Marka Hakkına Tecavüzden Doğan Uyuşmazlıkların Arabuluculuğa Elverişliliği

Öz

Sınaî mülkiyet klarının korunması, bu haklardan doğan uyuşmazlıkların makûl sürede, daha az masrafla ve etkin şekilde sonuçlandırılmasını da gerektirmektedir. Bu nedenle, sınaî mülkiyet haklarının korunmasına dair uyuşmazlıklar arasında önemli yeri olan ve uygulamada sıklıkla karşılaşılan markanın tecavüzünden doğan uyuşmazlıkların, marka hakkına konu olan mal ve hizmetin hızlı tedavülü, tecavüz fiiline konu olan ürünlerin piyasaya sürülmesi hâlinde telafisi zor zararların doğabilmesi ve ticarî itibarın korunması ihtiyacı karşısında, arabuluculuk etkin bir şekilde değerlendirilmesi gereken yöntemdir. Ancak markanın tecavüzünden doğan uyuşmazlıklarda hak sahibinin ileri sürebileceği taleplerin konusu, niteliği, çeşitliliği, uygulamada bu taleplerin genel olarak birlikte ileri sürülmesi ve her talebin arabuluculuğa konu olamaması, söz konusu uyuşmazlıklar yönünden arabuluculuğa elverişlilik incelemesinin ele alınmasını gerektirmektedir. Bu anlamda, çalışmada, marka hakkının tecavüzünden kaynaklı uyuşmazlıklar üzerinde tarafların serbestçe tasarruf yetkisi bulunup bulunmadığı ve arabuluculuğa elverişli olup olmadığı hususu, hak sahibinin ileri sürebileceği talepler dikkate alınarak incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Arabuluculuk
• Arabuluculuğa Elverişlilik
• Sınaî Mülkiyet Hakları
• Marka Hakkı
• Tecavüzden Doğan Uyuşmazlıklar.

Eligibility of Disputes for Mediaton Arising from Trademark Infringement

Öz

The protection of industrial property rights requires disputes arising from these rights to be resolved in a reasonable time, with less cost and effectiveness. For this reason, mediation is an effective method for the disputes arising from the infringement of the trademark to ensure the rapid circulation of the goods and services that are subject to the trademark right, to protect the commercial reputation, and for the possibility of the emergence of irreparable damages in case of the products subject to the infringement act. However, eligibility for mediation of the disputes arising from the infringement of the trademark should be examined in the light of the nature and varieties of claims of the trademark right holder, asserting these claims together, and the non-eligibility for mediation of certain claims. In this study, the following questions are examined considering the claims the trademark right holder may assert: do the parties have the power to freely dispose of the disputes arising from the infringement of the trademark, do the disputes arising from the infringement of the trademark eligible for mediation? 

Anahtar Kelimeler

• Mediation
• Eligibility for Mediation
• Intellectual Property Rights
• Trademark
• Disputes Arising from Infringement

Kaynakça

1. Akıncı, Ziya. Milletlerarası Tahkim. 6. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2021.
2. Akil, Cenk. “Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun Kapsamı”. Prof. Dr. Ejder Yılmaz’a Armağan. C. I, Yetkin Yayınları, Ankara 2014, s. 75-137.
3. Aktepe Artık, Sezin. “İstinaf Kanun Yolunda Kamu Düzeni Kavramı”. TBBD. S. 134, 2018, s. 257-292.
4. Arkan, Sabih. “Marka Hakkına Tecavüz, İşaretin Markasal Kullanılması Zorunluluğu”. BATİDER. C. XX, S. 3, 2000, s. 5-16.
5. Arslan, Ramazan/Yılmaz, Ejder/Taşpınar Ayvaz, Sema/Hanağası,
6. Emel. Medenî Usûl Hukuku. 6. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara 2020.
7. Atalı, Murat. Pekcanıtez Usûl Medenî Usûl Hukuku. C. III, 15. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2017 (Usûl).
8. Atalı, Murat. “Zorunlu Arabuluculuğun Yargılama Hukuku Bakımından Ortaya Çıkardığı Sorunlar”. Arabuluculuğun Geliştirilmesi Uluslararası Sempozyumu. Ankara 2018, s. 137-154 (Arabuluculuk).

9. Atalı, Murat/Erdoğan, Ersin. “Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A Maddesi Çerçevesinde Menfî Tespit Davaları Sorunu”. ÇÜHFD. Arş. Gör. Ceren Damar Şenel Armağanı, C. 5, S. 1, 2020, s. 205-221.
10. Atalı, Murat/Ermenek, İbrahim/Erdoğan, Ersin. Medenî Usûl Hukuku. 4. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara 2021.
11. Ateş, Derya. Borçlar Hukuku Sözleşmelerinde Genel Ahlâka Aykırılık. Turhan Kitabevi, Ankara 2007.
12. Ayiter, Nûşin. İhtira Hukuku. Sevinç Matbaası, Ankara 1968.
13. Ayhan, Rıza/Çağlar, Hayrettin/Yıldız, Burçak/İmirlioğlu, Dilek. Sınaî Mülkiyet Hukuku. Adalet Yayınevi, Ankara 2021.
14. Aytuğar, Bilge/Küçük, Sultan. “6769 Sayılı Sınaî Mülkiyet Kanunu’na Göre Marka Hakkına Tecavüzden Doğan İtibar Kaybı Tazminatı”. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. C. 11, S. 1, 2020, s. 110-125.
15. Bahtiyar, Mehmet/Biçer, Levent. “Adî İş/Ticarî İş/Tüketici İşlemi Ayrımı ve Bu Ayrımın Önemi”. MÜHAD. Prof. Dr. Cevdet Yavuz’a Armağan, C. 22, S. 3, 2016, s. 395-436.
16. Berkhan, İhsan. Fikrî Mülkiyet ve Arabuluculuk. Aristo Yayınevi, İstanbul 2019.
17. Bertschinger, Christoph/Münch, Peter/Geiser, Thomas. Schweizerisches und europäisches Patentrecht. Helbing & Lichtenhahn, Basel 2002.
18. Bozbel, Savaş. Fikrî Mülkiyet Hukuku. On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2015.
19. Bozgeyik, Hayri. Marka Hakkının Korunması. 2. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2019.
20. Bozkurt Yüksel, Armağan Ebru. “Fikrî Mülkiyet Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk”. İKÜHFD. C. 10, S. 2, 2011, s. 191-215.
21. Börü, Levent/Koçyiğit, İlker. Ticarî Dava. Turhan Kitabevi, Ankara 2013.
22. Budak, Ali Cem/Karaaslan, Varol. Medenî Usûl Hukuku. 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2018.
23. Büyük, Elif Irmak. Medenî Usûl Hukukunda İnşaî Dava ve İnşaî Hüküm. On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2021.
24. Cengiz, Dilek. Türk Hukukunda İktibas veya İltibas Suretiyle Marka Hakkına Tecavüz. Beta Yayınları, İstanbul 1995. Chi, Stephanie. “The Role of Mediation in Trademark Disputes”. American Journal of Mediation. S. 2, 2008, s. 105-114.
25. Çolak, Uğur. Türk Marka Hukuku. 4. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2018.