Araştırma Makalesi

Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi

Cilt: 9 Sayı: Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı 27 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi

Öz

Afet risk ve zararlarının azaltılmasında ve etkin müdahale kapasitesi ile yeniden yapılanma süreçlerinde gençlerin katılımı ve güçlendirilmesi önemli görülmektedir. Diğer yandan afet yönetiminde cinsiyetin ana akımlaştırılması ve sürdürülebilir kalkınmaya duyarlı adımların teşvik edilmesi gerekmektedir. Bu araştırmada genç bireylerin afet yönetiminde toplumsal cinsiyet rolünün afet risk algısına etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma kesitsel ve tanımlayıcı niteliktedir. Bu çerçevede Türkiye’de yaşayan 405 genç bireyden veriler toplanmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde; frekans analizi, betimsel istatistik, parametrik iki farklı bağımsız değişken için independent t testi kullanılarak analiz edilmiştir. Değişkenler arası ilişkileri saptayabilmek için Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırmada; genç bireylerin afet yönetiminde cinsiyet rolü algıları arttıkça afet risk algılarının azaldığı belirlenmiştir. Afet risk algısı ölçeğinin maruziyet alt boyutunda genç kadınların risk algıları genç erkeklere göre yüksektir. Afet yönetiminde cinsiyet rolü algısının genç kadınlarda erkeklere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Toplumsal cinsiyet rolü afet risk algısını anlamlı olarak etkilemektedir. Afet eğitimi, afet yaşama durumu ve cinsiyet değişkenleri ile istatistiksel olarak anlamlı bulgular saptanmıştır. Afet yönetiminde toplumsal cinsiyet eşitliğini önemseyen ve genç bireylerin dahil edilmesini önceliklendiren stratejilerin geliştirilmesi önemlidir. Toplumsal cinsiyet rolü algıları ülkelerin sosyal, kültürel ve idari yapısına göre değişiklik göstermektedir. Risk algısı, bireylerin davranışsal tepkilerini öngörmeye ve risk iletişimi ile bireyleri yönlendirmeye yardımcı olmaktadır. Ortaya koyulan bilgiler karar vericilere afet risk azaltma stratejileri ve risk iletişimi konusunda politika geliştirmede katkı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acanga, A., Matovu, B., Murale, V., & Arlikatti, S. (2025). Gender perspectives in disaster response: An evidence-based review. Progress in Disaster Science, 100416.
  2. AFAD (Afet ve Acil Durum Müdürlüğü) (2014). Erişim adresi: https://www.afad.gov.tr/kurumlar/afad.gov.tr/3495/xfiles/sozluk.pdf
  3. Ahmad, A. (2018). Conceptualizing disasters from a gender perspective. D. P. O’Mathúna, V. Dranseika & Bert Gordijn (Ed.), Disasters: Core concepts and ethical theories (105-117). Springer, Cham.
  4. Ali A., Rana I.A., Ali A., & Najam F.A. (2022). Flood risk perception and communication: The role of hazard proximity. J Environ Manage, 15, 316,115309. doi: 10.1016/j.jenvman.2022.115309
  5. Armas, I. (2006). Earthquake risk perception in Bucharest, Romania. Risk Analysis, 26(5), 1223–1234. https://doi.org/10.1111/j.1539-6924.2006.00810.x.
  6. Atalay, E., & Usta, G. (2024). Afet ve eğitim. E. Cengiz & Ö. Uğur (Ed.), Doğal afetler ve iklim değişikliği politik süreçler, kurumlar ve uygulamalar (1. Baskı) (219-234). Nobel Akademik Yayıncılık: Ankara.
  7. Ayvazoğlu, G., Çekiç, M., & Yücel, H. (2020). Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi öğrencilerinin afet risk algısı ve afete hazırlık durumlarının değerlendirilmesi. SBEdergi, 4(7), 85-97.
  8. Azad, M. J., & Pritchard, B. (2023). The importance of women's roles in adaptive capacity and resilience to flooding in rural Bangladesh. International Journal of Disaster Risk Reduction, 90, 103660.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Cinsiyet, Politika ve Yönetim

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

7 Nisan 2025

Kabul Tarihi

7 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı

Kaynak Göster

APA
Gündüz Zeybekoğlu, F. (2025). Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi. Fiscaoeconomia, 9(Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı), 38-51. https://doi.org/10.25295/fsecon.1671581
AMA
1.Gündüz Zeybekoğlu F. Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi. FSECON. 2025;9(Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı):38-51. doi:10.25295/fsecon.1671581
Chicago
Gündüz Zeybekoğlu, Fatma. 2025. “Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi”. Fiscaoeconomia 9 (Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı): 38-51. https://doi.org/10.25295/fsecon.1671581.
EndNote
Gündüz Zeybekoğlu F (01 Eylül 2025) Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi. Fiscaoeconomia 9 Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı 38–51.
IEEE
[1]F. Gündüz Zeybekoğlu, “Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi”, FSECON, c. 9, sy Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı, ss. 38–51, Eyl. 2025, doi: 10.25295/fsecon.1671581.
ISNAD
Gündüz Zeybekoğlu, Fatma. “Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi”. Fiscaoeconomia 9/Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı (01 Eylül 2025): 38-51. https://doi.org/10.25295/fsecon.1671581.
JAMA
1.Gündüz Zeybekoğlu F. Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi. FSECON. 2025;9:38–51.
MLA
Gündüz Zeybekoğlu, Fatma. “Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi”. Fiscaoeconomia, c. 9, sy Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı, Eylül 2025, ss. 38-51, doi:10.25295/fsecon.1671581.
Vancouver
1.Fatma Gündüz Zeybekoğlu. Afet Yönetiminde Toplumsal Cinsiyet Rolünün Afet Risk Algısına Etkisinin Belirlenmesi. FSECON. 01 Eylül 2025;9(Toplumsal Cinsiyet Özel Sayısı):38-51. doi:10.25295/fsecon.1671581

Cited By

download?token=eyJ1aWQiOjEwMTE3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiMjAyNi0wMy0xNF8wMC0xOC01OC5wbmciLCJwYXRoIjoiNTVjMC82NjE0LzA5NGEvNjliNDdmNjNjMjdiMDUuMDA4NTE4OTUucG5nIiwiZXhwIjoxNzczNDQwMzcxLCJub25jZSI6IjMzYzNhMDczOTJhZDBiOWUxMjA4MTJlMzAwOTdlMDhjIn0.uxgvoBOu5rdPPckMLotZ4eBnzOQVB_StL3DcxMXqMSU


Fiscaoeconomia is licensed under a Creative Commons Attribution License (CC BY).