Tokat İli Merkez İlçede Kırsal Kadınların Tarımsal Kooperatiflere Katılma İsteklerini Etkileyen Faktörlerin Analizi

Öz

Kooperatif örgütlenme modeli kırsal alanda yaşayan kadınların ürettikleri ürünlerini değerlendirebilmeleri ve ekonomiye kazandırabilmeleri bakımından alternatif çözümlerden birisidir. Kadın kooperatiflerinin sayısında son yıllarda bir artış görülmektedir. Bu araştırmada kırsal alanda yaşayan kadın çiftçilerin kooperatiflere katılım istekliliğini etkileyen faktörler araştırılmıştır. Araştırma Tokat İli Merkez İlçeye bağlı 21 köyde yaşayan 210 çiftçi kadınla yürütülmüştür. Veriler çoklu doğrusal regresyon modeli ile analiz edilmiştir. Kırsal kadınların kooperatife ortak olma isteği bağımlı değişken olarak alınmıştır. Bağımsız değişkenler ise uygun modelin seçimi için denenerek belirlenmiştir. Sonuç olarak, çoklu doğrusal regresyon analiz sonucunda bağımsız değişkenler sıfır değerinde olsa bile kadınların kooperatife ortak olma istekliliğinin 0.984 birime sahip olduğu belirlenmiştir. Kadınların kooperatiflere ortak olma istekleri ile çocuk sayısı, aileye ait arazi miktarı, kadınların kooperatiflerde aktif görev almaları, kadınların kooperatiflerin kurulmasına önderlik edebilmesi arasında pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur. Kadınların öğrenim durumu, kooperatif başkanında görmek istedikleri özellikler -sorumluluk-, bilgi kaynakları- İl Tarım Müdürlükleri, televizyon ve komşuları-, kadın kooperatiflerinin gelişmesi için yapılması gerekenlerin başında gelen devlet teşviki arasında ise negatif yönde bir ilişki olduğu görülmüştür. Kadınların eğitim düzeylerinin artırılması, iş yüklerinin azaltılması alternatif faaliyetlere yönelmelerinde etkili olabilecektir. Kooperatifçilik yayım çalışmaları ile kırsal kadınların bilgi ve bilinç düzeyi artırılmalıdır. Yayım hizmetlerinde kooperatifçilik konularına özel olarak yer verilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Tokat İli
• Kooperatifçilik Yayımı
• Kadın Çiftçi
• Kooperatife Katılım

Analysis of Factors Affecting Rural Women's Willingness to Participate Agricultural Cooperatives in the Central District of Tokat Province

Öz

The cooperative organization model is one of the alternative solutions for women living in rural areas to evaluate the products they produce and bring them into the economy. There has been an increase in the number of women's cooperatives in recent years. In this research, factors affecting the willingness of women farmers living in rural areas to participate in cooperatives were investigated. The research was conducted with 210 farmer women living in 21 villages in the Central District of Tokat Province. Data were analyzed with a multiple linear regression model. Rural women's desire to become partners in the cooperative was taken as the dependent variable. Independent variables were determined by testing to select the appropriate model. As a result, as a result of multiple linear regression analysis, it was determined that women's willingness to become partners in the cooperative was 0.984 units even if the independent variables were zero. A positive relationship was found between women's willingness to become partners in cooperatives and the number of children, the amount of land owned by the family, women's active role in cooperatives, and women's ability to lead the establishment of cooperatives. It has been observed that there is a negative relationship between women's education level, the characteristics they want to see in the cooperative president - responsibility -, information sources - Provincial Directorates of Agriculture, television and neighbors - and government incentives, which are among the main things that need to be done for the development of women's cooperatives. Increasing women's education levels and reducing their workload may be effective in encouraging them to turn to alternative activities. The knowledge and awareness level of rural women should be increased through cooperative extension activities. Cooperative issues should be given special attention in extension services.

