Yeni Ulusal Gelir Serileri Üzerine Gözlem ve Değerlendirmeler
Öz
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), yeni ulusal gelir hesaplama sonuçlarını ve açıklamalarını 2016 Aralık ortasında yayımlamıştır. TÜİK, OECD’nin talebi üzerine ve gecikmeli olarak bu çalışmayı yapmış ve Birleşmiş Milletler’in SNA-2008 ve Avrupa Birliği’nin ESA-2010 çerçevelerine uygun veriler elde etmeyi amaçlamıştır. Yeni ulusal gelir serilerinde, gelir düzeyi yanında, reel gelirin büyüme hızlarında önemli artışlar, gelirin ve hasılanın sektörel dağılımında köklü değişiklikler görülmüştür.
Bu yazının amacı, yeni ulusal gelir hesaplamalarında, iktisat değerlendirmelerini ve politikalarını da yanlış yönlendirebilecek, eksiklere ve yetersizliklere vurgu yapmaktır. Örneğin, eski serilerle yapılan incelemeler, Türkiye ekonomisinin yüksek cari açıkların dış finansmanı ile desteklenen “tüketim itişli” bir büyüme patikası izlediğini ima etmekteydi.
Oysa, yeni seriler, “yatırım itişli” ve inşaat ağırlıklı bir büyüme patikasını ima etmektedir. Böylelikle, önceki analizler geçersiz hale gelmiştir. Yatırımlardaki büyük artış, hanehalkı ve şirket tasarruf oranlarında da çarpıcı yükselişler getirmiştir. Bunlar, Türkiye ekonomisinde önemli bir iç tasarruf sorununun olmadığı sonucuna götürmüştür. İma edilen bu büyüme, yatırım ve tasarruf sonuçları tartışmalıdır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Atiyas, İ. ve Taşpınar, Z.T., (2017), “Sectoral Labor Productivity in Turkey after the Revision of the National Accounts,” ref. Sabanciuniv.edu/tr/note/20; erişim: 6 Mart 2017. Aydoğuş, O., (2017), “Milli Gelirde Revizyon: İnşaatla Büyümek,” İktisat ve Toplum (Ocak), (75), ss. 4-9. Bakış, O., (2016), “Eski ve Yeni GSYH Serileri Arasındaki Farklar ve Nedenleri,” BETAM Araştırma Notu 16/203 (27 Aralık). Bakış, O., (2018), “Zincirlenmiş Hacim Serileri ile GSYH’de Ne Değişti?” Ekonomi-tek, (2), ss. 1-36. Dünya Bankası, (2017), “Türkiye’nin GSYH Revizyonu: Değişikliklerin Kaynaklarını Anlamak,” pubdocs.worldbank.org/en/254891487251700472/FocusNoteFebruary; erişim: 6 Mart 2017. Duman, A., (2017), "TÜİK Önce Kendine Bir Revizyon Yapsa Keşke: Ses Var, Görüntü Yok," İktisat ve Toplum, (Şubat),(76), ss. 44-9. Ege, A. Y., (2016), “2008/2009 Sonrası Reel Sektör Perspektifinden Türkiye Ekonomisi,” ODTÜ/İİBF tarafından 23 Aralık 2016’da düzenlenen Türkiye Ekonomisi ve Siyaseti Yol Ayrımında: 2017 ve Sonrası Sempozyumuna sunulan bildiri, çoğ., 23 s. Kula, M., (2018), “Türkiye Ulusal Hesaplar Sistemi ve Sorunları,” Ekonomi-tek, (2), ss. 37-61. Meyersson, E., (2016), “Constructing Growth in New erikmeyersson.com/2016/12/29/; erişim: 28 Aralık 2016. Turkey,” TÜİK, (2016), “Türkiye Ulusal Hesaplar Sistemi’nde SNA-2008 ve ESA- 2010’un Uygulanması ve Ana Revizyon,” (Aralık), www.tuik.gov.tr; erişim: 28 Aralık 2016. TÜİK, (2017), “Ulusal Hesaplar Sistemi/ESA-2010’a Uyum: Soru ve Cevaplarla Ana Revizyon Çalışmaları,” (Ocak), www.tuik.gov.tr; erişim: 23 Şubat 2017. Yükseler, Z., (2017), “2009 Referans Yıllı Yeni Milli Gelir Serisi ve Analizi,” www.researchgate.net/profile/Zafer Yuekseler; erişim: 23 Şubat 2017.