TR
EN
Yeşil Bütçeleme Kapsamında Program Esaslı Performans Bütçe’de Dönem Performansının Değerlendirmesi: 2021-Q1/2023-Q4 Dönemi Entropi Temelli WASPAS Örneği
Öz
Küresel iklim değişikliği ve neden olduğu tahribat devletler için acil eylem planı ortaya konulması gereken konu başlıklarından bir tanesidir. İklim değişikliği nedeniyle oluşan çevresel, ekonomik ve toplumsal etkilerin en aza indirilmesi için uygulanan politikalardan bir tanesi de hükümetlerin uygulamış olduğu yeşil bütçeleme politikalarıdır. Bu çalışmanın amacı, seçilen programlar temelinde yeşil bütçe uygulamalarının zaman içindeki ağırlıklarını ve etkinliklerini değerlendirmektir. Bu amaca yönelik bütçe programlarından I. düzey kod yapısına göre Şehircilik ve Risk Odaklı Bütünleşik Afet Yönetimi, Sanayinin Geliştirilmesi, Üretim ve Yatırımların Desteklenmesi, Enerji Arz Güvenliği, Verimliliği ve Enerji Piyasası, Ormanların ve Doğanın Korunması ile Sürdürülebilir Yönetimi, Sürdürülebilir Çevre ve İklim Değişikliği, Yerel Yönetimlerin Güçlendirilmesi, Toprak ve Su Kaynaklarının Kullanımı ve Yönetimi, Tarım, Karayolu Ulaşımı, Tabii Kaynaklar, Araştırma, Geliştirme ve Yenilik ve Kombine Taşımacılık, Lojistik ve Tehlikeli Mal Taşımacılığı programlarının 2021-Q1/2023-Q4 aralığındaki etkinlik değerlendirmesi yapılmıştır. Değerlendirmeler gerçekleştirilirken söz konusu programların dönem ağırlıkları için Entropi ve dönem sıralaması için WASPAS yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda çalışmada ilgili programların yeşil bütçeye dahil edilme gerekçeleri ve Türkiye açısından gereklilikleri tartışılmıştır. Ek olarak yıllara göre ağırlık hesaplamaları yapılmış elde edilen ağırlık bulgularından etkin yıl sıralamasına göre değerlendirmeler gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler ve analizlerden elde edilen sonuçlar ışığında en etkin dönemin 2023-Q4 dönem olduğu tespit edilmiştir. Ağırlık hesaplamalarında ise elde edilen kritik değerler neticesinde I. düzey programlarda en çok ağırlığın Şehircilik ve Risk Odaklı Bütünleşik Afet Yönetimi olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aktan, C. C. (2001). Kamu ekonomisi ve kamu maliyesi. İzmir: Anadolu Matbaacılık.
- Allahverdi, Z. F., Allahverdi, M., & Çevik, S. (2021). Türkiye’de kamu harcamalarının il düzeyinde dağılımının çok boyutlu ölçekleme ve kümeleme analizi ile incelenmesi. Maliye Dergisi, (180), 31-60.
- Alrasheedi, M., Mardani, A., Mishra, A. R., Rani, P., & Loganathan, N. (2022). An extended framework to evaluate sustainable suppliers in manufacturing companies using a new Pythagorean fuzzy entropy-SWARA-WASPAS decision-making approach. Journal of Enterprise Information Management, 35(2), 333-357. doi:10.1108/JEIM-07-2020-0263
- Bagočius, V., Zavadskas, K. E., & Turskis, Z. (2013). Multi-criteria selection of a deep-water port in Klaipeda. Procedia Engineering, 57, 144-148. doi:10.1016/j.proeng.2013.04.021
- Chakraborty, S., & Zavadskas, E. K. (2014). Applications of WASPAS method in manufacturing decision making. Informatica, 25(1), 1-20. doi:10.15388/Informatica.2014.01
- Coşkun, A. E. (2022). BRICS-T ekonomilerinin makroekonomik performanslarının değerlendirilmesi: Entropi tabanlı WASPAS yaklaşımı. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(45), 1320-1340. doi:10.46928/iticusbe.1134477
- Çağdaş, Y. (2020). Koronavirüs (Covid-19) salgınının ekonomi ve kamu maliyesine etkilerinin kümeleme analizi ile incelenmesi. Ekonomi, Politika & Finans Araştırmaları Dergisi, 5(Özel Sayı), 137-163. doi:10.30784/epfad.811203
- Dede, V., & Zorlu, K. (2023). Geoheritage assessment with entropy-based WASPAS approach: An analysis on Karçal mountains (Turkey). Geoheritage, 15(1), 5. doi:10.1007/s12371-022-00777-7
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Çevre Politikası
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
25 Ağustos 2025
Gönderilme Tarihi
9 Mayıs 2024
Kabul Tarihi
6 Mayıs 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 3
APA
Ağcakaya, S., & Erduran, Y. (2025). Yeşil Bütçeleme Kapsamında Program Esaslı Performans Bütçe’de Dönem Performansının Değerlendirmesi: 2021-Q1/2023-Q4 Dönemi Entropi Temelli WASPAS Örneği. Fiscaoeconomia, 9(3), 1545-1559. https://doi.org/10.25295/fsecon.1481129