Türkiye’de Kredi Türlerinin Ekonomik Büyümeyle İlişkisi

Öz

Amaç – Bu çalışmanın amacı bankaların tahsis ettiği çeşitli kredi türleri ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi belirlemeye çalışmaktır. 2015-2022 dönemine odaklanarak Türkiye ekonomisinin yıllık verilerini inceleyen çalışma, ekonomik büyüme oranları ile farklı kredi türlerinin kullanım miktarları arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı amaçlamaktadır. Tasarım/veri/metodoloji – Bu bağlamda, Türkiye'de bankacılık sektörünün kullandırdığı kredi türleri ile ekonomik büyüme oranları arasındaki ilişki grafikler üzerinden açıklanmaya çalışılmıştır. Bulgular – Çalışmada dikkat çeken bir bulgu, turizm kredisi ve tarım kredisinin ekonomik büyümeye daha fazla katkı sağladığıdır. Bu durum, diğer kredi türleri olan konut kredisi, ihtiyaç kredisi, taşıt kredisi ve esnaf kredisinden daha farklı bir etki göstermektedir. Bu bağlamda, banka kredilerinin ekonomik büyümeye olan etkisinin özellikle turizm ve tarım sektörlerinde belirgin olduğu, bu kredi türlerinin diğerlerine kıyasla daha güçlü bir ekonomik katalizör olduğu sonucuna varılmıştır. Özgünlük/değer – Çalışmanın ele alındığı dönem ve kredi türleri bakımından literatürdeki boşluğun kapatılmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Aryrıca bulguların, ekonomiyle ilgili politika yapıcılara ve bankacılık sektörüne, yöneticilere, belirli sektörleri desteklemek ve ekonomik büyümeyi teşvik etmek amacıyla kredi politikalarını daha spesifik bir şekilde düzenleme konusunda yol gösterici olması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kredi
• Büyüme
• Covid-19
• Kredi hacmi

The Relationship between Loan Types and Economic Growth in Turkey

Öz

Purpose – The purpose of this study is to try to determine the relationship between various types of loans allocated by banks and economic growth. The study, which examines the annual data of the Turkish economy by focusing on the period 2015-2022, aims to reveal the relationship between economic growth rates and the usage amounts of different loan types. Design/data/methodology – In this context, the relationship between the types of loans provided by the banking sector in Turkey and economic growth rates has been tried to be explained through graphs. Findings – A striking finding in the study is that tourism loans and agricultural loans contribute more to economic growth. This situation has a different effect than other types of loans, such as housing loans, consumer loans, vehicle loans and tradesman loans. In this context, it has been concluded that the effect of bank loans on economic growth is especially evident in the tourism and agriculture sectors, and that these loan types are a stronger economic catalyst compared to others. Originality/value – It is thought that the study will close the gap in the literature in terms of the period in which it is discussed and the types of loans. Additionally, the findings may provide guidance to economic policy makers and banking sector managers in regulating credit policies more specifically in order to support certain sectors and stimulate economic growth.

Anahtar Kelimeler

• Loan
• Growth
• Covid-19
• Loan volume

Kaynakça

1. Altunç, Ö. F. (2008). Türkiye’de Finansal Gelişme ve İktisadi Büyüme Arasındaki Nedenselliğin Ampirik Bir Analizi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 3(2), 113-127.
2. Apaydın, Ş. (2018). Türkiye'de banka kredilerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkileri. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(4), 15-28. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.446129
3. Atasoy, T., & Tanrıvermiş, H. (2021). Türkiye’de Konut Kredisi Hacmi İle Seçilmiş Makroekonomik Faktörler Arasindaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 59, 461-484. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.942065
4. Ceylan, S., & Durkaya, M. (2010). Türkiye’de kredi kullanimi-ekonomik büyüme ilişkisi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 24(2), 21-35.
5. Çora, Y. (2020). Banka kredileri ve finansal desteklemelerle güçlendirilen KOBİ'lerin Türkiye'de ekonomik büyümeye etkisi (Master's thesis, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).
6. Ercan, Ö., & Vurur, N.S. (2013). Türkiye’de mevduat banka kredisi ve ekonomik büyüme ilişkisinin incelenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(3), 117-131.
7. Göçer, İ., Mercan, M, & Bölükbaş, M. (2015). Bankacılık Sektörü Kredilerinin İstihdam ve Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkileri: Türkiye Ekonomisi İçin Çoklu Yapısal Kırılmalı Eş Bütünleşme Analizi. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 33(2), 65-84.
8. Güven, S. (2002). Türkiye’de Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi. İktisat İşletme ve Finans, 17(197), 88-100

9. Hüseyin, U. (2020). Türkiye’de Kredi Genişlemesinin Cari Açık Üzerindeki Etkileri: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı. Maliye ve Finans Yazıları, (114), 441-482.
10. Kadir, T., & Bektaş, H. (2013). Kredi hacminin ekonomik büyüme üzerindeki rolünün incelenmesi: Türkiye örneği. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 5(9), 139-150.
11. Karamelikli, H. ve Keskingöz, H. (2017). Finansal gelişme bileşenlerinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye örneği. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(1), 683-701.
12. Mercan, M. (2013). Kredi hacmindeki değişimlerin ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye ekonomisi için sınır testi yaklaşımı. Bankacılar Dergisi, 84, 54-71.
13. Öz, B., & Uslu, H. (2020). Türkiye’de Hisse Senetleri, Banka Kredileri ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Zaman Serileri Analizi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (56), 123-160. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.669529
14. Şenel, C. (2020). Banka kredileri ve Türk bankacılık sektöründe kredilerin uluslararası karşılaştırmalı analizi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 12(1), 810-825.
15. Tiryaki, G. (2014). Türkiye’de bireysel kredilerin ekonomik büyüme ve cari açık ile ilişkisi. Bankacılar Dergisi, 91, 55-74.
16. Turgut, A., & Ertay, H. İ. (2016). Bankacılık sektörünün ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: Türkiye üzerine nedensellik analizi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8 (4), 114-128.
17. Tutar, F., & Ünlüleblebici, Y. (2014). Türkiye’de KOBİ kredilerinin ekonomik büyümeye etkisi (2006-2011). Küresel İktisat ve İşletme Çalışmaları Dergisi, 3(5), 1-14.
18. Türkel, U. (2020). Ekonomik Büyümenin Sürdürülebilirliği Açisindan Banka Kredileri Ve Risk Transfer Yöntemleri. Turkuaz Uluslararası Sosyo-Ekonomik Stratejik Araştırmalar Dergisi. 2(3), 1-18.
19. Ümit, A. Ö. (2016). Türkiye’de Ticari Açıklık, Kredi Hacmi ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişkiler: Çoklu Yapısal Kırılmalı Zaman Serisi Analizi. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(1), 471-499.
20. Özen, E., & Vurur, N. S. (2013). Türkiye’de Mevduat Banka Kredisi Ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin İncelenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(3), 117-131. https://doi.org/10.12780/UUSBD209
21. Yalçınkaya, H. (2018). Tarım Kredilerinin Ekonomiye Olan Etkisinin Granger Nedensellik Analizi İle Tespiti. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 13(1), 51-61.
22. Yüksel, S., & Adali, Z. (2017). Farklı kredi türleri ve ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkisinin belirlenmesi: Türkiye üzerine bir uygulama. Politik Ekonomik Kuram, 1(1), 1-21.