Ödemiş (İzmir) ilçesi sert ve yumuşak çekirdekli meyve fidanlıklarında bulunan bitki paraziti nematod faunası

Öz

Ödemiş, Türkiye’nin en önemli meyve fidanı ve süs bitkileri üretim merkezlerinden birisidir. Bu çalışma İzmir İli’nin Ödemiş İlçesi’nde sert ve yumuşak çekirdekli meyve fidanı yetiştiriciliği yapılan alanlarda 2008-2011 yılları arasında yürütülmüştür. Çalışmada bitki paraziti nematod türleri ve bunlar ile bulaşık alanların belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Ödemiş İlçesi sert ve yumuşak çekirdekli meyve fidanı yetiştiriciliği yapılan alanlarda elma, şeftali, kayısı, kiraz, armut, erik, ayva, ceviz, Trabzon hurması, badem, nar, zeytin, iğde ve turunçgil fidanlıkları olmak üzere 16 farklı meyve çeşidinden toplam 368 toprak örneği alınmıştır. Alınan toprak örneklerinden uygun yöntemler ile nematodlar elde edilmiş ve morfolojik özelliklerine göre teşhisleri yapılmıştır. Çalışmada bitki paraziti nematod türleri; Pratylenchus thornei (Sher & Allen), P. penetrans (Cobb), Meloidogyne incognita (Kofoid & White), M. javanica (Treub), Xiphinema sp. (Cobb), Helicotylenchus spp., Rotylenchulus sp. ve Tylenchulus semipenetrans (Cobb) olarak belirlenmiştir. En yaygın türler ise sırası ile Helicotylenchus spp. Pratylenchus spp. ve Meloidogyne spp. olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Bitki paraziti nematodlar
• fidanlık
• Ödemiş

Plant parasitic nematode fauna on stone and pome fruits nurseries in Ödemiş (İzmir)

Öz

Ödemiş is one of the most important nursery tree and ornamental production centre of Turkey. This study was conducted in Ödemiş District of İzmir Province in stone and pome fruit production areas from 2008 to 2011. In this study, determination of plant parasitic nematode species and nematode-infested areas was aimed. For this purpose, a total of 368 soil samples were taken from different 16 fruits in stone and pome fruit production areas including apple, peach, apricot, cherry, pear, plum, quince, walnut, persimmon, almond, pomegranate, olive, oleaster and citrus in Ödemiş District. Nematodes were isolated from these soil samples by using proper methods and their identification were done based on morphological characters. In the study, plant parasitic nematode species were identified as; Pratylenchus thornei (Sher & Allen), P. penetrans (Cobb), Meloidogyne incognita (Kofoid & White), M. javanica (Treub), Xiphinema sp. (Cobb), Helicotylenchus sp., Rotylenchulus sp. and Tylenchulus sp. The most common species were determined as Helicotylenchus spp. Pratylenchus spp. and Meloidogyne spp. respectively.

Anahtar Kelimeler

• Plant parasitic nematodes
• plantation
• Ödemiş

Kaynakça

1. Anonim, 2003. Zirai Mücadele Teknik Talimatları. T. C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü Yayınları. Ankara, 2003.
2. Anonim, 2007. T. C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Ödemiş İlçe Müdürlüğü.
3. Anonim, 2010. Ödemiş Belediyesi Stratejik Planı 2010-2014. (Web sayfası: http://www.odemis.bel.tr/dosyalar/genel/Odemis_Belediyesi_2010_2014_Stratejik_Plani.pdf) (Erişim Tarihi: Ocak 2012.)
4. Anonim, 2011. Nematode. (Web sayfası:http://plpnemweb.ucdavis.edu/nemaplex/Taxamnus/G143mnu.htm) (Erişim Tarihi: Şubat 2011).
5. Bafokuzara, N.D., 1996. Incidence of different nematodes on vegetable and fruit crops and preliminary assessment of yield loss due to Meloidogyne Species in Uganda. Nematologia Brasileria, 20(1): 32–43.
6. Benedict, W.G. & W.B. Mountain, 1956. Studies on the etiology of a root rot of winter wheat in Southem Ontario. Canad. Jour. Bot., 34: 159-174.
7. Castillo, P., J.L. Trapero-Casas, & R.M. Jimenez-Diaz, 1996. The Effect of temperature on hatching and penetration of chickpea roots by Pratylenchus thornei. Plant Pathology, 45, 310-315.
8. Castillo, P. & N. Vovlas, 2007. Pratylenchus (Nematoda: Pratylenchidae): Diagnosis, Biology, Pathogenicity and Management. In: Nematology Monographs and Perspectives, Vol. 6 (Eds: D.J. Hunt & R.N. Perry), Leiden, The Netherlands, Brill Academic Publishers 529 pp.

