PROF. ARMİNİUS (HERMANN) VÁMBÉRY VE ERMENİ MESELESİ

Öz

Macar Türkolog Prof. Aminius (Hermann) Vámbéry, Türk kültürünüyakından tanıyıp bu alanda önemli eserler vermiştir. Vámbéry, Türkleri yakındantanımış bir bilim adamı olarak, Ermeni meselesi hakkında Osmanlı tezinisavunmuştur. Avrupa’daki Ermeni fesat hareketlerine karşı faaliyetlerdebulunmuş, özellikle Batı basınında Osmanlı aleyhine Ermeni meselesiyle ilgiliçıkan haberlere tekzipler yayımlatmıştır. Vámbéry’nin bu faaliyetleri sonucundaMacar gazetelerinde Osmanlı lehinde yazılar neşredilmesine muvaffak olunmuşböylelikle Macar kamuoyu da kazanılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Vámbéry, Türkolog, Macar, Macar kamuoyu, Ermeni meselesi

PROF. ARMİNİUS (HERMANN) VÁMBÉRY AND THE ARMENIAN ISSUE

Öz

Hungarian Turkologist Prof. Aminius (Hermann) Vámbéry hasrecognized the Turkish culture closely and has produced important works in thisfiled. Vámbéry, a scientist, who knows Turkish well, has advocated the Ottomanthesis on Armenian issue. He has carried out the activities against the Armenians’malicious activities in Europe, and has made disavows about the news related toArmenian issue against Ottoman published especially in the Western press. As aresult of Vámbéry’s such activities, it was possible to publish the assays in favorof Ottomans in the Hungarian newspapers, thus the Hungarian public opinionhad the positive opinion about it

Anahtar Kelimeler

• Vámbéry, Turkologist, Hungarian, Hungarian public opinion, Armenian issue

Kaynakça

1. BAŞBAKANLIK OSMANLI ARŞİVİ (BOA)
2. ANDERSON, M. S., The Eastern Question 1774-1923, Macmillan St. Martin’s Pres, Newyork 1966.
3. ÇAYCI, Abdurrahman, Türk Ermeni İlişkilerinde Gerçekler, Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları.
4. EREN, Hasan, Türklük Bilimi Sözlüğü (I.Yabancı Türkologlar), Türk Dil Kurumu Yayınları Sayı:705, Ankara 1998.
5. GÖKBİLGİN, Tayyib, “Türkoloji ve Macaristan”, Türk Folklor Araştırmaları, Cilt:13, No:259, Şubat 1971, s. 5866-5868.
6. KRAUSE, Paul R., Türkiye 1915, Çev. Nurettin Süleymangil, Heyamola Yayınları, I. Baskı, İstanbul 2005.
7. KOLOĞLU, Orhan, Abdülhamit Gerçeği, Pozitif Yayınları, 5. Baskı, İstanbul 2005.
8. KUTAY, Cemal, Sahte Derviş, Geçmişten Günümüze Türk Kitaplığı No: 4, İstanbul 1970.

9. KÜÇÜK, Mustafa, “Vambery: Casus Bir Türkoloğun Türkiye ve Avrupa’ya Bakışı”, Ar�iv Dünyası, Sayı: 5, Ocak 2005, s. 35-39.
10. MCCARTHY, Justin, Müslümanlar ve Azınlıklar, Çeviren: Bilge Umar, İnkılâp Yayınevi, İstanbul 1998.
11. NAMAL, Yücel, Macaristan ve Ermeni Meselesi (1878–1920), Truva Yayınları, İstanbul 2010.
12. “A Booklet Regarding the Armenian Question in Hungary”, (Translated by Gizem Sökmensüer), Review of Armenian Studies, No: 22, 2010, s.203–219.
13. ÖKE, Mim Kemal, Saraydaki Casus, Hikmet Neşriyat, İstanbul 1991.
14. TEKİN, Emrullah, “Ermeni Mes’elesiyle İlgili II. Abdülhamid’in Vambery’e Cevabî Bir İradesi”, Türk Dünyası Araştırmaları, Sayı: 76, Şubat 1992, s. 145-149.
15. VÁMBÉRY, Arminius, Travels in Central Asia, Praeger Publishers, London 1864.
16. Bir Sahte Dervişin Orta Asya Gezisi, (Hazırlayan: N. Ahmet Özalp), Ses Yayınları, İstanbul 1993.