Erken Cumhuriyet Dönemi ve Sonrasında Türkiye’de Balıkçılık Faaliyetleri (1923-1960)

Öz

Bu araştırmada Erken Cumhuriyet Dönemi ve sonrasında Türkiye’de balıkçılık faaliyetleri ve ekonomiye olan katkıları ele alınmıştır. Konu, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) döneminde Türkiye’de balık üretimi faaliyetleri (1923-1950); Demokrat Parti (DP) döneminde balık üretimi çalışmaları (1950-1960) ile sınırlandırılmış ve bu iki ana dönem dâhilinde incelenmiştir. Türkiye’de balıkçılık faaliyetleri ve bu faaliyetlerin ekonomiye olan katkıları ele alınırken sayısal veriler üzerinde değerlendirilmeler yapılmıştır. Araştırmanın konusu hakkında literatürde bulunan eksiklikler arşiv belgeleri, resmi yayınlardan; kanunlar ve tutanak dergileri, zabıt ceridesi, resmi gazete, istatistik yıllıkları, ayın tarihi ve dönemin süreli yayınlarından olan ekonomi dergilerinin makaleleri ile kitaplar gibi birincil kaynakların kullanılması yoluyla tamamlanmıştır. Çalışmanın konusu incelenirken, dönemin Türkiye’si ile dünyada balıkçılık alanında yaşanan gelişmeleri göz önüne getirilerek bu gelişme ışığında gerekli değerlendirilmeler yapılmıştır. Çalışmada elde edilen sonuç şudur: Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren balık ihracatı önemsenmiş, su ürünleri kongreleri yapılmış, Et ve Balık Kurumu (EBK) kurulmuş, araştırma ve inceleme faaliyetlerine önem verilerek, ülke balıkçılığının geliştirilmesine çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Balıkçılık,İstanbul Balıkhanesi,Et ve Balık Kurumu,Türkiye Cumhuriyeti

Fishing Activities in Turkey in the Early Republic Period and Its Aftermath (1923-1960)

Öz

This study deals with fishing activities in Turkey in the early Republic period and its aftermath and their contributions to economy. The subject is limited to and discussed under the titles of fish production activities in Turkey in the period of Republican People’s Party (CHP) (1923-1950) and fish production activities in Turkey in the period of the Democratic Party (DP) (1950-1960). Evaluations have been made based on numeric data in discussing the fishing activities in Turkey and their contributions to economy. The gap in the literature about the research subject has been filled through use of primary sources such as archive documents, official publications, laws, journals of official reports, proceedings of memorandum, official gazettes, statistical yearbooks, Ayın Tarihi journal (government’s dating publication), articles from the economy magazines of the period, and books. The relevant evaluations have been made considering the developments in the field of fishing occurring in Turkey and worldwide in the period under examination. It has been found out that attention was paid to fishing export as of the early years of the Republic; water products congresses were held; Meat and Fish Board (EBK) was founded; and importance was attached to research and examination in the field of fishing, thereby making an attempt to improve fishing in the country.

Anahtar Kelimeler

• Fishing,Istanbul Fish Market,Meat and Fish Board,Republic of Turkey

Kaynakça

1. Afetinan 1972 Ayşe Afetinan, Devletçilik İlkesi ve Türkiye Cumhuriyeti’nin Birinci Sanayi Planı 1933, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara.
2. Aktan 1968, I Reşat Aktan, Türkiye İktisadı, Ayyıldız Matbaası, Ankara.
3. Altuğ 1952 Şemsettin Altuğ, “İstanbul Balıkhanesi ve İstanbul’da Balıkçılık”, Türk Ekonomisi, Sayı: 112, Yıl: 10, Ekim, s. 304-309.
4. Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri, TBMM’de Cumhuriyet Halk Partisi Kurultaylarında, 1906-1938, Yayına Hazırlayanlar: Ali Sevim vd., Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, Ankara 2006.
5. Arar 1968 İsmail Arar, Hükümet Programları, 1920-1965, Burçak Yayınevi, İstanbul.