The Arctic As A New Arena of Sovereignty Dispute: US-Russia Competition

Öz

With the global warming, the ice layer covering the Arctic Ocean has begun to melt. The melting of ice has facilitated access to hydrocarbons in the Arctic region. In addition, estimations showing that the Arctic Ocean will be free from ice in the coming years due to global warming have led to expectation that the Northwest Pass and the North Sea Route in the region could be an alternative to the traditional waterways. In line with these developments, the interest of the coastal states towards the Arctic has increased considerably and serious debates have begun on occupation of sovereignty areas in the Arctic. The Arctic, which started to turn into a potential crisis region in the light of these discussions, emerges as an area where the geopolitical struggles of Russia and the USA are clashing. In this regard, the main objective of this study is to examine the policies of Russia and the USA about the Arctic region and to evaluate the major problematic points in the Arctic

Anahtar Kelimeler

• Arctic,USA,Russian Federation,Russia-U.S. Relations,International Law

Yeni Bir Egemenlik Mücadelesi Alanı Olarak Arktika: ABD – Rusya Rekabeti

Öz

Küresel ısınma ile birlikte Arktik Okyanusunu kaplayan buz tabakası erimeye başlamıştır. Buzların erimesi Arktika bölgesinde yer alan hidrokarbonlara erişimi kolaylaştırmıştır. Buna ek olarak, küresel ısınma sebebiyle ilerleyen yıllarda Arktik Okyanusu’nun buzdan arınacağına ilişkin öngörüler, Kuzey Denizi Rotası ve Kuzeybatı Geçidi’nin geleneksel su yollarının yerine geçebileceği beklentilerinin oluşmasına neden olmuştur. Bu gelişmeler doğrultusunda kıyı devletlerinin Arktika’ya yönelik ilgisi önemli ölçüde artmış ve Arktika’da egemenlik alanlarının paylaşılması konusunda ciddi tartışmalar meydana gelmeye başlamıştır. Bu tartışmalar ışığında potansiyel kriz bölgesine dönüşmeye başlayan Arktika, özellikle Rusya ve ABD’nin jeopolitik mücadelelerinin yaşandığı bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu doğrultuda Rusya ve ABD’nin Arktika Bölgesi’ne yönelik politikalarını inceleyerek Arktika’daki belli başlı problem alanlarını değerlendirmek bu çalışmanın temel amacıdır

Anahtar Kelimeler

• Arktika,ABD,Rusya Federasyonu,Rusya-ABD İlişkileri,Uluslararası Hukuk

Kaynakça

1. Akpınar, B. (2017). Uluslararası hukuk çerçevesinden Arktik Güvenliği Politikalarının analizi: Rusya ve ABD örneği. Savunma Bilimleri Dergisi, 16(2), 83-118.
2. Arctic Council, (1996). Declaratıon on the establıshment of the Arctıc Councıl. Ottawa.
3. Artamonov, V. ve Musienko, T. (2016). Arktiçeskaya Geopolitika Rosssii: Problemi obespeçeniya bezopasnosti. Intelros, 26 Ekim 2018 tarihinde http://www.intelros. ru/readroom/credo_new/do4-2016/31945-arkticheskaya-geopolitika-rossii-prob- lemy-obespecheniya-bezopasnosti.html adresinden erişilmiştir.
4. Bird, K. ve Charpentier,R. R. (2008). Circum-Arctic Resource Appraisal: Estimates of Undiscovered Oil and Gas North of the Arctic Circle. US Geological Survey Fact Sheet, Reston.
5. Bloom, E. (1999). Establishment of the Arctic Council. The American Journal of Interna- tional Law, 93(3), 712-722.
6. Brızgalov, Roman, (2011). Severniy Morskoy put: Sostoyaniye i perspektivi razvitiya. MİR, 9(3), 103-106.
7. Budaşevskiy, G. (2011). Povsednevnost GULAGa: Usloviya jizni zaklyuçennıh, İTU SSSR v 40-50-e gg. XX Veka Na materialah Leningrada i Leningradskoy Oblasti. Terra Humana, 2(1), 48-52.
8. Buzan, B. (2008). Askeri güvenliğin değişen gündemi. Uluslararası İlişkiler, 5(18), 107- 123.

