“Türkiye’de Seçilmiş Makroekonomik Değişkenlerin Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisinin Yapısal VAR Analizi: 1990-2009 Dönemi”

Öz

Anahtar Kelimeler

• -

TÜRKİYE’DE SEÇİLMİŞ MAKROEKONOMİK DEĞİŞKENLERİN DOĞRUDAN YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN YAPISAL VAR ANALİZİ: 1990-2009 DÖNEMİ

Öz

Türkiye’nin en önemli ekonomik sorunlarının başında sermaye ve teknoloji yetersizliği gelmektedir. Ayrıca reel gelirin düşük olması tasarrufları yetersiz kıldığından, sermaye ihtiyacı iç kaynaklardan sağlanamamaktadır. Bu nedenle gelişmekte olan ülkelerde ekonomik büyüme ve kalkınmanın sağlanabilmesi için yabancı sermaye yatırımlarına ihtiyaç duyulmaktadır. Diğer taraftan doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının gelişi ile ilgili kararlarda üretim faktörlerinin bol ve ucuz olduğu, iç piyasa talebinin yüksek olduğu, altyapı tesislerinin sağlandığı ve yatırım teşviklerinin uygulandığı ülkeler tercih edilirken, yatırım yapılacak ülkedeki makroekonomik göstergeler önemli bir şekilde etkili olmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de doğrudan yabancı yatırım girişlerinde etkili olan faktörleri belirlemektir. Bu amaçla 1990-2009 dönemine ait veriler kullanılarak dışa açıklık oranı, faiz oranı, reel döviz kuru, net uluslar arası rezervler, enflasyon oranı (TEFE) ve GSYİH gibi makroekonomik değişkenlerin doğrudan yabancı sermaye yatırımları üzerindeki etkileri yapısal Var analizi kullanılarak test edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Birim Kök, Nedensellik, Eşbütünleşme, VAR Analizi, Türkiye.

Kaynakça

1. Agenor, P. R. “Benefits and Costs of International Financial Integration: Theory and Facts”, Washington, World Bank, 2001.
2. Akdiş, Muhammet. “Dünyada ve Türkiye’de Yabancı Sermaye Yatırımları Beklentiler”, YASED Yayınları, 1988.
3. Berksoy, T. ve B. Saltoğlu, Türkiye Ekonomisinde Sermaye Hareketleri, İstanbul: Mega Ajans Basımevi, 1998.
4. Bouoiyour, J. “The Determining Factors of Foreign Direct Investment in Morocco”,(http://www.erf.org.eg/tenthconf/Trade_Background/Bouoiyour.pdf), 2003.
5. Bozkurt, Hilal, Zaman Serileri Analizi, Ekin Yayınevi, Bursa, 2007.
6. Erdilek, A. “A Comparative Analysis of Inward and Outward FDI in Turkey”, Transnatioal Corporations, 12, No.3, 2003.
7. IMF. “Report on the Measurement of International Capital Flows”, Washington, s.15. (www.imf.org ), 1992.
8. Kar M. ve F. Tatlısöz. “Türkiye’de Doğrudan Yabancı Sermaye Hareketlerini Belirleyen Faktörlerin Ekonometrik Analizi”, KMU İİBF Dergisi Yıl:10 Sayı:14 Aralık, 2008.

9. Karagöz , Kadir. “Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırım Girişlerini Belirleyen Faktörler: 1970 –
10. ”, Journal of Yasar University, 2(8), 2007.
11. Karluk,Rıdvan, Uluslar Arası Ekonomi, Beta Yayınları, 9. Baskı, İstanbul, 2009.
12. Moosa, I.A. ve B.A. Cardak. “The Determinants of Foreign Direct Investment: An Extreme Bounds Analysis”, Journal of Multinational Financial Managament, 16, 2006.
13. Nunnenkamp, P. ve J. Spatz. “FDI and Economic Growth in Developing Economies: How Relevant are Host-economy and Industry Characteristics?”, Transnational Corporations, 13, No. , 2004.
14. Oktar, S. “Uluslararası Sermaye Akışı ve Sıcak Para”, Banka ve Ekonomik Yorumlar Dergisi, (32), 1995.
15. Sönmez, S. “Türkiye’de Finansal Serbestlik: İstikrarsızlık Faktörü mü? Kalkınmanın İtici Gücümü?”, Ekonomik Yaklaşım, 14(49), 2003.
16. Yapraklı, S. “Ticari ve Finansal Dışa Açıklık ile Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Türkiye Üzerine Bir Uygulama”, Ekonometri ve İstatistik, 5, 2007.