg_kYlavuz.pdf
52. MNE, (2008). Special Education and Rehabilitation Center Special Learning Disability Support Education Program. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2021_07/09112608_21130110_Ogrenme_Guclugu.pdf
53. MNE, (2013). Special Education Application Center (The School) I. and II. Secondary Education Program. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_05/14154452_egitim_uygulama_I_II_kademe_hdc.pdf
54. MNE, (2014). Child Development and Education, Music Activities in Special Education. http://www.megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/%C3%96zel%20E%C4%9Fitimde%20M%C3%BCzik%20Etkinlikleri.pdf
55. MNE, (2017). Child Development and Education, Music Education. http://www.megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/M%C3%BCzik%20Etkinlikleri.pdf
56. MNE, (2018) Music and Play Lesson books for Children with Moderate to Severe Intellectual Disability and Autism Spectrum Disorder. http://mufredat.meb.gov.tr/Programlar.aspx
57. MNE, (2020). Specil Education Practice School Music Lesson Curriculum. http://orgm.meb.gov.tr/www/ozelegitim-programlari/icerik/123
58. MNE, (2020). Special Education Programs. http://orgm.meb.gov.tr/alt_sayfalar/ozel_egt_program.html
59. MNE, (2020). Special Education Service Regulation. https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_06/24163215_ozel_eYitim_yonetmeliYi_son_hali.pdf