Kalkınma Projelerinin Değerlendirilmesine ve İzlenmesine Yönelik Bir Öneri: Coğrafi Bilgi Sistemleri CBS Kullanımı

Yıl 2021, Sayı: 6, 27 - 41, 31.12.2021

Ahmet İlker Akbaba Ferhat Gök

Öz

Kalkınmaya ilişkin literatürde çok fazla tanım bulunmaktadır. Zaman zaman birbirinden farklılaşan bu tanımlar en nihayetinde, “bir ülkenin yapısal durumunda meydana gelen değişiklikler ya da olumlu değişiklikler” olarak ifade edilmektedir. Kalkınmaya ilişkin bir “tanım” zenginliği bulunmasına karşın, kalkınma kuruluşlarına ait bir tanım bulunmamaktadır. Kalkınma projelerinin değerlendirilmesine katkı sağlayacak Coğrafi Bilgi Sistemleri ise; veriyi toplamanın, işlemenin, işe yarar bilgiye dönüştürmenin ve elde edilen bilginin kullanımının mekâna ve haritaya dayalı olarak yapılması olarak nitelendirilebilir. Zaten önemi de bu tanımından gelmektedir. Bu çalışmada da literatürde ve ulusal mevzuatta rastlayamadığımız “kalkınma kuruluşları” tanımı kalkınma sektöründeki deneyimlerden yararlanılarak yapılmaya çalışılacaktır. Aynı zamanda coğrafi bilgi sistemlerinin kalkınma kuruluşlarının proje değerlendirme ve izleme süreçlerinde kullanımının sağlayacağı katkılar üzerinde durulacak ve ülkemizdeki kalkınma çalışmalarında ve projelerinde CBS merkezli bir değerlendirme ve izleme sisteminin kurulmasına yönelik öneriler sıralanacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kalkınma projeleri , CBS , Planlama

A Recommendation For The Evaluation And Monitoring Of Development Projects: Using Geographic Information Systems GIS

Öz

There are many definitions in the literature on development. These definitions, which differ from each other from time to time, are ultimately expressed as "changes or positive changes in the structural situation of a country". Although there is a wealth of “definitions” for development, there is no definition of development institutions. Geographic Information Systems that will contribute to the evaluation of development projects; It can be characterized as collecting data, processing it, transforming it into useful information and using the obtained information based on space and maps. Its importance comes from this definition. In this study, the definition of "development organizations", which we cannot find in the literature and national legislation, will be tried to be made by making use of the experiences in the development sector. At the same time, the contribution of the use of geographic information systems in the project evaluation and monitoring processes of development institutions will be emphasized and suggestions for the establishment of a GIS-based evaluation and monitoring system in development studies and projects in our country will be listed.

Anahtar Kelimeler

Development projects , CBS , Planning

Kaynakça

• Akgiş, Ö. ve Karakaş, E. 2019 . Coğrafyada Kalkınma Araştırmalarının Kısa Tarihi. Türk Coğrafya Dergisi, 72 , 85-91.
• Bamberger, M. 2000 . Integrating Quantitative And Qualitative Research In Development Projects. Directions in Development. World Bank, Washington, DC.
• Casley, D. J. and Lury, D. A. 1982 . Monitoring And Evaluation Handbook Of Agriculture And Rural Development. World Bank, Washington, DC.
• Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2019 , Akıllı Şehirler Stratejisi Ve Eylem Planı. https://www.akillisehirler.gov.tr/wp-content/uploads/EylemPlani.pdf
• Değerliyurt, M. ve Çabuk, S. 2015 . Coğrafyayı Coğrafi Bilgi Sistemleri Ile Tanımlamak. Doğu Coğrafya Dergisi, 20 33 , 37-48.
• Güney, C. 2016 . Yeni Nesil Coğrafi Bilgi Sistemlerinde Yapay Zekâ, XVIII. Akademik Bilişim Konferansı AB 2016 . Aydın.
• Hayes, S. P. 1966 . Evaluating Development Projects; A Manual For The Use Of Field Workers. Unesco, Paris.
• Kervankıran, İ. ve Çuhadar, M. 2014 . Turizm Rotalarının Oluşturulmasında Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Önemi. III. Disiplinlerarası Turizm Araştırmaları Kongresi, 4-5 Nisan 2014, Kuşadası, Aydın, 576-589.
• Kışınbay, S. 2020 . Katı Atıkların Toplanmasında Yerel Yönetimlerin ve Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Rolü . Yapı Bilgi Modelleme, 2 2 , 40-48.
• Kumar, L. ve Misra, D. D. 2009 . GIS Based Application For Rural Development - A policy warranted. development-a-policy-warranted/
• Nişancı, V., Yıldırım, H. ve Çolak, E. 2010 . Coğrafi Bilgi Sistem Uygulamaları, TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi, 43 514 , 58-63.
• Osmanlı, N. 2009 . Coğrafi Bilgi Sistemi Tabanlı Sosyal Bilgi Merkezi Ve Konya Sosyal Doku Haritası. TMMOB Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi. İzmir.
• Sönmez, N. ve Sarı, M. 2004 . Coğrafi Bilgi Sistemleri Temel Esasları Ve Uygulama Alanları. Derim, 21 1 , 54-68.
• Şimşek, A. 2013 . Kalkınma Ajanslarında Performans Ölçümü, T.C. Kalkınma Bakanlığı Yayınları- Yayın No: 2584
• Taşdemir, İ. ve Başar, A. B. 2012 . Bölgesel/Yerel Kalkınmada Yerel Yönetimler Ve Coğrafi Bilgi Sistemleri. Geçmişten Günümüze Her Yönüyle Kağızman Sempozyumu.
• Tecim, V. 2016 . Bilgi Teknolojilerinde Yeni Bir Gelişme: Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Bilgi Sistemleri Arasindaki Yeri. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14 1 , 1-12.
• Tolunay, A. ve Akyol, A. 2009 . Kalkınma ve Kırsal Kalkınma: Temel Kavramlar Ve Tanımlar. Turkish Journal of Forestry, 7 2 , 116-127.
• Yılmaz, B. 2020 . Sosyal Hizmet Uygulamalarında Coğrafi Bilgi Sistemlerinin Kullanımı. Toplum ve Sosyal Hizmet, 31 3 , 1352-1369.