Araştırma Makalesi

Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi

Cilt: 3 Sayı: 2 4 Ekim 2019
Hasan Yılmaz *
PDF İndir
TR

Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi

Öz

Yapılan pek çok araştırma, çocukluk çağı yaşantıları ile ileriki yaşlarda bireylerin kendi kendini kontrol, uyum ve problem davranışları arasında ilişkiyi konu almıştır. Bu anlamda, erken yaşlara ilişkin anılar, yetişkin yaşamında gözlenen psikolojik sorunlar için bir veri bankası niteliği taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı, çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anıları ile uyumsuz bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlar arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır, Hangi şema alanının-boyutunun ve hangi psikolojik semptomun, çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anıları ile daha yüksek bir ilişki içerdiği belirlemenin yanında yordama gücünü ortaya koymak hedeflenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Bu amaçla, çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anıları ölçeği, şema ölçeği ve kısa semptom tarama envanteri 468 kişilik üniversite öğrenci grubuna uygulanmıştır. Araştırmanın sonunda, aşırı tetikte olma – ketlenme, zedelenmiş otonomi, kopukluk-reddedilme şema alanlarının, ÇDMHA’nın en güçlü ve anlamlı yordayıcıları olduğu saptanmıştır. Bunun yanında psikolojik semptomlardan olumsuz benlik, somatizasyon ve depresyon belirtileri ile ÇDMHA arasında negatif yönde anlamlı ve yüksek korelasyon gözlenmiştir. Beş semptom birlikte, ÇDMHA puanlarına ilişkin toplam varyansın %46’sını açıklamaktadır. Araştırma bulgularından ebeveynlik eğitim programlarının hazırlanması ve geliştirilmesinde ve okullardaki önleyici ve geliştirici rehberlik hizmetlerinin etkililiğinin artırılmasında yararlanılabileceği önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Çocukluk dönemi, Mutluluk ve huzur anıları, Bilişsel şemalar, Psikolojik semptomlar

Kaynakça

  1. Acevedo, A. (2018). A Personalistic Appraisal of Maslow’s Needs Theory of Motivation: From “Humanistic” Psychology to Integral Humanism. Journal of Business Ethics, 148(4),741-763. https://doi.org/10.1007/s10551-015-2970-0
  2. Akın, A., Uysal, R. ve Çitemel, N. (2013). Çocukluk dönemi mutluluk/huzur anıları ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması, Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26 (1),71-80.
  3. Allan, W.D., Kashani, J.H. ve Reid, J.C. (1998). Parental Hostility: Impact on the Family. Child Psychiatry ve Human Development, 28(3),169–178. https://doi.org/10.1023/A:1022833810248
  4. Alto, M., Hveley, E., Rogosch, F., Cicchetti, D. ve Toth, S. (2018). Maternal relationship quality ve peer social acceptance as mediators between child maltreatment ve adolescent depressive symptoms: Gender differences, Journal of Adolescence, 63, 19-28, https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2017.12.004
  5. Bach, B., Lockwood, G. ve Young, J.E. (2018) A new look at the schema therapy model: organization ve role of early maladaptive schemas, Cognitive Behaviour Therapy, Journal Cognitive Behaviour Therapy, 47(4),328-349. https://doi.org/10.1080/16506073.2017.1410566
  6. Baldwin, M, W. ve Dveeneau, S. D. (2005). Understveing ve modifying the relational schemas underlying insecurity. In M. W. Baldwin (Ed.), Interpersonal cognition (pp. 33-61). New York: Guilford Press.
  7. Borch-Jacobsen, M.ve Shamdasani, S. (2012). The Freud Files: An Inquiry into the History of Psychoanalysis. Cambridge: Cambridge University Press. p. 43. ISBN 978-0-521-72978-9.
  8. Boudoukha, A. H., Przygodzki-Lionet, N. ve Hautekeete, M. (2016). Traumatic events ve early maladaptive schemas (EMS): Prison guard psychological vulnerability. Appliquée/European Review of Applied Psychology, 66(4), 181-187. https://doi.org/10.1016/j.erap.2011.05.004
  9. Brewin, C. R., Verews, B. ve Gotlib, I. H. (1993). Psychopathology ve early experiences: A reappraisal of retrospective reports. Psychological Bulletin, 113, 82-98. doi:10.1037/0033-2909.113.1.82
  10. Bursch, B. (2010). Somatization Disorder. In The Corsini Encyclopedia of Psychology(eds I. B. Weiner ve W. E. Craighead). John Wiley ve Sons, Inc. Doi:10.1002/9780470479216.corpsy0927

Kaynak Göster

APA
Yılmaz, H. (2019). Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 3(2), 167-192. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.1967201932116
AMA
1.Yılmaz H. Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi. EÇÇD. 2019;3(2):167-192. doi:10.24130/eccd-jecs.1967201932116
Chicago
Yılmaz, Hasan. 2019. “Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 3 (2): 167-92. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.1967201932116.
EndNote
Yılmaz H (04 Ekim 2019) Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 3 2 167–192.
IEEE
[1]H. Yılmaz, “Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi”, EÇÇD, c. 3, sy 2, ss. 167–192, Eki. 2019, doi: 10.24130/eccd-jecs.1967201932116.
ISNAD
Yılmaz, Hasan. “Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi 3/2 (04 Ekim 2019): 167-192. https://doi.org/10.24130/eccd-jecs.1967201932116.
JAMA
1.Yılmaz H. Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi. EÇÇD. 2019;3:167–192.
MLA
Yılmaz, Hasan. “Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi”. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, c. 3, sy 2, Ekim 2019, ss. 167-92, doi:10.24130/eccd-jecs.1967201932116.
Vancouver
1.Hasan Yılmaz. Çocukluk dönemi mutluluk ve huzur anılarının bilişsel şemalar ve psikolojik semptomlarla ilişkisi. EÇÇD. 04 Ekim 2019;3(2):167-92. doi:10.24130/eccd-jecs.1967201932116