Gastronomi Turizmine İnovatif Bir Model Önerisi: Yavaş Şehir Gökçeada’da Akıllı Yöresel Restoranlar

Öz

Bilgi ve iletişim çağı olarak adlandırılan günümüz dünyasında, mobil iletişim destekli akıllı uygulamalar ve buna bağlı yaşanan dijital dönüşüm, turizm sektörü ile yiyecek içecek endüstrisinde de bilgi teknolojileri kullanımını artırmaktadır. Bu çalışmada, gastronomi dijitalleşme ilişkisi ve bu konuda meydana gelen gelişmelere dikkat çekmek amaçlanmıştır. Çalışmada, Cittaslow Gökçeada’da gastronomi turizmi kapsamında faaliyet gösteren yöresel restoranlarda QR Kod Mönü ve Online Restoran Rezervasyon sisteminin kullanımını yaygınlaştırmak için hazırlanmış olan bir model önerisi yer almaktadır. Geliştirilen bu model ile özellikle gastronomi turizmi sektörü paydaşları açısından bilişim teknoloji kullanılmasının önemine ve sektörde sağladığı avantajlara dikkat çekmek amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında yapılmış olan araştırmada nitel bir veri toplama yöntemi olan doküman analizinden yararlanılmıştır. Elde edilmiş olan araştırma sonuçları, Cittaslow Gökçeada'da faaliyet gösteren yöresel temalı restoran işletmeleri için geliştirilmiş olan akıllı yöresel restoranlar modelinin, adadaki gastronomi turizmi paydaşlarına fayda sağlayabilecek nitelikte bir çalışma olduğunu doğrulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Gökçeada
• Cittaslow
• Gastronomi
• QR Kod Mönü
• Restoran
• Turizm.

Cittaslow Gökçeada an Innovative Model Proposal For Gastronomic Tourism: Smart Local Restaurants

Öz

In the information and communication age, smart applications supported by mobile communication and the digital transformation experienced due to this increase the use of information technologies in the tourism sector and the food and beverage industry. In this study, it is aimed to draw attention to the relationship between gastronomy digitalization and the developments in this regard. In the study, there is a model proposal prepared to popularize the use of QR Code Menu and Online Restaurant Reservation system in local restaurants operating within the scope of gastronomic tourism in Cittaslow Gökçeada. With this model developed, it is aimed to draw attention to the importance of using information technology, especially for the stakeholders of the gastronomy tourism sector, and the advantages it provides in the sector. In the research conducted within the scope of the study, document analysis, which is a qualitative data collection method, was used. The research results obtained confirm that the smart local restaurants model developed for local themed restaurant enterprises operating in Cittaslow Gökçeada is a study that can benefit gastronomic tourism stakeholders on the island.

Anahtar Kelimeler

• Gökçeada
• Cittaslow
• Gastronomy
• QR Code Menu
• Restaurant
• Tourism.

Kaynakça

1. Ak, D. (2017). Yavaş Kent (Cittaslow) Hareketi ve Türkiye örnekleri üzerine bir değerlendirme. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(52), 884-903. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2017.1944
2. Akşap, Y. (2018). Gastronomik bir değer olarak lavanta. Uluslararası Global Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(1), 32-41. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijgtr
3. Alberlianasari, F., Nabilah, S. ve Rahmawati, S.D. (2022). Implementation of Qr codes on Ichiban sushi restaurant's dish menu on order time efficiency and customer satisfaction level. Current Advanced Research on Sharia Finance and Economic Worldwide (CASHFLOW), 1(4), 13-20. https://doi.org/10.55047/cashflow.v1i4.224
4. Amin, S.N., Shivakumara, P., Jun, T.X., Chong, K.Y., Zan, D.L.L. ve Rahavendra, R. (2023). An augmented reality-based approach for designing interactive food menu of restaurant using android. Artificial Intelligence and Applications, 1(1), 26-34. https://doi.org/10.47852/bonviewAIA2202354
5. Arslan, E. (2022). Nitel araştırmalarda geçerlilik ve güvenilirlik. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (51), 395-407. https://doi.org/10.30794/pausbed.1116878
6. Avşar, M. ve Tandoğan, G.K. (2022). Karekod (QR kod) menü kullanan restoran işletmeleri üzerine bir araştırma: Amasya örneği. Sosyal, Beşerî ve İdari Bilimler Dergisi, 5(7), 858-869. https://doi.org/10.26677/TR1010.2022.1032
7. Aydın, Ş. ve Çakır, M.U. (2022). Gastronomi ve dijitalleşme. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(4), 2143-2159. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1123324
8. Bayrak, T. ve Daşpınar, S. (2021, 12-14 April). Pandemi döneminde temassız teknolojilerin kullanılması üzerine bir araştırma: QR kod örneği. Communication and Technology Congress içinde (s.877-888). İstanbul, Turkey. https://doi.org/10.17932/ctc.2021/ctc21.086