9. Chossudovsky, M. (Ağustos 20, 2007). North American integration and the militarization of the Arctic. Global Research, 18. 08. 2018 tarihinde https://www.globalresearch. ca/north-american-integration-and-the-militarization-of-the-arctic/6586 adresin- den erişilmiştir.
10. Council on Foreign Relations (2014). The Emerging Arctic[Blog yazısı]. 16. 08. 2018 ta- rihinde https://www.cfr.org/interactives/emerging-arctic# /emerging-arctic adresinden erişilmiştir.
11. Dniru (Ağustos 26, 2014). Kanada hochet voyevat s Rossiye za Arktiku[Blog yazısı]. 19. 08. 2018 tarihinde https://dni.ru/polit/2014/8/26/278990.html adresinden erişilmiştir.
12. Demirkılınç, S. (2015). Politik bir bölge olarak Arktika’nın tanımlanışı. (Harun Gümrükçü ed.), Küresel Bakışla Kutup Çağı: Çatışmalar, İşbirlikleri ve Ulusal Çıkarlar,içinde(s. 109-131). Ankara: Siyasal Kitabevi.
13. Baker, F.. (Haziran 2, 2009, Dod News). Gates stops in Alaska to talk with troops. 18. 08. 2018 tarihinde http://archive.defense.gov/news/newsarticle.aspx?id=54584 adre- sinden erişilmiştir.
14. Golodnov, V. (1988). Mihail Gorbaçov izbranniye Rechi i Statyi. (2.bsm), Moskva:Poli- tizdat.
15. Gunitskiy, V. (2008). On thin ice: Water rights and resource disputes in the Arctic Ocean,. Journal of International Affairs, 61(2), 261-271.
16. Heininen, L. (2001). State of the Arctic strategies and policies. Arctic Year Book,1,2-47.
17. Heleniak, T. (2001). Migration and restructuring in post-Soviet Russia, Demokratizatsiya, 9(4), 531-549.
18. Malte, H.(Mart 22, 2018, High North News). U.S. military warns against Russian Arctic Expansion. 20.08.2018 tarihinde http://www.highnorthnews.com/u-s-military-war- ns-against-russian-arctic-expansion/ adresinden erişilmiştir.
19. Embury, T. D.( September 18, 2018, Independent). Container ship crosses Arctic Rou- te for first time in history due to melting sea ice. 29.11.2018 tarihinde https://www. independent.co.uk/news/world/europe/maersk-container-ship-arctic-ocean-nort- hern-sea-route-venta-global-warming-a8543431.html adresinden erişilmiştir.
20. International News. (Ekim 21,2018). Competition has taken a military connotation: How NATO countries are increasing their presence in the Arctic. 26.11.2018 tarihinde http://www.tellerreport.com/news/--%22competition-has-taken-a-military-connotati- on%22--how-nato-countries-are-increasing-their-presence-in-the-arctic-.rk_E7NFjX. html adresinden erişilmiştir.
21. Dilow, C. (Şubat 7, 2018, İnosmi). Rossiya, Kitay i SŞA vstupili v gonku za kontrol nad Arktikoy. 20. 08. 2018 tarihinde https://inosmi.ru/politic/20180207/241392753.html adresinden erişilmiştir.
22. Kazokoğlu, C. (Şubat 20, 2014, BBC). Sekiz ülkenin gözü neden kutup bölgesi’nde? 13.08.2018 tarihinde https://www.bbc.com/turkce/haberler/2014/02/140220_kutup_ dairesi_enerji adresinden erişilmiştir.
23. Klimenko, E. (2016). Russia’s Arctic security policy: Still quiet in the high north?. SIPRI Policy Paper, Solna.
24. Konışev, V. ve Sergunin, A. (2011). Arktika v Mejdunarodnoy politike: Sotrudniçestvo ili soperniçestvo? Moskva: RİSİ.
25. Korovin, S. (2014). Militarizatsiya Arktiki. Moskva: AVNRF.
26. Mejdunarodnaya Jizn. (2010). Holodnya voyna za Arktiku. 03. 02. 2019 tarihinde https:// interaffairs.ru/paged/show/lukoil/eight adresinden erişilmiştir.
27. Melnikov, D. (2017). Politika Rossii v Arktike: Aktualniye pravoviye, ekonomiçeskiyei voyenniye problemi. İTSRON, 11 Haziran 2017, 13. 08. 2018 tarihinde http://izron. ru/articles/sovremennye-problemy-obshchestvennykh-nauk-v-mire-sbornik-na- uchnykh-trudov-po-itogam-mezhdunarodnoy-/sektsiya-11-politicheskie-prob- lemy-mezhdunarodnykh-otnosheniy-globalnogo-i-regionalnogo-razvitiya-sp/po- litika-rossii-v-arktike-aktualnye-pravovye-ekonomicheskie-i-voennye-problemy/ adresinden erişilmiştir.
28. Liddell, H. ve Robert S. (1883). A Greek-English lexicon. New York: Harper.
29. Polınov, M. (2012). Novoye politiçeskoye mişleniye: Vozniknoveniye i Osnovniye idei. Terra Humana, 4(1), 84-89.
