Dezavantajlı Bölgelerde Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Karşılaştığı Güçlükler: Ordu İli Örneği

Öz

Dünya nüfusunun yarısından fazlası 21.yy olanaklarından yoksun dezavantajlı bölgelerde yaşamını sürdürmektedir. Bu bölgeler çoğunlukla kişi başına düşen milli gelirin az olduğu, endüstrinin gelişmediği, beslenme eksikliğinin ve yoksulluğun yüksek olduğu yerleşim birimleridir. Merkezi yönetim uyguladığı politikalarda çoğu zaman dezavantajlı bölgelerin ihtiyaçlarını karşılayamamaktadır. Bu politikaların içinde eğitim de yer almaktadır. Dezavantajlı bölgelerin gelişmesi ve kalkınması için de eğitim ve öğretim kullanılabilecek en önemli araçtır. Dezavantajlı bölgelerdeki eğitim olanakları, kent merkezlerindeki eğitim olanaklarına göre daha azdır. Bu araştırmanın amacı da dezavantajlı bölgelerde görev yapan sınıf öğretmenlerinin yaşadığı sorunların tespit edilmesidir. Bu kapsamda Ordu ilinin dezavantajlı bölgelerinde çalışan 156 sınıf öğretmeni ile bu çalışma yürütülmüştür. Çalışma kapsamında dezavantajlı bölgelerde çalışan sınıf öğretmenlerinin karşılaştığı sorunların incelenmesi amaçlandığından çalışmada fenomonolojik desen benimsenmiş ve nitel araştırma yöntem ve teknikleri kullanılarak çalışma yürütülmüştür. Araştırmada verilerin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda dezavantajlı bölgelerde görev alan sınıf öğretmenlerinin yaşadığı sorunlar teknolojik altyapı yetersizliği, ulaşım zorlukları, bina ve ekipman yetersizlikleri, yerleşim yerinden kaynaklanan sorunlar ve okul yönetiminden kaynaklanan sorunlar olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• dezavantajlı bölge
• sınıf öğretmeni
• eğitim

Challenges Faced by Classroom Teachers Working in Disadvantaged Regions: The Example of Ordu Province

Öz

More than half of the world's population lives in disadvantaged areas deprived of most of the 21st century opportunities. These regions are mostly places where the per capita income is low, the industry is not developed. Education and training is the most important tool that can be used for the development and of disadvantaged regions. The purpose of this research is to determine the problems experienced by classroom teachers working in disadvantaged regions. In this context, this study was carried out with 156 classroom teachers working in the disadvantaged regions of Ordu. Since the aim of the study was to examine the problems faced by classroom teachers working in disadvantaged areas, the phenomenological design was adopted in the study and the study was carried out using qualitative research methods and techniques. A semi-structured interview form was used to collect data in the research. As a result of the research, it has been determined that the problems experienced by classroom teachers working in rural areas are inadequacy of technological infrastructure, transportation difficulties, inadequacies of buildings and equipment and school management.

Anahtar Kelimeler

• Disadvantaged Region
• Education
• Class Teacher

Kaynakça

1. Ağırkan, M. ve Uslu, T. (2017). Eğitim Bilimine Giriş. M. Kağan, S. Yalçın (Ed.), Öğretmenlik Mesleği (s. 225 – 265). Ankara: Pegem Akademi.
2. Altun, A. S. (2009). İlköğretim öğrencilerinin akademik başarısızlıklarına ilişkin veli, öğretmen ve öğrenci görüşlerinin incelenmesi. İlköğretim Online, 8 (2), 567- 586.
3. Arslan, M. (2009). Eğitim Bilimine Giriş (1. Baskı). Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
4. Atmaca, T. (2020). Öğretmenlerin toplumsal saygınlık ve imajlarına olumsuz etki eden faktörlerin incelenmesi. Yaşadıkça Eğitim, 34(1), 152-167.
5. Başaran, İ. E. (1996). Türkiye Eğitim Sistemi (3. baskı), Yargıcı Matbaası: Ankara.
6. Binbaşıoğlu, C. (1999). Birleştirilmiş Sınıflarda Öğretim (3. baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
7. Boyraz, A. (2007). İlköğretim okullarında görev yapan aday öğretmenlerin sınıfta karşılaştıkları disiplin sorunları. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
8. Cresswell, J. W. (2018). Nitel Araştırma Yöntemleri: Beş Yaklaşıma Göre Nitel Araştırma ve Araştırma Deseni. (Çev. M. Bütün ve S. B. Demir). Ankara: Siyasal Kitabevi.

