Türkiye İncir Üretiminin Trend Analiziyle İncelenmesi

Öz

İncir Türkiye’nin tarımsal ekonomisi açısından oldukça önemli ürünler arasında yer almaktadır. Dünya genelinde en fazla incir Türkiye’de üretilmekte olup, Türkiye incir ihracatında da ilk sırada yer almaktadır. Türkiye 2022 yılı itibariyle, dünya incir üretiminin yaklaşık %28’ini gerçekleştirmektedir. Aydın, İzmir ve Bursa illeri incir üretiminin yoğun olduğu illerdir. Bu çalışmanın amacı incir üretiminin trend değerlerini hesaplayarak 2023-2030 dönemine ait Türkiye incir üretimine ilişkin öngörülerde bulunmaktır. Çalışmada 2000-2022 yılları itibariyle incir verileri kullanılmış ve 2030 yılına ait incir üretimi 356738.4 ton olarak tahminlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• incir
• trend
• tahmin

Examination of Fig Production in Türkiye with Trend Analysis

Öz

Fig is among the very important products for Türkiye's agricultural economy. The most figs in the world are produced in Türkiye, and Türkiye ranks first in fig exports. As of 2022, Türkiye will produce approximately 28% of the world's fig production. Aydın, İzmir and Bursa are the provinces where fig production is intense. The aim of this study is to make predictions about Türkiye's fig production for the 2023-2030 period by calculating the trend values of fig production. Fig data from 2000-2022 was used in the study and fig production for 2030 was estimated as 356738.4 tons.

Anahtar Kelimeler

• fig
• trend
• forecast

Kaynakça

1. Abid, S., Raza, I., Khalil, A., Khan, M.N., Anwar, S., Masood, M. A. 2014. Trend analysis and forecasting of maize area and production in Khyber Pakhtunkhwa, Pakistan. European Academic Research. 2(4):4653-4664.
2. Akşit, S., Duman, C. 2020. Gökpınar Baraj Gölü’nün hissedilen sıcaklık değerleri üzerindeki etkisi. Türk Coğrafya Dergisi. (74), 7-15.
3. Aloba Köksal, B. 2003. İstatistik Analiz Metodları, Çağlayan Kitabevi, İstanbul 446-455.
4. Avan, E., 2023. Hastane hizmetleri alt sektörünün finansal performansının trend analiziyle incelenmesi. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi. 9(1), 1-11.
5. Aydoğdu, M.H., Şahin, Z. 2022. Türkiye’de son dönemlerdeki sığır sayıları ve süt üretiminin trend analizi. International Journal of Disciplines Economics & Administrative Sciences Studies. 8(38), 150-156.
6. Çelik, Ş., Köleoğlu, N. 2022. Trend analizi ve yapay sinir ağları: Tarımda bir uygulaması. Journal of Awareness. 7(1), 39-46.
7. Çelik, Ş. 2020. Estimation modelling of the amount of fodder beet production in Turkey: comparative analysis of artificial neural networks and trend analysis methods. Journal of Multidisciplinary Engineering Science Studies. 6(7), 3372- 3375.
8. Çobanoğlu, F., Yılmaz, H.İ., Bozkıran Yılmaz, S. 2022. Production, Trade and Marketing of Ficus carica in the World. Ed. Dalkılıç, Z., Ficus carica Production, Cultivation and Uses, Nova Sciences Publishers, 25-40, New York.

9. Çukur, F., Çukur, T., 2021. Forecasting fig production in Turkey by arima model. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi. 10(3): 16-22.
10. Çukur, T., Dayan, V., Karabulut, A.N. 2010, Muğla İlinde Sürdürülebilir Arıcılık. II. Uluslararası Muğla Arıcılık ve Çam Balı Kongresi. 5-8 Ekim 2010, s. 18-27, Muğla.
11. Doğan Demir, A., Şahin, Ü, Demir, Y. 2016. Murat Nehri su kalite parametrelerinin trend analizi ve tarımsal açıdan kullanılabilirliği. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi. 26(3), 414-420.
12. FAOSTAT, 2024. Data. http://www.fao.org/faostat/en/#data. (Erişim tarihi: 25.01.2024).
13. Gayathri, J. 2018. A trend analysis of area, production, and yield of groundnut in India. Shanlax International Journal of Economics. 6(3), 15-21.
14. İkiz, F., Püskülcü, H., Eren, Ş. 1998. İstatistiğe Giriş. Fakülteler Kitabevi Barış Yayınları, İzmir 242-243. INC, 2023. Nuts & Dried Fruits Statistical Yearbook, https://inc.nutfruit.org/wp-content/uploads/2023/05/Statistical-Yearbook-2022-2023.pdf (Erişim tarihi: 06.05.2024)
15. Işın, F., Çukur, T., Armağan, G., Çobanoğlu, F. 2004, Dünya Ticaret Örgütü Anlaşmaları Çerçevesinde Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği ve Olası Tam Üyelik Açısından Türkiye Kuru ve Taze İncir Dış Satım Olanakları Üzerine Bir Araştırma, Aydın Güçbirliği Yayınları No:1, Aydın 1-2.
16. Kaya, A., Aktürk, Z., Çayır, Y., Taştan, K., 2014. 2007-2013 arası tıpta uzmanlık sınavları: bir trend analizi. Ankara Medical Journal. 14(2), 53-58.
17. Kuzu, H., Karadöl, H., Aybek, A. 2021. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde tarımsal mekanizasyon düzeyinin 2010- 2019 yıllarındaki değişimi ve gelecek yıllar için trend analizi ile belirlenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi. 26(1), 41- 62.
18. Parlakay O., Yılmaz, H., Yaşar, B., Seçer, A., Bahadır, B. 2008. Türkiye’de arıcılık faaliyetinin mevcut durumu ve trend analizi yöntemiyle geleceğe yönelik beklentiler. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 22(2), 17-24.
19. Ramesh, D., Soumen, P., Srinivasa, R.V., Banjul, B. 2015. Time series modeling for trend analysis and forecasting wheat production of India. International Journal of Agriculture, Environment and Biotechnology. 8(2), 303-308.
20. Sevinç, G., Şahin, Z., Aydoğdu, M.H. 2022. Türkiye’nin küçükbaş hayvan varlığı ile süt üretimindeki gelişmelerin son dönemlerindeki trend analizi. International Academic Social Resources Journal. 7(35), 377-384.
21. Topuz, M., Karabulut, M. 2021. Doğu Anadolu Bölgesi’nde kar örtülü gün ve kar yağışlı günler sayısının eğilim analizi (1970-2020). Doğu Coğrafya Dergisi. 26 (46), 1-24.
22. TÜİK. 2024. Bitkisel Üretim İstatistikleri, https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=tarim-111&dil=1, (Erişim tarihi: 25.01.2024)
23. Yusuf, S.A., Sheu, S.A. 2007. Forecasting mango and citrus production in Nigeria: a trend analysis. Munich Personal RePEc Archive Paper No. 2691.
24. Zengin, M.A., Sekmen, M., Tekbalkan, M., 2023. Turizm sektöründe gerçekleşen iş kazalarının analizi ve gelecek perspektifleri. Journal of Gastronomy, Hospitalityand Travel. 6(4) 1746-1758.