30. Postime. (Aralık 7,2015). V Rossii do 2025 Goda Poyavitsya kompleksnaya sistema kontrolya Arktiki. 19.08.2018 tarihinde https://rus.postimees.ee/3286773/v-ros- sii-do-2025-goda-poyavitsya-kompleksnaya-sistema-kontrolya-arktiki adresinden eri- şilmiştir.
31. Prohorov, A. (1970). Bolşaya Sovetskaya Entsiklopediya. (2.bsm), Moskva: Sovetskaya Entsiklopediya.
32. RTI Systems. (2017). Strategiçeskoye znacheniye Arktiki. 09. 08. 2018 tarihinde http:// www.rtisystems.ru/products/motioncontrols/strategy/ adresinden erişilmiştir.
33. Bulgaru, D. (Mart 14,2018, Russia Today) Prohladniy front: SŞA obespokoini vozmojnoy voyennoy konkurentsiey s Rossiye v Arktike. 19. 08. 2018 tarihinde https://russian.rt. com/world/article/512649-ssha-rossiya-arktika-konkurenciya adresinden erişilmiştir..
34. Russia Today, (Nisan 5, 2018). NATO planiruyet naraşivat voyennoye prisutstviye v Ark- tike v otvet na deystviya Rossii. 19. 08. 2018 tarihinde https://russian.rt.com/world/ news/499997-nato-arktika-naraschivanie-sil adresinden erişilmiştir.
35. University of New Hampshire. (2008, February 12). Continental slope off Alaska 100 nautical miles further off coast than assumed. Science Daily. 17 Temmuz 2019 ta- rihinde www.sciencedaily.com/releases/2008/02/080211134449.htm adresinden erişilmiştir.
36. Sputnik (Mayıs 7, 2017). ABD’li amiral: Rusya Arktik bölgede ABD’yi mat etti. 14.08.2018 tarihinde ya-arktik-bolge/ adresinden erişilmiştir.
37. Sputnik, (Mart 28, 2018). Şoygu: SSCB’den bu yana kuzey kutbu üzerinden Kuzey Ame- rika’ya ilk kez uçuş gerçekleştirdik. 14.08.2018 tarihindehttps://tr.sputniknews.com/ rusya/201803281032822245-soygu-sscb-kuzey-kutbu-kuzey-amerika-ilk-ucus/ adresinden erişilmiştir.
38. Surenkov, V. (2012). Voennaya politika SŞA v Arktike, İstoriya SSHA. 26 Kasım 2012, 18.08.2018 tarihinde https://ushistory.ru/populjarnaja-literatura/991-voennaja-po- litika-ssha-v-arktike adresinden erişilmiştir.
39. Suprun, M. N. (Nisan 1, 2000). Arktika v strategii Mirovih Derjav v Godı Vtoroy Mirovoy voynı. 14.08.2018 tarihinde http://arcticwar.pomorsu.ru/sea/nc3/research/souprun. html adresinden erişilmiştir.
40. Şilovskaya, K. (2017). NATO v Arktike: Usileniye militarizatsii ili povişeniye bezopas- nosti v regione. Skif. Voprosı Studentiçeskoy Nauki, 9, 182-186.
41. TASS (Ekim 29, 2014). Minprirodı: RF podast zayavku v OON na rasşireniye granits Arktiçeskogo şelfa Vesnoy 2015. 18.08.2018 tarihinde http://tass.ru/politika/1540165 adresinden erişilmiştir.
42. Kuzmin, V. (Mart 28, 2017, TASS). İstoriya osvoyeniya Rossiyskoy Arktiki.:Dosye. 05.08.2018 tarihinde http://tass.ru/info/2205534 adresinden erişilmiştir.
43. T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (2018). Petrol. 26.06.2019 tarhinde https:// www.enerji.gov.tr/tr-TR/Sayfalar/Petrol adresinden erişilmiştir.
44. The Globe and Mail (Mart 18,2014). Hillary Clinton warns Montreal Crowd of Russia’s increased activity in Arctic. 19.08.2018 tarihinde https://www.theglobeandmail.com/ news/politics/clinton-warns-montreal-crowd-of-russias-increased-activity-in-arc- tic/article17560676/ adresinden erişilmiştir.
45. The Stimson Center. (Eylül 15,2013). Evolution of Arctic territorial claims and agree- ments: A timeline (1903-Present). 18.08.2018 tarihinde https://www.stimson.org/ content/evolution-arctic-territorial-claims-and-agreements-timeline-1903-present adresinden erişilmiştir.
46. The White House (Ocak 9, 2009).National security presidential directive/NSPD -66. Was- hington.
47. United States Government Accountability Office. (Kasım 2018). Navy report to congress aligns with current assessments of Arctic threat levels and capabilities required to execute DOD’s strategy. içinde (s.1),Washington.
48. Vesti, (Nisan 16, 2014). Arktika – noviy etap v voyne za resursı glazami SŞA. 15.08.2018 tarihinde, http://www.vestifinance.ru/articles/41788 adresinden erişilmiştir.
49. Voronkov, L. (2013) İnteresı Rossii v Arktike. (İgor İvanov ed.), Arktiçeskiy Region: Prob- lemı Mejdunarodnogo Sotrudniçestva, içinde (s.104-110), Moskva: Aspekt Press.
50. Zonn, İ.S. ve S.S. Jiltsov, S.S. (2015). Russia’s policy in the Arctic continent: Contempo- rary challenges. Vestnik (Seriya Politologiya) ,2, 7-22.