The Interpretation of Personal Religious Experience in al-Ghazālī's al-Munqidh min aḍ-Ḍalāl

Öz

Hujjat al-Islam Imam al-Ghazali is a thinker, mystic, jurist, and theologian who has still influenced today since his time. In his al-Munqidh min ad-Dalal, he writes about how he survived the crisis that his inquiries about life had driven him to depression. Due to the distress caused by the crisis in him, he left the place where he lived and moved away from people. During this abandonment, he confesses his experiences, inquiries, introspection, and ways of getting to know himself in al-Munqidh. In this article, I will try to understand how he reached guidance from this crisis, what his method was, and how he gained personal religious experience. I will examine the differences and similarities of the way of Sufism from the clergy, where the concept of rational theosophy corresponds in al-Ghazali’s thought. He shows us the limits of reason on the way to reach precise information. He talks about realities that cannot be explained within these limits, what he has learned in the uzlat (escaping from community life and living alone), and why the love for the world is dangerous. The reason why al-Ghazali returned to social life is explained with the idea of 'fiqh of priorities' in Islam. Al-Ghazali attributes the "nour" (light) that descends to his heart to the will of God in explaining his salvation from the turning point in his life.

Anahtar Kelimeler

• Al-Ghazali
• personal religious experience
• clergy
• theosophy
• light
• mystical theology

Kaynakça

1. Abduh, Muhammed. Tevhid Risalesi. Tr. trans. Sabri Hizmetli. Ankara: Fecr Yayınları, 1986.
2. Bircan, Hasan Hüseyin. İslam Felsefesine Giriş. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2008.
3. Bolay, Süleyman Hayri. Aristo Metafiziği ile Gâzzâli Metafiziğinin Karşılaştırılması. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları, 2005.
4. Bolay, Süleyman Hayri. Felsefi Doktrinler Sözlüğü. Ankara: Akçağ Yayınları, 1990.
5. Brodbeck, Rabia Christine. Hazreti İnsan. Tr. trans. Ömer Mansur Çolakoğlu. İstanbul: Sufi Kitap, 2007.
6. Çağrıcı, Mustafa. “Gazzâlî.” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, vol. XIII. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1996.
7. Çubukçu, İbrahim Agâh. Gazâlî ve Şüphecilik. Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1964.
8. Gazâlî, El-Münkız Mine'd-Dalal (Dalaletten Hidayete). Tr. trans. Onur Şenyurt. İstanbul: Ehil Yayınları, 2017.

9. Gazâlî. “Gazzâlî’nin Vasiyeti.” Tr. trans. Mahmut Kaya. İslam Filozoflarından Felsefe Metinleri. İstanbul: Klasik Yayınları, 2010.
10. Gazâlî. Kimya-i Saadet. Tr. trans. Ali Arslan. İstanbul: Merve Yayınları, 2000.
11. Gül, Ali. Senkretik Bir Oluşum Olarak Teosofi Cemiyeti ve XX. Yüzyıl Kültürel Yapıları Üzerindeki Etkisi. Doktora Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2015.
12. Haksever, Ahmet Cahid. “‘Ruhbanlık’ Kavramındaki Anlam Kayması ve Tasavvufla İlişkilendirilmesi Üzerine Bazı Değerlendirmeler.” Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 23 (2013).
13. İşcan, Mehmet Zeki. “Gazâlî’nin İhyâ ve Islah Düşüncesine Genel Bir Bakış.” Diyanet İlmi Dergi 47, no. 3 (2011).
14. Karadâvî, Yusuf. Öncelikler Fıkhı. Tr. trans. Abdullah Kahraman. İstanbul: Nida Yayınları, 2017.
15. Kurt, Hüseyin. “Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır’ın Tasavvuf Anlayışı.” Diyanet İlmî Dergi 51, no. 3 (2015).
16. Marmura, Michael E. “Ghazâlî.” Tr. trans. M. Cüneyt Kaya. İslam Felsefesine Giriş. Eds. Peter Adamson and Richard C. Taylor. İstanbul: Küre Yayınları, 2008.
17. Nicholson, Reynold D. İslam Sufileri. Tr. trans. Mehmet Dağ and Kemal Işık. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1978.
18. Rayan, Sobhi. “Gazzâlî’nin Şüphe Metodu.” Tr. trans. Fatmanur Ceran. Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 34 (2015).
19. Reis, Bedriye. “Gazâlî’ye Göre Bir Bilgi Kaynağı Olarak Marifet.” Abant İzzet Baysal Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 9 (2017).
20. Şahiner, Muharrem. “Gâzzâli'nin Nedensellik Anlayışı ile Malebranche'ın Okazyonalizminin Karşılaştırılması.” Kilis 7 Aralık Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 (2014).
21. The Oxford Dictionary of Islam. “Tawhid.” http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e2356.
22. The Oxford Dictionary of Islam. “Taqwa.” http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t125/e2340.
23. Uludağ, Süleyman. “Ruhbanlık ve Tasavvuf.” Tasavvuf İlmi ve Akademik Araştırma Dergisi 13 (2004).
24. Webb, Mark. “Religious Experience.” The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Ed. Edward N. Zalta. Winter 2017 Edition. https://plato.stanford.edu/archives/win2017/entries/religious-experience.
25. Yazıcı, Talip. “Emeviyye Camii.” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, vol. XI. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1995.
26. Yazır, M. Hamdi. “Dibâce (Önsöz).” Paul Janet and Gabriel Séailles, Metâlib ve Mezâhib. Tr. trans. M. Hamdi Yazır. İstanbul: Eser Neşriyat, 1978.