9. Çınarlı, İ., N. Borazancı & N. Ertekin, 1992. Ege Bölgesinde meyve fidancılığını sertifikasyon açısından etkileyen Kök ur nematodu (Meloidogyne spp.) ve turunçgil nematodu (Tylenchulus semipenetrans Cobb.)'nun bulaşıklık durumunun belirlenmesi üzerinde çalışmalar. T. C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü, Bitki Koruma Araştırmaları Daire Başkanlığı, Zirai Mücadele Araştırma Yıllığı: 1991-1992, No: 2627.
10. De Waele, D. & A. Elsen, 2002. Migratory Endoparasites: Pratylenchus and Radopholus species. In: Plant Resistance to Parasitic Nematodes (Eds: J.L. Star, R. Cook & J. Bridge) CAB International: 175-206 pp.
11. Dias-Arieira, C. R., C. Furlanetto, S. Melo Santana, A.O. Barizão, R.C. Ferreira Ribero & H.M. Formentini, 2010. Fitonematoides Associados a Frutìferas na Região Noroeste do Paranã, Brasil. Revista Brasileira de Fruticultura, Jaboticabal, 32 (4): 1064-1071.
12. Dropkin, H.V.,1980. Introduction to Plant Nematology. Department of Plant Patology, Üniversity of Missouri, Columbia. ISBN 0-471-05578-6: 237-240 pp.
13. Duncan, L.W. & E. Cohn, 1990. Nematode Parasites of Citrus. In: Plant Parasitic Nematodes. In: Suptropical and Tropical Agriculture. (Eds: M. Luc, R.A. Sikora & J. Bridge) CAB International, 321-346 pp..
14. Erdal, F., F. Durmuş, E. Kepenekçi & M.E. Ökten, 2001. Türkiye’de tahıl, baklagil, endüstri bitkileri, sebze, meyve, bağ ve turunçgil alanlarında saptanan Tylenchida (Nematoda) türlerinin ilk listesi. Türk Entomoloji Dergisi, 25 (1); 49-64.
15. Gözel, U., Ç. Güneş, N. Bulun, V. Yıldız & K. Muslu, 2011. Çanakkale tarım alanlarında tespit edilen bitki paraziti nematod faunası. Çanakkale Tarımı Sempozyumu (Dünü, Bugünü ve Geleceği) 10-11 Ocak 2011. 302- 307 s.
16. Hooper, D.J. 1986. Handling, Fixing, Staining and Mounting Nematodes. In: Laboratory Methods for Work with Plant and Soil Nematodes (Ed: J.F. Southey). Her Majesty’s Stationery Office, London. 59-80 pp.
17. Karssen, G. & R.J. Bolk, 2000. An additional character useful for the identification of Pratylenchus crenatus Loof, 1960 (Nematoda: Pratylenchidae). Nematology, 2: 695-697.
18. Koliopanos, C.N. & C. Kalyviotis-Gazelas, 1973. Plant parasitic nematodes and their hosts ıdentified for the first time in Greece. Annls. Inst. Phytopath., 10 (4): 301-306.
19. Krall, E., 2000. Biodiversity of species and pest status of some plant parasitic nematodes in Estonia. Transactions of the Estonian Agricultural University, Agronomy 209: 76-79.
20. Liskova, M., N. Sasanelli, & T. Daddabbo, 2007. Some notes on the occurrence of plant parasitic nematodes on fruit trees in Slovakia. Plant Protect. Sci., 43: 26–32.
21. Mai, W.F. & P.G. Mullin, 1996. Plant-Parasitic Nematodes: A Pictorial Key to Genera. 5th Edn., Cornell University Press, Ithaca, USA.
22. Marks, C.F., J.L. Townshend, J.W. Potter, T.H.A. Olthof, P.W. Johnson & J. Lounsbery, 1973. Plant parasitic nematode genera associalated with crops in Ontario. Can. Plant Dis. Surv. Sepj., 53(3): 142-143.
23. Mc Elroy, F.D., 1972. Nematodes of Tree Fruits and Small Fruits, In: Economic Nematology (Eds: J.M. Webster), Academic Press, New York, 335-376 pp.
24. Melakeberhan, H., G.W. Bird & R. Perry, 1994. Plant-parasitic nematodes associated with cherry rootstocks in Michigan. The Society of Nematologists Supplement to Journal of Nematology, 26(4S): 767-772.
