Vergilemede Yasallık İlkesinin 2011/167 Sayılı Anayasa Mahkemesi Kararı Bağlamında Hukuki Analizi

Öz

Vergilemede yasallık ilkesi Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 73. maddesinde açık bir şekilde ifade edilerek hüküm altına alınmıştır. Yasallık ilkesi ile birey açısından hak ve özgürlükler korunurken, vergilendirme yetkisi ile konun koyucunun vergiyi salması, alması veya gerektiğinde değiştirmesi, diğer bir ifade ile keyfi ve ölçüsüz olma olasılığı ortadan kaldırılmıştır. Bu bağlamda yasallık ilkesinden yola çıkılarak bu çalışmada 2011/167 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı hukuki olarak analiz edilmiş ve çıkarımlarda bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Vergilemede Yasallık İlkesi, Hukuki Analiz, Anayasa Mahkemesi Kararı

Legal Analysis of the Legal Principle in Taxation in the Context of the Constitutional Court Decision No. 2011/167

Öz

Taxation principle of legality Article 73 of the Constitution of the Republic of Turkey in the tax law can be changed only by expressing clearly made whether the form can be removed and is provisioned. While the rights and freedoms of the individual are protected with the principle of legality, the taxation authority has eliminated the possibility of the subject to release, collect or change the tax, in other words, the arbitrary and disproportionate possibility of the state regarding tax. With this provision, both the taxpayer and the recipient are guaranteed. However, although it is ensured that tax cannot be collected without the law, some tax-related events can be interpreted by ignoring the hierarchy of norms. In this context, based on the principle of legality, in this study, the Constitutional Court decision numbered 2011/167 has been legally analyzed and inferred

Anahtar Kelimeler

• Legality Principle in Taxation, Legal Analysis, Constitutional Court Decision

Kaynakça

1. Aktan, C. C. ve Gencel, U. (2003), “Türkiye’de Geriye Doğru Vergileme ve Verginin Hukukiliği İlkesinin İhlali”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5 (1).
2. Bilici, N. (2015), Vergi Hukuku, 36. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara.
3. Chevallier, J. (2010), Hukuk Devleti, çev. Ertuğrul Cenk Gürcan, İmaj Yayıncılık, Ankara.
4. Çağan, N. (1982), Vergilendirme Yetkisi, Kazancı Hukuk Yayınları, İstanbul.
5. Ekinci, F. ve Ekeryılmaz, Ş. (2018), “Vergilemede Yasallık İlkesinin Danıştay 3. Daire Kararı Işığında Hukuksal ve Nitel Analizi”, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(2), s.397-403.
6. Gerek, Ş. ve Aydın, A. R. (2005), Anayasa ve Vergi Hukuku, 1. Baskı, Seçkin Yayınevi, Ankara.
7. Güneş, G. (2011), Verginin Yasallığı İlkesi, 3. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul.
8. Kaneti, S. (2011), “Türk Vergi Hukukunun Anayasal Temelleri”, Makaleler, XII Levha, İstanbul.

9. Öncel M., Kumrulu A. ve Çağan N. (2014), Vergi Hukuku, 23. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara.
10. Özer, İ. (1977), Vergileme İlkeleri ve Türk Vergi Sistemi, Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü Yayınları, Yayın No: 163.
11. Saban, N. (2014), Vergi Hukuku, 6. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul.
12. Sönmez, N. (1976), Vergi Hukuku, İstiklal Matbaası, İzmir.
13. Şenyüz, D., Yüce, M. ve Gerçek, A. (2012), “Vergi hukuku” 5. Baskı, Ekin Basım Yayın, Bursa.
14. Taşdelen, A. (2010), “Vergi Kabahatlerinin Anayasal Temelleri Üzerine Düşünceler”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 59 (4), s.767-796.
15. Tekbaş, A. (2012), “Vergi Kanunlarının Tabi Olduğu Anayasal İlkeler”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 12, Özel S., 2010, s.123-191.
16. Tomkins, A. (2010), Public Law, Clarendon Law Series, Oxford University Press, UK.
17. Vanistendael, F. (1996), “Legal Framework for Taxation”, Tax Law Design and Drafting, Volume 1, Chapter 2.
18. Yaltı, B. (2011), Anayasa Mahkemesi’nin Vergi Konulu Kararları Bakımından Geriye Yürümezlik Esası: Ex Tunc-Ex Nunc-Pro Futuro Etki Üzerine Değerlendirmeler, Vergi Hukukunda Geriye Yürümezlik Esası, Uluslararası Vergi Hukuku Konferansları Serisi-1, Ed: Billur Yaltı), Beta Basım, İstanbul.
19. 1924 Anayasası, https://www.anayasa.gov.tr/tr/mevzuat/onceki-anayasalar/1924-anayasasi/
20. 1961 Anayasası, https://www.anayasa.gov.tr/tr/mevzuat/onceki-anayasalar/1961-anayasasi/
21. 1982 Anayasası, https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2709.pdf
22. 5652 Sayılı Yaş Sebze Ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi Ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Değiştirilerek Kabulüne İlişkin Kanun, https://www.tbmm.gov.tr/kanunlar/k5652.html
23. 552 Sayılı Yaş Sebze Ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/4.5.552.pdf