9. Çelik, S., Toraman, S. Ö., ve Çelik, K. (2018). Öğrenci başarısının derse katılım ve öğretmen yakınlığıyla ilişkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26(1), 209-217.
10. Erdamar, G. ve Demircioğlu, Y. (2009). Aile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Bölümü Öğretmenlerinin ve Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Görüşleri. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(5), 118-121.
11. Fidan, N. K. (2008). İlköğretimde araç gereç kullanımına ilişkin öğretmen görüşleri. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 1(1), 117-135.
12. Griffiths, V. L. (1975). Köy eğitimi sorunları (1. baskı). (Çev. H. Gürsoy). İstanbul: Talim ve Terbiye Dairesi Yayınları.
13. Hacıoğlu, F. ve Alkan, C. (1997). Öğretmenlik uygulamaları öğretim teknolojisi, Ankara: Alkım Yayınevi.
14. Hoşgörür, V. (2003). Öğretmenlik Mesleğine Giriş (3. Baskı). Ö. Demirel ve Z. Kaya (Ed.), Öğretmenlik Mesleğine Giriş (s. 191-230). Ankara: Pegem.
15. Kavak, Y., Ekinci, C. E. ve Gökçe, F. (1997). İlköğretimde kaynak arayışları. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 11(11), 309-320.
16. Kavak, Y. ve Ergen, H. (2007). Türkiye’de ilköğretime katılım ve okula gidemeyen çocuklar. Milli Eğitim Dergisi, 8(26), 173-185.
17. Kavak, Y. (2007). Türkiye’de Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Sistemi (1. baskı). S. Özdemir, H. Bacanlı ve M. Sözer (Ed.), Dünya’da İlköğretimin Genel Görünüşü (s. 62-69). Ankara: Türk Eğitim Derneği.
18. Kıral E. ve Bölük D. (2015). Birleştirilmiş sınıflı köy okullarındaki müdür yetkili sınıf öğretmenlerinin yönetim işlevlerinde karşılaştıkları sorunlara ilişkin görüşleri ve çözüm önerileri: Aydın ili örneği. VII. International Congress of Educatioanal Research. Educational Policy in the 21st Century: “Evidence, Research, Innovation and Values.
19. Koşar, E., ve Çiğdem, H. (2003). Instructional technologies and material development. Ankara: Pegem A Publishing.
20. Köksal, K. (2005). Birleştirilmiş sınıflarda öğretim. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
21. Kuzey, M. (2002). Sınıf öğretmenlerinin bazı sorunları ve bazı çözüm önerileri. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
22. MEB (2022). Milli Eğitim İstatistikleri. Erişim Adresi https://sgb.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_09/15142558_meb_istatistikleri_orgun_egitim_2021_2022.pdf
23. Öktem, R.(2007) Milli Eğitim Bakanlığı’na Bağlı Birleştirilmiş Sınıflı İlköğretim Okullarında Müdür Yetkili Öğretmenlik Uygulamasında Yaşanan Sorunların Değerlendirilmesi: Ankara İli Kalecik İlçesi Örneği. [Yayınlanmamış tezsiz yüksek lisans projesi]. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü
24. Özben, K. (1997). Birleştirilmiş sınıf uygulamasında karşılaşılan sorunlar. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(8), 162-171.
25. Özpınar, M. (2008). Köyde Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Sorunları. Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Aydın.
26. Öztürk, M. (2014). Generating teacher development models from context-specific predicaments of new teachers in induction period. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 9(16), 206-211.
27. Patton, M. Q. (2014). Nitel Araştırma ve Değerlendirme Yöntemleri (Çev. M. Bütün ve S. B. Demir). Ankara: Pegem Akademi.
28. Taneri, P. O. (2004). A study on novice classroom teacher's problems with regular alternative certificates. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
29. Taşgın, A. (2017). Eğitim Bilimine Giriş. G. Ekici (Ed.), Eğitimin Ekonomik Temelleri (s. 115-135). Ankara: Paradigma Akademi.
30. TDK (1988). Türkçe Sözlük 2, Türk Dil Kurumu Yayınları: 549, Türk Tarih Kurumu Basımevi: Ankara.
31. Toker-Gökçe, A. (2013). Sınıf öğretmenlerinin adaylık dönemlerinde yaşadıkları mesleki sorunlar. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (5)21, 137-156.
32. Tütengil, C. O. (1979). 100 Soruda kırsal Türkiye’nin yapısı ve sorunları. İstanbul: Gerçek Yayınevi.
33. Yapıcı, M., & Yapıcı, Ş. (2003). İlköğretim öğretmenlerinin karşılaştığı sorunlar. Üniversite ve Toplum, 3(3), 09.
34. Yerlikaya, A. (2000). Köy ve şehirlerde çalışan sınıf öğretmenlerinde tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. [Yüksek lisans tezi]. Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
35. Yüksel, E. (2003). Okul öncesi ve ilköğretim çağındaki çocukların bedensel ve sosyal gelişmelerinde beden eğitimi ve sporun önemi ve buna ilişkin yönetici, öğretmen görüşleri. [Yüksek lisans tezi]. Sosyal Bilimler Enstitüsü).
36. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.