9. Bilir, M. O. ve Özkoç, E.E. (2020). QR kod güvenlik farkındalığı üzerine Ankara ilinde bir araştırma. Journal of Internet Applications and Management, 11 (2), 113-129. https://doi.org/10.34231/iuyd.763399
10. Bingöl, B. (2018). Yeni bir yaşam biçimi: Artırılmış gerçeklik (AG). Etkileşim Dergisi, (1), 44-55. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2018.1.8
11. Borovska, Y ve Yılmaz, H. (2021). Gastronomi ve mutfak sanatları öğrencilerinin akıllı restoran uygulamalarını kullanma niyetlerinin ölçülmesine yönelik bir araştırma. Journal of Gastronomy, Hospitality, and Travel, 4(1), 102-121. https://doi.org/10.33083/joghat.2021.61
12. Cankül, D. (2019). İşletmelerde yenilik uygulamaları: Restoran işletmeleri örneği. Gastroia: Journal of Gastronomy and Travel Research, 3(2), 225-240. https://doi.org/10.32958/gastoria.536914
13. Çetin, M., Aksoy, M ve Çetin, K. (2020). Türkiye’deki yiyecek-içecek işletmelerini derecelendiren sistemlerin içerik analizi ile incelenmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, Special Issue (4), 233-245. https://doi.org/10.21325/jotags.2020.682
14. Cinnioğlu, H. ve Demirdelen, D. (2018, 20-21 Nisan). Kare kodların (QR Code) restoran işletmelerinde kullanımının belirlenmesi: İstanbul örneği. VII. Ulusal III. Uluslararası Doğu Akdeniz Turizm Sempozyumu içinde (s. 100-108). İskenderun, Türkiye.
15. Çirişoğlu, E., Çetin, A.S. ve Albayrak, A. (2021, 27-28 May). Yiyecek İçecek İşletmelerinde Kullanılan Dijital Uygulamaların SWOT Analizi ile Değerlendirilmesi. 2nd International Congress of New Generations and New Trends in Tourism içinde (s. 127-136). Sakarya, Turkey.
16. Çavuşoğlu, O. ve Altun, Ö. (2023). Cittaslow Şehir Restoranlarında Yöresel Gastronomik Ürün Kullanımı: Gökçeada (İmroz) Örneği, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 7(1), 49-65. https://doi.org/10.26677/TR1010.2023.1196
17. Gedik, Y. (2021). Pazarlamada Yeni Bir Dönem: Fijital Pazarlama. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3 (2), 99-131. https://dergipark.org.tr/tr/pub/husbdergi
18. Göde, M.Ö. (2023). Restoran Tüketicilerinin Dijital Menü Deneyimine Yönelik Görüşleri, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 11(3), 2153-2170. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1286
19. Gürler, A.D. (2021). Müzik öğretmenliği alanında yapılan araştırmalar üzerine bir inceleme. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 20(80), 1858-1880. https://doi.org/10.17755/esosder.870215
20. Hazarhun, E. ve Yılmaz, Ö.D. (2021, 15-17 Ekim). Müşterilerin karekod menülere bakış açılarına yönelik bir araştırma. C. Avcıkurt, A. Köroğlu, O. İlban (ED.), 21. Ulusal Turizm Kongresi içinde (s. 836-847). Detay Yayıncılık.
21. Işık, C. ve Serçeoğlu, N. (2015). İnovasyonel turizm: Çin örneği. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5 (9), 89-102. http://busbed.bingol.edu.tr/tr/
22. Jangale, V. ve Awale, R.N. (2022). Exploring the use of image target based virtual controller for mobile augmented reality. International Journal for Research in Applied Science & Engineering Technology (IJRASET), 10(X), 76-81. https://doi.org/10.22214/ijraset.2022.46961
23. Joseph, G. (2023). QR code as a strategic marketing tool: Bridging offline and online media. Marketing Dynamics in Emerging Markets, Jose Printers.
24. Karamustafa, K., Ülker, M. ve Akçay, S. (2021). Covid-19 salgınına bağlı olarak yiyecek ve içecek hizmet süreçlerindeki değişimler üzerine nitel bir araştırma, Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi, 13 (1), 33-69. https://betadergi.com/ttad/
25. Keskin, E. ve Sezen, N. (2021). Gastronomi 4.0 üzerine kavramsal bir araştırma. Gastroia: Journal of Gastronomy and Travel Research, 5(2), 177-198. https://doi.org/10.32958/gastoria.898063
26. Keşkekci, D. ve Gençer, K. (2023). Yiyecek içecek işletmelerinde dijital dönüşüm. Journal of Travel and Tourism Research, 22 (22), 116-130. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ttr
27. Khare, A. ve Alkonda, V. (2023). The study of customer perception on contactless menus at restaurant. European Chemical Bulletin, 12(Special issue 8), 4676-4693. https://doi.org/10.48047/ecb/2023.12.si8.399
28. Kumlu, S.T., Özkul, E. ve Uca, S. (2022). Restoranlarda kullanılan artırılmış gerçeklik (Ar) uygulamalarının hizmet kalitesi açısından değerlendirilmesi. Trakya Üniversitesi Kalite ve Strateji Yönetimi Dergisi, 2 (1), 23-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ksydergi
