Havayolu Taşımacılığında YakıtAnlaşmalarında Riskten KorunmaYöntemleri ve Türkiye Uygulaması

Öz

Bu araştırmanın amacı havayolu taşımacılığında yakıt fiyatlarındaki belirsizliklerden ortaya çıkan riskler karşısında kullanılan riskten korunma yöntemlerini açıklamak ve Türkiye’de havayolu taşımacılığında kullanılan yöntemlerin uygulama örneklerini belirlemektir. Bu amaçla ilk iki bölümde havayolu taşımacılığında yakıt türleri, tedarik zinciri ve fiyatlama konusunda açıklamalar yapılmıştır. Üçüncü bölümde havayolu işletmelerinde riskten korunma teknikleri açıklanmıştır. Son iki bölümde ise yakıt fiyatlarındaki artış riskine karşı dünyada ve Türkiye’de riskten korunma yöntemlerini uygulayan havayolu işletmelerinden bahsedilmiştir. Araştırma sonucunda havayolu şirketlerinin başvurduğu yöntemlerin Basit Takaslama, Farklılaştırılmış Takaslama ve Temel Risk, Satın Alma Opsiyonu, Sıfır Maliyet İçeren Fiyat Limitleme ve Vadeli Sözleşmeler olduğu görülmüştür. Son yıllarda riskten korunma yöntemleri Türkiye’de havayolu şirketleri tarafından kullanılmaya başlanmıştır. Yakıt fiyatlarındaki değişim ve belirsizlik düşünüldüğünde Türkiye’de bu yöntemleri uygulamayan diğer havayolu şirketleri de yakıt ihtiyacının bir kısmı için riskten korunma yöntemleri konusunda politikalar geliştirmelidirler.

Anahtar Kelimeler

• Taşımacılık, Havayolu, Yakıt, Finans, Hedging

Hedging Techniques in Fuel Agreements in Airline Transportation: Turkish Case

Öz

The purpose of this research is to explain the hedging methods used against the risk uncertainty in fuel prices and present the implementation of these methods in air transportation industry in Turkey. For this purpose, in the first two parts, we first describe fuel types used in airline transportation, supply chain and pricing. The third section presents hedging techniques used by airline companies. In the last two sections, we provide airline companies using hedging strategies in Turkey and in the world against the fuel price increases. The main hedging strategies of airline companies are found to be Plain Vanilla Swap, Differentiation Swap and Basic Risk, Call Option, Collars Including Zero-Cost and Premium Collars, Futures and Forward Contracts. In recent years, Turkish airline companies have started to use hedging methods. Given the change and uncertainty of the fuel prices, policies should be developed by the other carriers that do not use hedging for some portion of their fuel requirements.

Anahtar Kelimeler

• Transportation, Airline, Fuel, Finance, Hedging

Kaynakça

1. T.İş Bankası İktisadi Araştırmalar Müdürlüğü; (1993), Risk Yönetim Teknikleri, İstanbul
2. Ceylan, Ali; (2003), İşletmelerde Finansal Yönetim, Ekin Kitabevi, İstanbul
3. Parlakkaya, Raif; (2005), Finansal Türev Ürünler ile Mali Risk Yönetimi ve Muhasebe Uygulamaları, Nobel Basımevi, Ankara
4. Carter, David, Rogers A., Daniel and Simkins J., Betty Does; (2004), “Fuel Hedging Make Economic Sense The Case of the US Airline Industry” September 16, 2002 AFA 2004 San Diego Meetings
5. http://ekonomi.haberturk.com/airport/haber/734159-740-milyon-dolar-havaya-uctu 10.10.2014
6. https://ucuzucakbileti.org/murat-ersoydan-aciklama 10.10.2014