Araştırma Makalesi

Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR

Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi

Öz

Bu araştırmada, Erken Çocukluk Duyusal Gelişim Destek Programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi incelenmiştir. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden öntest-sontest eşleştirilmiş kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma grubu, MEB’e bağlı okul öncesi eğitim kurumunda öğrenim gören ve tipikgelişim gösteren çocuklardan oluşmaktadır. Kolay ulaşılabilirlik örnekleme yöntemi ile benzeşik örnekleme kullanılmıştır. Araştırmanın verileri, LAP-3 Gelişim Değerlendirme Ölçeği, Duyusal Değerlendirme Formu ve Okul Öncesi Öğrenme Davranışları Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen Erken Çocukluk Duyusal Gelişim Destek Programı çocukların içsel ve dışsal duyularını geliştirmeyi hedefleyen üç aşamalı modül olarak tasarlanmıştır. Modüller, birbirini takip eden başlangıç, geliştirici ve tamamlayıcı düzeylerden oluşmaktadır. Program haftada beş gün, 50 dakikalık oturumlar ile toplamda 12 hafta boyunca uygulanmıştır. Araştırmanın nicel verileri, SPSS ile analiz edilmiştir. Analizde; Bağımsız Örneklem T testi, Mann-Whitney U testi ve ANCOVA analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; programa katılan çocukların gelişim puanlarının arttığı, duyusal problemlerinin azaldığı ve dikkat, motivasyon gibi öğrenmeye karşı tutum ve davranışlarında anlamlı farklılıklar bulunduğu tespit edilmiştir. Bu anlamda;Erken Çocukluk Duyusal Gelişim Destek Programı deney grubundaki çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına anlamlı bir etkisi olduğunu ortaya koymuştur.Bu bulgular alanyazın ışığında tartışılarak araştırmacılarayönelik önerilere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Erken çocukluk, duyusal gelişim, duyu eğitimi, duyu bütünleme, öğrenme

Kaynakça

  1. Akay, R. (Ed.). (2022). Çocuğu Tanıma Teknikleri(1. bs.). İstanbul: Efe Akademi Yayınları.Akbaş, T. (2011). Bilginin duyusal kaynaklarını ayırt etme ile zihin kuramı arasındaki gelişimsel bağlantılar.(Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Üniversitesi, İstanbul. Aksu, S. G. (2013). 5-6 yaş çocuklarının canlı-cansız kavramları edinimine duyu temelli eğitim programının etkisi.(Yüksek Lisans Tezi), Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
  2. Albayrak Sidar, E. (2022). Duyu'lmak İstiyorum(12. bs.). İstanbul: Sola Unitas.Anlar, B., Serdaroğlu, A. ve Yakut, A. (2008). Gelişimsel Çocuk Nörolojisi. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Basımevi.Arslan, C. (2015). Serebral palsili olgularda duyu bütünleme ağırlıklı fizyoterapi programının fonksiyonellik,spastisite ve motor seviye üzerine etkisi.(Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Medipol Üniversitesi, İstanbul.
  3. Asqarova, S. ve Zengin, T. T. (2022). Sensory Effects of Occupatİonal Therapy İn Chİldren Wİth Screen Exposure. IEDSR Association, 7(19), 140-145. doi:10.46872/pj.543
  4. Atıcı, V. O. ve Kurtay, A. (2020). Türkiye’de okul öncesinde duyu eğitimi alanında yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 7(62), 3420-3427.
  5. Ayan, E. (2019). Duyusal eğitim uygulamalarının sosyal becerilere etkisi. Uluslararası Erken Çocukluk Eğitimi Dergisi, 16(1), 45-62. Aydöner, S. (2022). Okul Öncesi Çocuklarda Duyusal İşlemleme, Motor ve Bilişsel Becerilerin Okula Hazırbulunuşluk ile İlişkisinin İncelenmesi.(Yüksek Lisans Tezi), Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  6. Ayres, A. J. (1972). Improving Academic Scoresthrough Sensory Integration. Journal of Learning Disabilities, 5(6), 338-343. doi:10.1177/002221947200500605Bahr, D. (2001). Oral motor assessment and treatment: ages and stages.Boston: Allyn & Bacon.
  7. Balat, G. U., Deretarla, E. ve Öncü, E. Ç. (2005). Okul Öncesi Dönemde Duyu Eğitimi ve Etkinlikler. İstanbul: Kare.Balıkçı, A. (2013). Duyu Bütünleme Terapisinde Çevresel Düzenleme ve Materyalin Önemi. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 1(2), 97-99. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/388596
  8. Balıkçı, A., Kırteke, F., Dirgen, G. Ç. ve Gümüş Saitoğulları, D. (2021). Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Tanılı Bir Vakada Ayres Duyu Bütünleme Temelli Ergoterapi Müdahalesinin Etkileri. Fenerbahçe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(2), 152-167. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2033386
  9. Bayraktaroğlu, F. (2012). Mental motor retardasyonlu çocuklarda duyu bütünleme tedavisi ile nörogelişimsel tedavi yöntemlerinin karşılaştırılması.(Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu. Beşir, H. (2020). Bebek kütüphanesinde verilen 'Duyusal Deneyimler' eğitim programının bebeklerin gelişim alanlarına ve duyu gelişimine etkisinin incelenmesi.(Yüksek Lisans Tezi), Karabük Üniversitesi, Karabük.
  10. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2020). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.

Kaynak Göster

APA
Tepe Kıroğlu, Ü., & Fazlıoğlu, Y. (2025). Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 9(1), 1-34. https://doi.org/10.24130/eccdjecs.1967202591631
AMA
1.Tepe Kıroğlu Ü, Fazlıoğlu Y. Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi. EÇÇD. 2025;9(1):1-34. doi:10.24130/eccdjecs.1967202591631
Chicago
Tepe Kıroğlu, Ümmügül, ve Yeşim Fazlıoğlu. 2025. “Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 9 (1): 1-34. https://doi.org/10.24130/eccdjecs.1967202591631.
EndNote
Tepe Kıroğlu Ü, Fazlıoğlu Y (30 Haziran 2025) Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 9 1 1–34.
IEEE
[1]Ü. Tepe Kıroğlu ve Y. Fazlıoğlu, “Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi”, EÇÇD, c. 9, sy 1, ss. 1–34, Haz. 2025, doi: 10.24130/eccdjecs.1967202591631.
ISNAD
Tepe Kıroğlu, Ümmügül - Fazlıoğlu, Yeşim. “Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 9/1 (30 Haziran 2025): 1-34. https://doi.org/10.24130/eccdjecs.1967202591631.
JAMA
1.Tepe Kıroğlu Ü, Fazlıoğlu Y. Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi. EÇÇD. 2025;9:1–34.
MLA
Tepe Kıroğlu, Ümmügül, ve Yeşim Fazlıoğlu. “Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2025, ss. 1-34, doi:10.24130/eccdjecs.1967202591631.
Vancouver
1.Ümmügül Tepe Kıroğlu, Yeşim Fazlıoğlu. Erken çocukluk duyusal gelişim destek programının 60-72 aylık çocukların gelişimlerine, duyusal özelliklerine ve öğrenme davranışlarına etkisi. EÇÇD. 30 Haziran 2025;9(1):1-34. doi:10.24130/eccdjecs.1967202591631