Kuruluşundan Bugüne Lübnan Hizbullah’ı: Lübnan’a Verdikleri ve Lübnan’dan Aldıkları

Bu çalışmada Hizbullah’ın, Lübnan’da 1982’de kuruluşundan itibaren, ülkenin iç ve dış politika sahnelerinde oynadığı rol, aldığı kararlar, bu kararların Lübnan’a etkileri ve tüm bu bileşenlerin Lübnan’ın günümüzdeki pozisyonunun oluşmasına katkıları incelenmektedir. Lübnan iktidarda etkin pozisyonda olan siyasi elitlerin tercihleri doğrultusunda; mezhepsel ayrımların dengeli bir şekilde sürdürülmesi esasında kadrolaşma gerçekleştirilerek yönetilmeye, buna karşılık Lübnanlı üst kimliği korunurken zayıf merkezi devlet yapısı göz ardı edilerek varlığı sürdürülmeye çalışılan bir ülkedir. Ancak Lübnan gibi çok sayıda farklı mezhebin bulunduğu bir ülkede sistemsel olarak taban düzeyinde var olan zararsız ayrılıklar, bazı mezhepleri temsil eden oluşumların güç kazanmasıyla siyasi sorunlar haline getirilerek belirginleştirilmekte ve sistemin tümünü tehdit eder hale gelmektedir. Bu koşullara bağlı olarak; denetim mekanizmalarında bütünlük sağlanamaması, üst kimliğin tam anlamıyla yerleşememesi ve birbirini izleyen krizlerin yaşanması sebepleriyle Hizbullah gibi devlet altı bir aktörün, sahip olduğu gücün ve ülkedeki otorite boşluğunun etkisiyle çoğu zaman devlet üstü bir role soyunduğu izlenmektedir. Bu çalışmada araştırma ve görüşme bulguları sonucunda kuruluşundan günümüze Lübnan’da yaşanan en önemli olaylarda kilit pozisyonda bulunan Hizbullah’ın manevralarının, Lübnan siyasal, sosyal ve ekonomik yapısına etkileri ele alınırken, silahlı, sosyal, ekonomik ve siyasi gücüyle iç politikada belirleyici, dış politikada ise karar alıcı pozisyona gelme süreci de incelenmiştir.