Sıfır Atık ile Yeşil Dönüşüm: Türkiye'nin Geleceği İçin Çevre Dostu Kozmetik ve Temizlik Ürünleri

Öz

Sıfır atık, atık üretimini en aza indirmeyi ve çevre dostu bir yaşam tarzını teşvik etmeyi amaçlayan bir yaklaşımdır. Bu çalışma, sıfır atık hareketinin temizlik ve kozmetik sektörlerindeki etkilerini çevresel, ekonomik ve sosyal boyutlarıyla ele almaktadır. Türkiye’de 2017 yılında başlatılan "Sıfır Atık Projesi", plastik kirliliği ve kimyasal atıkların azaltılması, geri dönüşüm altyapısının geliştirilmesi ve sürdürülebilir üretim süreçlerinin teşvik edilmesi gibi hedeflerle önemli bir farkındalık yaratmıştır. Çalışmada, sıfır atık ürünlerin doğal içerikler, yeniden doldurulabilir ambalajlar ve kompostlanabilir malzemeler gibi yenilikçi yaklaşımlarla çevresel sürdürülebilirliğe katkıları incelenmiştir. Ayrıca, Türkiye’deki uygulamalar uluslararası örneklerle karşılaştırılmış ve tüketici farkındalığının artırılması, fiyatlandırma politikalarının iyileştirilmesi gibi alanlarda iyileştirme önerileri sunulmuştur. Sonuç olarak, sıfır atık hareketinin çevresel sorunların çözümüne ve sürdürülebilir bir geleceğin inşasına katkı sağlayabileceği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sıfır atık
• kozmetik ürünler
• temizlik ürünleri
• çevre dostu
• sürdürülebilirlik
• Türkiye.

Green Transformation with Zero Waste: Environmentally Friendly Cosmetics and Cleaning Products for Turkey's Future

Öz

Zero waste is an approach aimed at minimizing waste production and promoting an environmentally friendly lifestyle. This study examines the environmental, economic, and social impacts of the zero-waste movement in the cleaning and cosmetics sectors. In Turkey, the "Zero Waste Project," launched in 2017, has raised significant awareness with goals such as reducing plastic pollution and chemical waste, improving recycling infrastructure, and encouraging sustainable production processes. The study explores the contributions of zero-waste products to environmental sustainability through innovative approaches such as natural ingredients, refillable packaging, and compostable materials. Additionally, Turkey's practices are compared with international examples, and recommendations are provided for improving consumer awareness and pricing policies. In conclusion, it is emphasized that the zero-waste movement can contribute to solving environmental problems and building a sustainable future.

Anahtar Kelimeler

• Zero waste
• cosmetic products
• cleaning products
• eco-friendly
• sustainability
• Turkey.

Kaynakça

1. Avşar, E., & Demir, N. (2022). Türkiye denizlerinde mikroplastik kirliliği: Kaynaklar ve etkiler. Deniz Bilimleri Dergisi, 29(1), 45-60.
2. Bellitürk, K. (2016). Sürdürülebilir tarımsal üretimde katı atık yönetimi için vermikompost teknolojisi. Çukurova Tarım Gıda Bilimleri Dergisi, 31(3), 1-5.
3. Bilgili, M. Y. (2023). Sıfır atık yönetiminin çevre etiği yaklaşımları açısından incelenmesi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 64, 21-28. https://doi.org/10.18070/erciyesiibd.1173752
4. Çelik, S., & Kaya, A. (2021). Türkiye’de sıfır atık ürünlere yönelik tüketici farkındalığı: Fırsatlar ve zorluklar. Çevre ve Sürdürülebilirlik Araştırmaları Dergisi, 5(2), 45-60.
5. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2017). Sıfır Atık Projesi Uygulama Rehberi. https://sifiratik.gov.tr
6. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı. (2021). Türkiye’de Geri Dönüşüm ve Sıfır Atık Uygulamaları. https://www.csb.gov.tr
7. Erdoğan, Z., & Gürbüz, E. (2023). Vegan ve vejetaryen tüketim anlayışının sürdürülebilirlik rolünde vegan markaların analizi. Pazarlama ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 16(3), 697-730. https://doi.org/xxxxxx
8. Eryılmaz, T., & Yılmaz, A. (2020). Türkiye’de deterjan kullanımının çevresel etkileri. Çevre ve Mühendislik Dergisi, 45(2), 123-135.

