Araştırma Makalesi

BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Cilt: 6 Sayı: 1 4 Temmuz 2023
PDF İndir
EN TR

BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz

Beklenti teorisi, bireylerin kararlarında psikolojik etkenlerin de etkili olduğunu iddia etmektedir. Beklenti teorisi perspektifi ile gerçekleştirilen ampirik çalışmalarda vergi uyumunu etkileyen ekonomik ve mali faktörlerin yanında ekonomi dışı faktörlerin etkili olduğu gösterilmektedir. Mükelleflerin vergiye karşı tutum ve davranışlarında psikolojinin de önemli olduğunu gösteren çok sayıda davranışsal maliye çalışması gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada Beklenti teorisi kapsamında vergi uyumunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. 817 katılımcıdan anket ile elde edilen veriler Tobit regresyon modeli ile analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgular, beklenti teorisinin varsayımlarının vergi uyumunda etkili olduğunu ve kayıptan kaçınma oranı yüksek olan bireylerin, düşük olanlara göre daha az vergi ödemek istediklerini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Vergi uyumu, beklenti teorisi, kayıptan kaçınma

Destekleyen Kurum

Afyon Kocatepe Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü

Proje Numarası

20.SOS.BİL.12

Teşekkür

Desteklerinden dolayı Afyon Kocatepe Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğüne teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Aktan, C. C. & Çoban, H. (2012). “Vergileme Ekonomisi ve Vergileme Psikolojisi Perspektiflerinden Vergiye Karşı Tutum ve Davranışları Belirleyen Faktörler”. C. C. Aktan, A. Kesik & D. Dileyici (Ed.). Yeni Maliye Değişim Çağında Kamu Maliyesi: Yeni Trendler, Yeni Paradigmalar, Yeni Öğretiler, Yeni Perspektifler (199-223). Ankara: Hermes Matbaacılık.
  2. Allingham, M. & Sandmo, A. (1972). “Income Tax Evasion: A Theoretical Analysis”. Journal of Public Economics, 1(3-4): 323-338.
  3. Alm, J. (1991). “A Perspective on the Experimental Analysis of Taxpayer Reporting”. The Accounting Review, 66(3): 577-593.
  4. Alm, J. (1999). “Tax Compliance and Administration”, https://www.researchgate.net/publication/247699437_Tax_Compliance_and_Administration (Erişim Tarihi: 16.05.2021).
  5. Alm, J. & Torgler, B. (2006). “Culture Diferences and Tax Morale in the United States and in Europe”. Journal of Economic Psychology, 27(2): 224-246.
  6. Alm, J., Jackson, B. R. & McKee, M. (1992a). “Estimating the Determinants of Taxpayer Compliance with Experimental Data”. National Tax Journal, 45(1): 107-114.
  7. Alm, J., McClelland G. H. & Schulze, W. D. (1992b). “Why Do People Pay Taxes?”. Journal of Public Economics, 48(1): 21-38.
  8. Andreoni, J., Erard, B. & Feinstein, J. (1998). “Tax Compliance”. The Journal of Economic Literature, 36(2): 818-860.
  9. Ariely, D., Huber, J. ve Wertenbroch, K. (2005), “When Do Losses Loom Larger than Gains?”, Journal of Marketing Research, 42, 134-138.
  10. Austin, C. R., Bobek, D. D. & Jackson, S. B. (2021). “Does prospect theory explain ethical decision making? Evidence from tax compliance”. Accounting Organizations and Society, 94, https://doi.org/10.1016/j.aos.2021.101251.

Kaynak Göster

APA
Çelik, E., & Sağbaş, İ. (2023). BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi, 6(1), 1-21. https://doi.org/10.46737/emid.1240981
AMA
1.Çelik E, Sağbaş İ. BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi. 2023;6(1):1-21. doi:10.46737/emid.1240981
Chicago
Çelik, Erhan, ve İsa Sağbaş. 2023. “BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER”. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi 6 (1): 1-21. https://doi.org/10.46737/emid.1240981.
EndNote
Çelik E, Sağbaş İ (01 Temmuz 2023) BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi 6 1 1–21.
IEEE
[1]E. Çelik ve İ. Sağbaş, “BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER”, Ekonomi Maliye İşletme Dergisi, c. 6, sy 1, ss. 1–21, Tem. 2023, doi: 10.46737/emid.1240981.
ISNAD
Çelik, Erhan - Sağbaş, İsa. “BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER”. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi 6/1 (01 Temmuz 2023): 1-21. https://doi.org/10.46737/emid.1240981.
JAMA
1.Çelik E, Sağbaş İ. BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi. 2023;6:1–21.
MLA
Çelik, Erhan, ve İsa Sağbaş. “BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER”. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi, c. 6, sy 1, Temmuz 2023, ss. 1-21, doi:10.46737/emid.1240981.
Vancouver
1.Erhan Çelik, İsa Sağbaş. BEKLENTİ TEORİSİ VE VERGİ UYUMUNU ETKİLEYEN FAKTÖRLER. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi. 01 Temmuz 2023;6(1):1-21. doi:10.46737/emid.1240981