Muhasebe Meslek Mensuplarının Vergi Mahkemelerinin İşleyişine İlişkin Görüşleri: Bolu İli Alan Araştırması

Öz

Danıştay’ın iş yükünün hafifletilmesi ve idari yargıda yargılama süresinin kısaltılması ve benzeri gerekçelerle Türk vergi yargı sisteminde 2014 yılında önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu kapsamda istinaf yargılama sistemini de kurgulayan üç dereceli yeni bir yargılama sistemi 20 Temmuz 2016 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir. Çalışmada; bu kapsamlı değişim öncesinde, yargılama sürecinin uzunluğu, mahkemelere erişim kolaylığı, sistemin işleyişine ilişkin koşulların yeterliliği, mahkeme kararlarının adaleti ve anlaşılabilirliği gibi mahkemelerin işleyişi ve vergi yargısına ilişkin temel sorunlar tespit edilmeye çalışılmıştır. Vergi yargısında dolaylı olarak taraf olan, Bolu ilinde bağımsız çalışan muhasebe meslek mensuplarının konu ile ilgili görüşleri bir anket yardımı ile ölçülmüştür. Çalışmanın sonucunda; vergi yargısında harçların yüksek ve yargılama sürelerinin uzun olması, her ilde mahkemelerin bulunmaması ve uyuşmazlık tutarının büyüklüğü gibi faktörlerin mükelleflerin mahkemelere erişimini etkileyen temel sorunlar olduğu tespitlerine varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Vergi Uyuşmazlıkları, Vergi Yargısı, Vergi Mahkemeleri

Opinions of CPA’s on Functioning of the Tax Courts: A Case Study of Bolu Province

Öz

Significant changes were made in Turkish tax judicial system in 2014 due to the alleviation of the work load of the Council of State and the shortening of the administrative judiciary. A new judicial system of appeal proceedings has been in force since July 20, 2016. In the study; before this comprehensive changes, basic problems like “the length of the trial period, the ease of access to the courts, the adequacy of the conditions for the functioning of the system, the justice and intelligibility of the court decisions” have been identified. Opinions of the accounting professions who work independently in the province of Bolu, which is indirectly involved in the tax judgment, were measured with the help of a questionnaire. At the end of the study; these were found to be major problems affecting taxpayer access to the courts; the higher the charges in the tax jurisdiction and the length of the proceedings, disagreement and absence of courts at al provinces

Anahtar Kelimeler

• Tax Disputes, Tax Jurisdiction, Tax Courts

Kaynakça

1. Armağan, Ramazan. (2009). “Vergi Uyuşmazlıklarının Yargı Sürecinde Çözümü: Isparta İli Özelinde Bir Değerlendirme”. Maliye Dergisi, s. 156, ss. 199-218. , Erişim Tarihi: 28 Aralık 2014.
2. Aslan, Memduh. (2013). Vergi İhtilaf Haritası; Gaziantep Vergi Mahkemeleri. Ankara: Salmat Basım Yayın.
3. Avcı, Mustafa. (2011). “İdari Yargıda İstinaf”. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 96, ss. 179-204. , Erişim Tarihi: 26 Aralık 2014.
4. Ayyıldız, Yaşar. (2015). “Vergi Hukukunda Maktu Vergi ve Tutarların Yeniden Değerleme Oranına Endekslenerek Güncellenmesinin Vergilerin Kanuniliği İlkesi Açısından Değerlendirilmesi”. Vergi Sorunları Dergisi, Sayı: 319, Nisan 2015.
5. Ayyıldız, Yaşar; Tarık Vural ve Yunus Demirli. (2014), Vergiye Gönüllü Uyumu Etkileyen Faktörler: “Bolu İli Alan Çalışması”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Yayınları, Yayın No: 2014/1, Bolu.
6. Bayraklı, Hasan Hüseyin. (2011). Vergi Uyuşmazlıkları ve Çözüm Yolları. Afyonkarahisar: Celepler Matbaacılık.
7. Bilici, Nurettin ve Bilici, Adem. (2014). “İstinaf Mahkemeleri Geliyor”. Dünya E-Gazete, 16.08.2014. , Erişim Tarihi: 28.12.2014.
8. Gürler Hazman, Gülsüm ve Yüksel Aksu. (2013). “Vergilemenin Operasyonel Maliyetleri: Mersin Vergi İdaresi Başkanlığı Örneği”. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, Yıl: 6, Sayı: 11, Yaz, 2013.

9. Karakoç, Yusuf. (2008). “Vergi (Hukuku) Alanının Düzenleme, Uygulama ve Yargılama Sorunları”. 23. Türkiye Maliye Sempozyumu (Bildiriler Kitabı, ss. 301-313), 07-11
10. Mayıs 2008. , Erişim Tarihi: 09.09.2014.
11. Özok, Özdemir. (2006). (İstinaf Mahkemeleri) “Bölge Adliye Mahkemeleri ya da Üst Mahkemeler Açılırken Duyulan Kimi Kaygılar”. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 63, ss. 19-28. , Erişim Tarihi: 28 Aralık 2014.
12. Saban, Nihal. (2000). Türk Yargı Sisteminin Etkinliği Araştırma Projesi, Vergi Yargısının Etkinliği Araştırma Raporu. İstanbul: TESEV Yayınları. , Erişim Tarihi: 23.12.2014.
13. Sancakdar, Oğuz. (2013). “İdari Yargıda İstinaf Sistemi Üzerine Düşünceler (The Review of Appeal System in Administrative Judiciary)”. Journal of Yaşar University, 8(Özel), ss. 2237-2326.
14. TÜRMOB, (Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği), (2015). İstatistikler. , Erişim Tarihi: 23.12.2015.
15. Yüce, Mehmet. (2014). Mali Yargılama Hukuku, 1. Baskı. Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
16. Yüce, Mehmet. (2017). Vergi Yargılama Hukuku, 5. Baskı. Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.