Anahtar Kelimeler

• Tokat Province
• Cooperative Extension
• Women Farmers
• Cooperative Participate

Kaynakça

1. Alpar, R. (2016). Çoklu Doğrusal Regresyon Çözümlemesi. Spor, Sağlık ve Eğitim Bilimlerinde Örneklerle Uygulamalı İstatistik ve Geçerlik-Güvenirlik. Detay Yayıncılık, Ankara, 285-304.
2. Arı, A. ve Önder, H. (2013). Farklı Veri Yapılarında Kullanılabilecek Regresyon Yöntemleri. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 28(3), 168-174.
3. Bastida, M., Pinto, L. H., Olveira Blanco, A., ve Cancelo, M. (2020). Female Entrepreneurship: Can Cooperatives Contribute To Overcoming The Gender Gap? A Spanish First Step To Equality. Sustainability, 12(6), 1-17.
4. Bouhazzama, M., ve Guenaoui, A. (2020). The Moroccan Women’s Cooperative İn Response To Lasting İmpacts: Social Cohesion, Solidarity And İnclusion. International Journal Of Management, 11(5).
5. Cohen, J. (1988). Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences (2nd Ed.). Hillsdale, NJ: Lawrance Earlbaum Associates.
6. Demircan Yıldırım, P. (2020). Kırsal Kalkınmada Kadın Kooperatiflerinin Rolü: Ahatlı Kadın Kooperatifi Örneği. Erzurum Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11, 159-170.
7. Gümüşoğlu, F. (2012). Kadınların Toplumsal Alanda Güçlenmesine Bir Örnek: “Yağlar Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi”. Kadın Araştırmaları Dergisi, 1 (10), 39-60.
8. Kızılaslan, N. (1997). Tokat İli Merkez İlçede Tarımsal Kalkınma Kooperatiflerine Katılımı Etkileyen Sosyo-Ekonomik Faktörler Üzerine Bir Araştırma.(Doktora Tezi),Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı, Tokat.

9. Kızılaslan, N., & Karaömer, M., (2015a). Hatay İli Kırsalındaki Kadınların Girişimcilik Eğilimlerinin İncelenmesi. Türk Tarım- Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 3(6), 371-379.
10. Kızılaslan, N., & Karaömer, M. (2015b). Kırsal Kadınların Girişimcilik Özellikleri ve Girişimciliği Etkileyen Faktörlerin Logit Analizi ile Değerlendirilmesi (Hatay İli Araştırması). Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 10(1), 151-166.
11. Köseoğulları, G. (2010). Kırsal kadın ve katılımcılık; Tekirdağ ili Karacakılavuz beldesi Küçük Sanat Kooperatifi örneği (Yüksek Lisans Tezi). Namık Kemal Üniversitesi, Tekirdağ.
12. Savaş, İ. ve Can, İ. (2011). Euro-Dolar Paritesi ve Reel Döviz Kurunun İMKB 100 Endeksine Etkisi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 6(1), 323-329.
13. Soysal, A. (2013). Kırsal Alanda Kadın Girişimciliği: Türkiye İçin Durum Değerlendirmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İibf Dergisi, 8(1), 163-189.
14. Sönmez, N.İ. ve Kızılaslan, N., (2013). Kırsal Alanda Kadın Girişimciliğinin Desteklenmesinde Kooperatifçiliğin Rolü (Amasya- Çorum İlleri Örneği), Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü (TEPGE), ISBN:978-605-4672-37-0,212, Ankara.
15. Özdemir, G., Unakıtan, G., Keskin, G., Yılmaz, E., ve Ülker, F. E. (2017). Tarım İşletmelerinde Kadınların İşgücüne Katkısı ve Örgütlenme Yaklaşımları: Trakya Bölgesi Örneği. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 17(39), 33-58.
16. Terin, M., ve Ateş, H.Ç. (2010). Çiftçilerin Örgütlenme Düzeyi ve Örgütlerden Beklentileri Üzerine Bir Araştırma: Van İli Örneği. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 47(3), 265-274.
17. Yıldırımalp, S., İslamoğlu, E., Torun Ateş M. (2021), Kadın Kooperatiflerinin Ekonomik ve Sosyal Yaşamda Rolü ve Önemi: Antalya İli Örneği, International Journal of Innovative Approaches in Social Sciences, 5(3), 111-133.