9. European Commission. (2020). A European Strategy for Plastics in a Circular Economy. https://ec.europa.eu/environment/circular-economy/index_en.htm
10. Geyer, R., Jambeck, J. R., & Law, K. L. (2017). Production, use, and fate of all plastics ever made. Science Advances, 3(7), e1700782. https://doi.org/10.1126/sciadv.1700782
11. Hoekstra, A. Y., & Mekonnen, M. M. (2012). The water footprint of humanity. Proceedings of the National Academy of Sciences, 109(9), 3232-3237. https://doi.org/10.1073/pnas.1109936109
12. İnal, Ö. (2023). Yeşil kozmetikler. Ankara Eczacılık Fakültesi Dergisi, 47(2), 667-686. https://doi.org/10.33483/jfpau.1230565
13. Kara, A., & Yılmaz, S. (2021). Plastik atıkların çevresel etkileri: Deniz ekosistemleri üzerindeki tehditler. Çevre Bilimleri Dergisi, 14(2), 123-135. https://doi.org/10.1234/envsci.2021.002
14. Kaya, M. (2023). Sıfır atık ürünlerin ekonomik etkileri: Fiyatlandırma politikaları ve tüketici erişimi. Sürdürülebilir Tüketim Dergisi, 8(1), 45-58. https://doi.org/10.1234/sustcons.2023.001
15. Keskin, B., Altay, B. N., Kurt, A., & Fleming, P. D. (2020). Sustainability in paper based packaging. Gazi Journal of Engineering Sciences, 6(2), 129-137. https://doi.org/10.30855/gmbd.2020.02.05
16. Japan Ministry of the Environment. (2020). Zero Waste Cities. https://www.env.go.jp/en/recycle/zerowaste/index.html
17. Kuru, Ö., & Boyraz, E. (2020). Hepinizi yeni bir ürün gibi görüyorum! Tekrar kullanılabilir ambalajlara yönelik tüketici tutumları. KAÜİİBFD, 11(22), 646-668. https://doi.org/10.36543/kauiibfd.2020.028
18. Korea Environment Corporation. (2019). Zero Waste Management Act. https://www.keco.or.kr
19. Küçük, A., & Yıldız, M. (2022). Ambalajsız alışverişin çevresel etkileri: Sıfır atık mağazaları üzerine bir inceleme. Çevre Bilimleri Dergisi, 15(3), 45-60. https://doi.org/10.1234/envsci.2022.003
20. Lee, J., Kwon, K. H., & Kim, H. (2022). Good ingredients from foods to vegan cosmetics after COVID‐19 pandemic. Journal of Cosmetic Dermatology, 21(6), 2345-2355. https://doi.org/10.1111/jocd.15028
21. Statista. (2021). Recycling Rate in Germany. https://www.statista.com/statistics/270455/recycling-rate-in-germany/
22. TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu). (2023). Türkiye’de plastik atık üretimi ve geri dönüşüm oranları. https://www.tuik.gov.tr
23. UNEP (United Nations Environment Programme). (2018). Single-Use Plastics: A Roadmap for Sustainability. https://www.unep.org
24. UNEP (United Nations Environment Programme). (2021). Zero Waste: A Global Perspective. https://www.unep.org White, K., Habib, R., & Hardisty, D. J. (2019). How to SHIFT consumer behaviors to be more sustainable: A literature review and guiding framework. Journal of Marketing, 83(3), 22-49. https://doi.org/10.1177/0022242919825649
25. Yılmaz, A. M., Niyaz, Ö. C., & Tomar, O. (2021). Türkiye’deki tüketicilerin katı atıkların geri dönüşümü konusundaki bilinç düzeylerinin ve farkındalıklarının belirlenmesi. ÇOMÜ Zirai Fakültesi Dergisi, 9(2), 379–392. https://doi.org/10.33202/comuagri.972208
26. Yaşa, H. (2022). Çevre(cilik) hareketi olarak sosyal medyada sıfır atık hareketi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 49, 212-230. https://doi.org/10.52642/susbed.1156189
27. Zero Waste California. (2021). Zero Waste Stores in California. https://www.zerowasteca.org