Research Article

Malus kirghisorum Türüne Ait Elma Genotiplerinde Karaleke Hastalığına Toleransın Moleküler Markırlar ile Belirlenmesi

Volume: 6 Number: 2 December 1, 2023
EN TR

Malus kirghisorum Türüne Ait Elma Genotiplerinde Karaleke Hastalığına Toleransın Moleküler Markırlar ile Belirlenmesi

Öz

Orta Asya elmanın anavatan bölgelerinden biri olup geniş bir varyasyona sahiptir. Kırgızistan elmanın Orta Asya'daki önemli genetik kaynak bölgelerinden biridir. Ülkede diğer meyve türlerinin yanı sıra önemli miktarda doğal elma popülasyonu bulunmaktadır. Bu popülasyonlar içerisinde bölgeye has bazı elma türleri de ter almaktadır. Bu türlerden biri de, Malus kirghisorum’dur. Doğal elma popülasyonlarının stres faktörlerine dayanıklılık, meyve özellikleri vb. gibi konular için genetik kaynak olabileceği belirtilmiştir. Ancak bu materyallerde kayıpların olduğu ve bu zengin çeşitliliğin kaybolma tehlikesi olduğu bildirilmektedir. Elma üretiminde karşılaşılan önemli problemlerden biri hastalıklardır. Bunlar içinde elma için en fazla problem olan karaleke (Venturia inaequalis (Cke.) Wint.) hastalığıdır. Hastalığa karşı en iyi çözüm, dayanıklı elma çeşitlerinin geliştirilmesi ve kullanılmasıdır. Bu kapsamda karalekeye dayanıklı çeşitlerin geliştirilmesi için, hastalığa dayanıklı ebeveynlerin olması gereklidir. Bu çalışmada, Kırgızistan orijinli M. kirghisorum genotiplerinin moleküler markırlar ile, karalekeye toelranslık durumları incelenmiştir. Sekiz karaleke dayanıklılık geni ile ilişkili toplam 12 adet markırla çalışılmıştır. Genotiplerde, bu markırlardan 2 ile 8 arasında bant elde edilmiştir. Çalışma, M. kirghisorum genotipleri arasında karaleke toleransı bakımından yüksek düzeyde bir varyasyon olduğunu ortay koymaktadır. Ortaya konulan sonuçlar, bu türdeki genotiplerin hastalık toleransları ve muhtemel ıslah materyali olarak kullanılabilme potansiyelleri konusunda bilgi vermektedir.

Anahtar Kelimeler

Supporting Institution

Erciyes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi

Project Number

FYL-2020-10206

Thanks

Çalışmaya katkılarından dolayı Doç. Dr. Hasan PINAR, Dr. Merve Arefe YİĞİT, Nureddin Furkan ÇİFTÇİ ve Şule ALKAN’ a teşekkür ederiz. Bu yayına konu projeyi (Proje Kodu: FYL-2020-10206) destekleyerek, çalışmaların yürütülmesini sağlayan Erciyes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimine çok teşekkür ederiz.

References

  1. Belete, T., Boyraz, B., 2017. Critical Review on Apple Scab (Venturia inaequalis) Biology, Epidemiology, Economic Importance, Management and Defense Mechanisms to the Causal Agent. Journal of Plant Physiology and Pathology 5: 2.
  2. Choupannejad, R., Sharifnabi, B., Bahar, M., Talebi, M., 2018. Searching for resistance genes to Venturia inaequalis in wild and domesticapples in Iran. Scientia Horticulturae 232: 107–111.
  3. Djanibekov, U., Villamor, G.B., Dzhakypbekova, K., Chamberlain, J., Xu, J., 2016. Adoption of sustainable land uses in post-Soviet Central Asia: The case for agroforestry. Sustainability (Switzerland), 8:1-16.
  4. Doyle, J.J., Doyle J.L., 1990. Isolation of plant DNA from fresh tissue. Focus 12:13–15.
  5. Dzunusova, M., Apasov, R., Mammadov, A., 2008. National Report on the State of Plant Genetic Resources for Food and Agriculture in Kyrgyzstan, submitted by KR to the Second Report on the State of World’s Plant Genetic Resources for Food and Agriculture, FAO.
  6. Erdin, N., Tartarini, S., Broggini, G., Gennari, F., Sansavini, S., Gessler, C., Patocchi, A., 2006. Mapping of the apple scab-resistance gene Vb. Genome 49(10): 1238-1245. .
  7. FAO., 2021. https://www.fao.org/faostat/en/#data/QCL
  8. Forsline, P.L, Aldwinckle, H.S, Dickson, E.E., Luby, J.J., Hokanson, S.C., 2010. Collection, maintenance, characterization, and utilization of wild apples of central Asia. In: Janick J, Forsline PhL, Dickson E.E, Thompson

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Zootechny (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 2, 2023

Publication Date

December 1, 2023

Submission Date

October 31, 2023

Acceptance Date

December 1, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 6 Number: 2

APA
Uzun, A., Koçyiğit, Ş., & Yılmaz, K. U. (2023). Malus kirghisorum Türüne Ait Elma Genotiplerinde Karaleke Hastalığına Toleransın Moleküler Markırlar ile Belirlenmesi. Erciyes Tarım Ve Hayvan Bilimleri Dergisi, 6(2), 74-78. https://doi.org/10.55257/ethabd.1383793

Cited By