29. Mohammad, S. ve Azam, A. (2015). A model for ordering in restaurant based on QR code without presence of a waiter at the table. International Academic Journal of Innovative Research, 2 (12), 1-9. https://iaiest.com/iaj/index.php/IAJIR
30. Oktavia, T., Krisdy, S., Nathaniel, M., Adiwidjaja, J.J., Kurniawan, J.M. ve Ong, S. (2023). Digital menu transformation: Usability testing approach for the food and beverage industry's. Journal of Theoretical and Applied Information Technology, 101 (10), 3778-3792. https://www.jatit.org/
31. Özdemir, E. ve Ayhan, Ç.K. (2020). Küreselleşen yüzyılda bir sürdürülebilir kalkınma ve nitelikli yaşam modeli olarak sakin şehir kavramı: Gökçeada örneği. Journal of Awareness, 5 (2), 85-102. https://doi.org/10.26809/joa.5.008
32. Öztürk, H.İ. (2020). Hayat boyu öğrenme ile ilgili yapılan tezlerin içerik analizi. International Journal of Active Learning (IJAL), 5(1), 12-32. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijal
33. Öztürkcan, S. ve Kitapcı, O. (2023). A sustainable solution for the hospitality industry: The QR code menus. Journal of Information Technology Teaching Cases, 0 (0), 1–6. https://doi.org/10.1177/20438869231181599
34. QR Menu Ordering System. (2021, November 20). Innovative solutions to create self-designed QR codes menu for restaurants. https://qrmenu.my/
35. Şahin, E. ve Yiğitoğlu, V. (2022). QR menü kullanımı kapsamında restoranlarda yenilikçi uygulamaların hizmet kalitesine ve restoran imajına etkisi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 10 (3), 1745-1768. https://doi.org/10.21325/jotags.2022.1065
36. Şahingöz, S.A. ve Yalçın, E. (2021). Tüketicilerin yiyecek içecek işletmelerinde kullanılan teknoloji tabanlı menüler ile ilgili görüşleri. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, Special Issue 5, 161-178. https://doi.org/10.21325/jotags.2021.948
37. Şat, R. (2022, 13-16 Ekim). Karadeniz Bölgesi coğrafi işaretli ürünlerin gastronomi turizmi kapsamında değerlendirilmesi Sinop ili örneği. A. Ünal ve E. Karaçar (Ed.), Sinop Lezzetleri Sempozyumu içinde (s. 78-88). Sinop Üniversitesi Yayınları.
38. Şat, R. ve Ayazlar, A.R. (2022). Restoranlardaki karekod uygulamalarının tüketici memnuniyeti üzerindeki etkisi. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 21(4), 2544-2566. https://doi.org/10.21547/jss.1065719
39. Şen, N. (2022). Yiyecek içecek işletmelerinde dijital pazarlama ve teknoloji. B. Zengin, T. Muhammed (Ed.), Yiyecek İçecek İşletmelerinde Pazarlama (2011-243). Çanakkale, Paradigma Akademi Yayınevi.
40. Tan, T. (2021). Digital menu for restaurants in Finland as a SaaS web application: Definition, functionality, feasibility. Bachelor’s Thesis, Haaga-Helia University of Applied Sciences, Helsinki, Finland.
41. Tandoğan, V.U., Dinçel, A.B. ve Mil, B. (2021). Restoran işletmeleri için bir mobil uygulama önerisi ve öneriye yönelik tutumların belirlenmesi. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 5 (4), 2380-2402. https://doi.org/10.26677/TR1010.2021.877
42. Tansuğ, F. (2013). İmroz rumları gökçeada üzerine. İstanbul. Heyamola Yayınları.
43. Türk, A.E. (2022). Klasik menü kartlarının ve dijital menülerin işletme için önemi ve müşteriler üzerindeki etkisinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
44. Türk, A.E. ve Yılmaz, İ. (2023). Menü kartları ile dijital menülerin karşılaştırmalı incelenmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 11(2), 1433-1461. https://doi.org/10.21325/jotags.2023.1251
45. Uçar, N. (2010). Turizmin kırsal alana etkisi: Gökçeada örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
46. Uzun, C. (2020). Turizm işletmelerinde inovasyon stratejileri. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 23(2), 271-294. https://doi.org/10.34189/tfd.23.02.003
47. Ünal, Ç. (2016). Turizm coğrafyasında yeni kavramlar "yavaş şehirler ve yavaş turizm". Doğu Coğrafya Dergisi, 36, 13-28. https://doi.org/10.17295/dcd.09928
48. Winter, M. (2011). Scan me-everybody's guide to the magical world of QR codes. Westsong Publishing.
49. Zurbi, T. ve Svetec, D.G. (2023). Use of QR code in dairy sector slovenia, SAGE Open, 13(2), 1-15. https://doi.org/10.1177/21582440231177028