Derleme

STEM Eğitimi Bağlamında Mesleki Gelişimin Desteklenmesinde Eğitici Eğitimlerinin Rolü: Cinsiyet ve Bilimsel Kimlik Açısından Kuramsal Bir Değerlendirme

Cilt: 11 Sayı: 3 1 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

STEM Eğitimi Bağlamında Mesleki Gelişimin Desteklenmesinde Eğitici Eğitimlerinin Rolü: Cinsiyet ve Bilimsel Kimlik Açısından Kuramsal Bir Değerlendirme

Öz

STEM (Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik) disiplinleri, sadece sürdürülebilir kalkınma ve teknolojik inovasyonun temel itici güçleri olarak değil, aynı zamanda problem çözme, yaratıcılık ve eleştirel düşünme gibi 21. yüzyıl becerilerini geliştirmek için gerekli platformlar olarak da giderek daha fazla kabul görmektedir. Dijitalleşmenin hızlanan etkisi, yapay zekanın artan rolü ve sürdürülebilirliğe yönelik küresel önceliklerin değişmesi, daha entegre, geleceğe yönelik ve kapsayıcı STEM eğitim sistemlerine olan ihtiyacı ortaya koymaktadır. Bu gelişen ortamda, cinsiyet rolleri, sosyoekonomik koşullar ve kültürel dinamikler, öğrencilerin STEM ile ilgilenmelerini ve bilimsel kimliklerini oluşturma biçimlerini etkilemeye devam etmektedir. Bu nedenle, tüm öğrencilerin anlamlı bir şekilde katılımını sağlamak ve kendilerini bilime katkıda bulunabilecek yetenekli bireyler olarak görmelerini sağlamak için eğitici eğitiminde kapsayıcılığın artırılması önem arz etmektedir. Bu çalışma, STEM eğitimi içindeki mesleki gelişimi şekillendirmede eğitici eğitiminin rolünü teorik olarak değerlendirilmekte ve özellikle cinsiyet perspektifleri ve bilimsel kimliğin gelişimine vurgu yapmaktadır. Son zamanlardaki akademik çalışmaları temel alan bu çalışma, cinsiyete duyarlı pedagojik çerçevelerin, mesleki gelişim fırsatlarının ve çeşitli rol modellerine maruz kalmanın kapsayıcı öğretim uygulamalarını nasıl güçlendirebileceğini araştırmaktadır. Bu tür yaklaşımlar, eğiticileri sadece bilgi aktarıcıları olarak değil, aynı zamanda kimlik oluşumunun kolaylaştırıcıları ve kapsayıcı öğrenme ortamlarının savunucuları olarak konumlandırmaktadır. Çalışma, mevcut eğilimleri, zorlukları ve önerilen çözümleri sistematik olarak inceleyerek, kapsayıcı STEM eğitim politikaları ve uygulamalarının geliştirilmesi için hem teorik içgörüler hem de pratik öneriler sunmaktadır. Sonuç olarak, çalışma, eğitici eğitimlerinin, eğiticilerin pedagojik farkındalık ve öz yeterliklerini artırarak cinsiyete duyarlı ve kapsayıcı STEM öğrenme ortamlarının gelişimini desteklediğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

STEM eğitimi , Eğitici eğitimi , Cinsiyet perspektifi , Bilimsel kimlik

Kaynakça

  1. Aktaş, H., & Güler, G. (2022). STEM eğitimi uygulamalarının öğrenci başarısına etkisi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 47(212), 231–248. https://doi.org/10.xxxx/ebd.2022.212
  2. Archer, L., & DeWitt, J. (2016). Understanding young people’s science aspirations: How students form ideas about ‘becoming a scientist’. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315761077
  3. Archer, L., DeWitt, J., & Osborne, J. (2012). Science aspirations and family habitus: How families shape children's engagement and identification with science. American Educational Research Journal, 49(5), 881–908. https://doi.org/10.3102/0002831211433290
  4. Atalay, N., & Armağan, F. O. (2023). Fen bilimleri öğretmenlerinin STEM etkinliklerine yönelik algılarının incelenmesi. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 9(2), 55–72.
  5. Avalos, B. (2011). Teacher professional development in teaching and teacher education over ten years. Teaching and Teacher Education, 27(1), 10–20. https://doi.org/10.1016/j.tate.2010.08.007
  6. Avraamidou, L. (2020). Science identity as a landscape of becoming: Rethinking recognition and emotions through an intersectionality lens. Cultural Studies of Science Education, 15(2), 323–345. https://doi.org/10.1007/s11422-019-09954-7
  7. Avraamidou, L. (2022). Women in STEM: Science identity as a gendered performative practice. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780429282303
  8. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W.H. Freeman.
  9. Beane, J. A. (1997). Curriculum integration: Designing the core of democratic education. Teachers College Press.
  10. Borko, H. (2004). Professional development and teacher learning: Mapping the terrain. Educational Researcher, 33(8), 3–15. https://doi.org/10.3102/0013189X033008003

Kaynak Göster

APA
Özen, G. İ., & Selvi, M. (2025). STEM Eğitimi Bağlamında Mesleki Gelişimin Desteklenmesinde Eğitici Eğitimlerinin Rolü: Cinsiyet ve Bilimsel Kimlik Açısından Kuramsal Bir Değerlendirme. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(3), 618-639. https://izlik.org/JA52TN65WE