Reçine kelebeği Dioryctria sylvestrella (Ratzeburg) (Lepidoptera: Pyralidae)’nın Göller Bölgesi ormanlarında zararı, biyolojisi ve doğal düşmanları

Öz

Dioryctria sylvestrella Göller Bölgesi’ndeki kızılçam plantasyonlarında önemli zarara yol açan bir türdür. Zararlının morfolojisi, Göller Bölgesi’nde zararının yoğun olduğu ormanlarda zararı ile biyolojisi araştırılmış ve doğal düşmanları tespit edilmiştir. Ağaçların gövdelerinin çoğunlukla alt kısımlarında bulunduğu, ağaçlarda yoğun reçine salgısına sebep oldukları gözlenmiştir. Böceğin yılda bir nesil verdiği belirlenmiştir. Böceğin larva gelişiminin yaklaşık on bir ay boyunca sürdüğü ve böylelikle kışı larva döneminde geçirdiği saptanmıştır. Mayıs ayı ortasından itibaren reçine salgılarının içinde pupa olmaya başladığı ve pupa döneminin üç hafta sürdüğü, erginlerin uçma zamanının yükselti ve iklim koşullarına bağlı olarak haziran ayı boyunca sürdüğü tespit edilmiştir. Genç larvaların haziran ayı sonunda yumurtadan çıkmaya başladığı belirlenmiştir. Larvaların ilk olarak gövde kabuğunun altında beslenmeye başladıkları görülmüştür. Çalışma boyunca D. sylvestrella’nın larvaları ile beslenen avcı türler Forficula auricularia (Dermaptera: Forficulidae) ve Raphidia ophiopsis (Raphidioptera: Raphidiidae) gözlemlenmiştir. Larva ve pupa parazitiodi olarak ise Brachymeria tibialis (Hymenoptera: Chalcididae) ve Venturia robusta (Hymenoptera: Ichneumonidae) tespit edilmiştir. Belirlenen avcı ve parazitoidlerin tamamı Türkiye’de zararlının doğal düşmanı olarak ilk kez kaydedilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Dioryctria sylvestrella,zarar,biyoloji,doğal düşman,Göller Bölgesi

Damage, biology and natural enemies of pine stem borer Dioryctria sylvestrella (Ratzeburg) (Lepidoptera: Pyralidae) in Lake’s District forests

Öz

Dioryctria sylvestrella is a pest that causes significant damage on the brutian pine forests of the Lake’s District, plantation sites. The morphology of this insect, the damage it caused under the field conditions in the forests of the Lake’s District, and its biology were explored while its natural enemies that were effective on the population were determined. They were found mainly on the lower parts of the tree trunks and led to the intensive release of resin. It was observed to have one generation in a year. The larval development of the insects took about eleven months and thus they overwintered as larvae. Starting from the mid-May, the pupae develop inside the resin released and the pupal development took three weeks, the adults flew throughout June depending on the elevation and the climatic conditions. The young larvae emerged from the eggs in late June. The larvae were observed to start feeding first on the barks of the trunk. Throughout this study. Forficula auricularia (Dermaptera: Forficulidae) and Raphidia ophiopsis (Raphidioptera: Raphidiidae) fed with the larvae of D. sylvestrella were observed as the predatory species. As larval and pupal parasitoid, Brachymeria tibialis (Hymenoptera: Chalcididae) and Venturia robusta (Hymenoptera: Ichneumonidae) were determined. All of these predatory species and parasitoids were recorded for the first time in Turkey as the natural enemy of D. sylvestrella.

Anahtar Kelimeler

• Dioryctria sylvestrella,damage,biology,natural enemy,Lake’s District