Süreç Esnekliği Tasarımlarının Farklı Talep Yapıları Altında Envanter Maliyeti Performansları Üzerine

Öz

Süreç esnekliği, tek bir üretim tesisi ya da hattında birden fazla ürün çeşidinin, göz ardı edilebilecek hazırlık süreleri ve maliyetleriyle üretilebilmesini ifade etmektedir. Bu çalışmada süreç esnekliğine sahip sistemlerde üretilen ürünler için talep yapısı değişikliklerinin envanter maliyetlerine etkisi araştırılmıştır. Esnek olmayan tasarım, zincirleme tasarımı ve tam esneklik tasarımı olmak üzere üç farklı esneklik seviyesine sahip sistem tasarımı üzerinde değerlendirmeler yapılmıştır. Durağan, mevsimsel, artan, azalan ve hareketli olmak üzere beş farklı talep yapısı dikkate alınmıştır. Yapılan analizler sonucunda farklı seviyelerdeki süreç esnekliğinin sağlamış olduğu maliyet avantajının, karşılaşılan talep yapılarına göre değiştiği gözlemlenmektedir. Tam esnek tasarım ikili zincir tasarımına göre durağan, mevsimsel, artan, azalan ve hareketli talep yapıları altında toplam maliyet açısından herhangi bir avantaj sağlamamıştır. Ancak, karma talep yapısı durumunda, tam esnek tasarım zincir tasarımına göre ortalama toplam maliyet açısından %15,60 avantaj sağlamıştır. Dolayısıyla, bazı talep yapıları için ikili zincir tasarımının yeterli olabileceği ve tam esnek üretim sistemi kurmak için söz konusu olan maliyete katlanmanın yersiz olacağı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Stok yönetimi, Esneklik, Stok optimizasyonu, Talep yapıları

On the Inventory Cost Performances of Process Flexibility Designs Under Various Demand Patterns

Öz

Process flexibility refers to the production of multiple products in a production facility or production line with ignorable setup times and costs. In this study, the effect of demand pattern changes for products produced in systems with process flexibility on inventory costs has been investigated. Assessments have been made on production system designs with three different flexibility levels which are dedicated, two-chain and full flexibility designs. Five different demand patterns, which are stationary, seasonal, increasing, decreasing and hectic, are considered. Results of the conducted analyses reveal that the cost advantage of different process flexibility levels varies based on the confronted demand patterns. Full flexibility design has not provided any advantage in terms of total cost compared to the two-chain design under stationary, seasonal, increasing, decreasing and hectic demand patterns. However, under mixed demand pattern, full flexibility design has provided %15.60 advantage in terms of average total cost compared to the two chain design. Therefore, it has been observed that two-chain design could be sufficient for some demand patterns and bearing the corresponding cost to have a full flexibility design would be useless.

Anahtar Kelimeler

• Inventory management, flexibility, Inventory optimization, Demand patterns

Kaynakça

1. CHOU, M. C., C. P. TEO, & H. ZHENG (2008). Process flexibility: Design, evaluation, and applications. Flexible Services and Manufacturing Journal 20, 59-94.
2. ÇİMEN, M., BELBAĞ, S., & SOYSAL, M. (2016). Üretimde Esneklik ve Stok Yönetimi: Stok Optimizasyonu İçin Bir Karar Destek Modeli. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(1), 360-379.
3. DENG, T. & Z. J. M. SHEN (2013). Process flexibility design in unbalanced networks. Manufacturing & Service Operations Management, 15 (1), 24-32.
4. FRANCAS, D., M. KREMER, S. MINNER, & M. FRIESE (2009). Strategic process flexibility under lifecycle demand. International Journal of Production Economics, 121 (2), 427-440.
5. ÖZEN, U., DOĞRU, M. K. & TARIM, S. A. (2010). Static-dynamic uncertainty strategy. Bell Laboratories Technical Report.
6. SIMCHI-LEVI, D. & Y. WEI (2015). Worst-case analysis of process flexibility designs. Operations Research, 63 (1), 166-185.
7. SOYSAL, M., ÇİMEN, M., & BELBAĞ, S., (2016). Sabit üretim hazırlık maliyetinin süreç esnekliğinde stok optimizasyonuna etkisi. Ulusal bir dergide değerlendirmede.
8. TANRISEVER, F., D. MORRICE, & D. MORTON (2012). Managing capacity flexibility in make-to-order production environments. European Journal of Operational Research, 216 (2), 334-345.