Overview of the Appeal and Development of Technical Terminology in the Albanian Areal

Abstract

The history of appearance and development of technical terminologies in the Albanian area sheds light on the relationships they have entered into with social factors indicating what kinds of factors have prevailed in their appearance and development. Thus, for instance, at the end of the 19th century, a number of knowledge fields were stipulated by political factors, cultural and linguistic factors that are inextricably linked to our nation's efforts to arouse national consciousness through the growth of educational and cultural level of the people. Some sciences, through their fundamental special fields probably would be one of those factors that would accomplish this objective. Other factors were the opening of schools and the drafting of relevant textbooks thereby their accomplishment is to be achieved by means of written language. Therefore the first fundamental knowledge fields were embodied with them, such as mathematics, linguistics, geography. So the conceptual systems of the knowledge fields in their genesis arose on the basis of concepts, created directly and particularly for these areas. In the fields to come, other areas are appeared and developed, one part on the basis of the existing fields from their differentiation such as mathematics: algebra-geometry-stereometry, from physics: mechanics-electricity-optics, another part on the basis of human practical activity fields such as agronomy, veterinarian, forestry etc.

Keywords

• Albanian language,Albanian area,technical terminology,standardization

Kaynakça

1. [ 1] Bejta, M.: “Fjalët e huaja dhe mundësitë për zëvendësimin e tyre me terma të shqipes” në “STUDIME MBI LEKSIKUN DHE MBI FORMIMIN E FJALËVE NË GJUHËN SHQIPE III”, ASHSH, Tiranë, 1989.
2. [ 2] Berani, Sh: “Gjendja e terminologjië shqipe në Jugosllavi” në “GJENDJA E TERMINOLOGJISË SHQIPE NË JUGOSLLAVI”- Punim nga Sesioni shkencor i mbajtur në Prishtinë më 28 dhe 29 janar 1988, Prishtinë, 1988.
3. [ 3] Dodbiba, L.: “Zhvillimi i terminologjisë gjuhësore shqipe nga Rilindja e deri sot” në “KONFERENCA E PARË E STUDIMEVE ALBANOLOGJIKE”, f. 183-191, Tiranë, 1965.
4. [ 4] Duro, A.: “Termi dhe fjala në gjuhën shqipe (në rrafshin e formës dhe të përmbajtjes)” QSA IGJL, Tiranë, 2009.
5. [ 5] Duro, A.: “Fjala shqipe në terminologjinë e mekanikës”, në “STUDIME FILOLOGJIKE”, nr.4, Tiranë, 1984.
6. [ 6] Duro, A.: ”Minimizing the negative effects of homonymy in language for special purposes”, University of Vienna, 1995.
7. [ 7] Duro, A.: ”Terminologjia si sistem”, “Panteon”, Tiranë 2001. [ 8] Duro, A; Pllana, G.: “Marrëdhëniet logjike ndërmjet shenjave njëfjalëshe e togfjalëshe në terminologji” në KONFERENCA SHKENCORE JAVA E ALBANOLOGJISË IAP 6/2015, 15-19 qershor 2015, Prishtinë, 2015. [ 9] Felber, H.:“Terminology manual”, UNESCO and Infoterm, Paris, 1984. [10] “Fjalor i termave themelorë të mekanikës”, Tiranë, 2002. [11] Kole, J.: ”Mbi ndërkombëtarizmat në gjuhën shqipe” në “STUDIME FILOLOGJIKE”, nr.3, Tiranë,1984. [12] Kostallari, A.:“Baza popullore e gjuhës shqipe dhe i ashtuquajturi purizëm” në “STUDIME FILOLOGJIKE”, nr.2, Tiranë, 1990.të gjuhës letrare shqipe të kohës sonë”, në “STUDIME FILOLOGJIKE”, nr. 2, Tiranë, 1970.
8. [13] Leka, F. “Udhëzues për përpunimin e terminologjisë tekniko-shkencore”, Tiranë, 1983.

9. [14] Leka, F.: “Terminologjia tekniko-shkencore dhe gjuha e sotme letrare shqipe” në STUDIME MBI LEKSIKUN DHE MBI FORMIMIN E FJALËVE NË GJUHËN SHQIPE III, ASHSH, Tiranë, 1989.
10. [15] Leka, F.: “Termat dhe terminologjia shkencore” në ”SHKENCA DHE JETA” nr. 6, Tiranë, 1980.
11. [16] Pllana, G.: “Observations on antonyms in the field of thermodynamics” në 2015 4rd International Conference on Language, Medias and Culture ICLMC 2015, April 09-10, 2015, Kyoto, Japan, 2015.
12. [17] Pllana, G.: “The study of mechanics terminology in Albanian language (In comprehensive terminology and in a special subfield)” në SLATE 2015 The Asian Conference on Second Language Acquisition and Teacher Education August 2-4, 2015, Hiroshima, 2015.
13. [18] Pllana, G.; Pllana, S.: “A conceptual connections on a word and term level in the terminology of Theoretical Mechanics (in Albanian and English)” në ’trans&MOTOAUTO’12 20th International scientific and technical Conference on transport, road-building, agricultural, hoisting & hauling and military technics and Technologies 27.-29.06.2012, p. 3-4, Bullgari, Varna, 2012.
14. [19] Pllana, G.; Pllana, S.: “Group word terms in the terminology of the theory of mechanics in Albanian and English”, Journal of Education Culture and Society, No. 2_2013, Wroclaw, 2013.
15. [20] Pllana, S.: “Terminologjia bazë e mekanikës në gjuhët shqipe dhe angleze”, QSA, Tiranë, 2014.
16. [21] Pllana, G.: “Formimi i terminologjive teknike mbi bazën e leksikut të përgjithshëm”, QSA, Tiranë, 2017.
17. [22] Pllana, G.: “Objectives of the Standardisation of Techical Terminology Nowadays in Albanian”, WASET, June 11-12, 2017, Copenhagen Denmark, 2017.
18. [23] Sager, J.: “A practical course in terminology processing”, Amsterdam, 1990.
19. [24] Shehu, H.: ”Rreth fjalëve angleze ose me prejardhje nga anglishtja në gjuhën e sotme shqipe” në “SEMINARI NDËRKOMBËTAR PËR GJUHËN, LETËRSINË DHE KULTURËN SHQIPTARE”, Prishtinë, 2001.
20. [25] Shumeli, A.: “Formimi dhe funksionimi i terminologjisë së agromekanikës në shqipe në përqasje me anglishten”, dis. QSA Tiranë, 2013.
21. [26] Thomai, J.: ”Fjala, termi dhe norma gjuhësore”, në “GJENDJA DHE ZHVILLIMI I TERMINOLOGJISE SHQIPE-PROBLEMEE DETYRA”, Tiranë, 2009.