25. Moltmann, E., 1988. Kairomone im Wurzelexsudat Von Getreide: Ihre Bedeutung für die Wirtsfindung der Infektionslarven des Getreidezystenaelchens Heterodera avenae Und Ihre Charakterisierung. Hohenheim Universität, Doktorarbeit, 148 pp.
26. Nico, A.I., 2002, Incidence and population density of plant-parasitic nematodes associated with olive planting stocks at nurseries in Southern Spain. Plant Disease, 86(10): 1075-1079.
27. Örümlü, A.E., 2003, Bademli (Ödemiş–İzmir) Beldesi meyve fidanlıklarındaki nematolojik sorunlar üzerinde araştırmalar. Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktara Tezi, İzmir. 172 s.
28. Park S.D., Z. Khan, K. JaeChul, K. Sejong, K. KiJae & C. BooSull, 1999. Association and density of plant parasitic nematodes in fruit orchards in Gyeongbuk province, Korea. International Journal of Nematology 9(2); 185-190.
29. Qasim, M., S. Hashmi & M.A. Maqbool, 1988. Distribution of plant parasitic nematodes and their management in fruit production of Balochistan. Pak. J. Nematol., 6: 17-22.
30. Sanei, S.J. & S.M. Okhovvat, 2011. Incidence of plant-parasitic nematodes associated with olive planting stocks at nurseries in northern Iran. International Journal of Applied Science and Technology, 5(1): 79-82.
31. Seinhorst, J.W., 1959. A rapid method for the transfer of nematodes from fixative to anhydrous glycerin. Nematologica, 4: 67-69.
32. Siddiqi, M.R., 2003. Suitability of crops, fruit trees/plants to plant parasitic nematodes. Archieves of Phytopathology and Plant Protection, 37: 83-87.
33. Southey, J.F., 1986. Principles of Sampling for Nematodes. 1-4. In: Labarotory Methods for Work with Plant and Soil Nematodes (Ed: J.F. Southey), Her Majesty’s Stationery Office, London.
34. Tarjan, A.C. & J.H. O’Bannon, 1984. Nematode Parasites in Citrus, 395-433.In: Plant and Insect Nematodes (Ed: W.R. Nickle), Marcel Dekker Inc., New York, 925 pp.
35. Toktay, H., 2001. Adana’da Turunçgil Bahçelerinde Turunçgil Nematodu (Tylenchulus semipenetrans Cobb)’nun popülasyon Dalgalanması ve Verime Olan Etkisinin Araştırılması. Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 32 s.
36. Townshend, J.L. & M.S. Wolynetz, 1991. Penetration of celery and alfalfa roots by Pratylenchus penetrans as affected by temperature. Journal of Nematology, 23: 194-197.
37. Walters, S.A., J.P. Bond, J.B. Russell, B.H. Taylor & Z.A. Handoo, 2008. Incidence and influence of plant-parasitic nematodes in southern Illinois peach orchards. Nematropica, 38: 63-74.
38. Wang, K.H., 2007. Reniform Nematode, Rotylenchulus reniformis Linford and Oliveira (Nematoda: Tylenchida: Tylenchoidea: Hoplolaimidae: Rotylenchulinae). University of Florida. IFAS Extension. EENY- 210.
39. Wehunt, E.J., 1984. Nematode Parasites of Peach and Other Tree Crops, 435-455. In: Plant and Insect Nematodes, (Ed: W.R. Nickle), Marcel Dekker Inc., New York, 925 pp.
40. Weischer, B., 1993. Nematode-virus Interactions. 217-231. In: Nematode Interactions (Ed. M.W. Khan), Chapman and Hall,., London, Glasgow, New York, Tokyo, Melbourne, Madnas.
41. Whitehead, A.G., 1998. Plant Nematode Control. CAB International, New York, USA. 209-236.
42. Ye, W. & R.T. Robbins, 2010. Morphology and taxonomy of Xiphinema (Nematoda: Longidoridae) occuring in Arkansas, USA. Acta Agriculturae Universitatis Jiangxiensis, 32 (5): 928–945.
43. Yüksel, H.S. 1974. Doğu Anadolu’da tespit edilen Pratylenchus türlerinin dağılışı ve bunlar üzerinde sistematik çalışmalar. Atatürk Üniv. Zir. Fak. Dergisi, 4 (1); 53-71.