Derleme

Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri

Cilt: 1 Sayı: 2 31 Mayıs 2024
PDF İndir
EN TR

Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri

Öz

Kanser, hücrelerin, vücudun herhangi bir dokusunu etkileyebilecek şekilde kontrol edilemez büyümesi ve çoğalmasıdır ve tüm dünyada önde gelen ölüm nedenidir. Yeni kanser vakalarının %40’ından fazlasını akciğer, meme, kolorektal ve prostat kanserlerinin oluşturduğu belirlenmiştir. Kansere bağlı ölümlerin yarısından fazlasının ise akciğer, meme, mide, karaciğer ve kolorektal kanserlerinden kaynaklandığı ortaya konulmuştur. Kanser vakalarındaki artışa paralel olarak, dünya genelinde kansere yapılan harcamalar ciddi düzeyde artış göstermektedir. Kanser, gelişmiş ülkelerin çok büyük bir kısmında, ulusal sağlık harcamalarının ciddi biçimde artmasına neden olmaktadır. Tarama programları kanserin erken teşhisinde ve kanser kaynaklı ölümlerin önlenmesinde önemli fırsatlar sunmaktadır. Kanser taramalarının toplumsal tabanlı olması dolayısı ile etkili sonuçlar vermesi için en önemli kriter hedef nüfusun %70’ine ulaşan bir programın yürütülmesidir, ancak Türkiye’de geliştirilen Ulusal Tarama Programları’na toplum katılımı %20-%40 civarındadır. Tarama programları ile ilgili toplum genelinde farkındalığın artırılması, risk kapsamındaki bireylerin düzenli olarak taramalarının yapılması kanser hastalığının oluşturacağı yükün azalmasına katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Blakely T, Collinson L, Kvizhinadze G et al. Cancer care coordinators in stage III colon cancer: a cost-utility analysis. BMC Health Serv Res 2015; 15: 306-318.
  2. Francisci S, Guzzinati S, Mezzetti M et al. Cost profiles of colorectal cancer patients in Italy based on individual patterns of care. BMC Cancer 2013; 13: 329-340.
  3. Globocan. GLOBOCAN 2022: Estimated Cancer Incidence, Mortality and Prevalence Worldwide in 2012. Çevrimiçi: https://gco.iarc.who.int/media/globocan/factsheets/cancers/39-all-cancers-fact-sheet.pdf
  4. Sağlık Bakanlığı. Türkiye Kanser Kontrol Programı. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü 2021, Ankara.
  5. i3Innovus. Türkiye’de Hastaların Kanser İlaçlarına Erişimi Raporu. 2009. Çevrimiçi: https://www.aifd.org.tr/Img/content_pictures/innovus/innovus.pdf.
  6. Sağlık Bakanlığı. Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2021. Sağlık Bakanlığı 2023, Ankara.
  7. Ceilleachair A, Costello L, Finn C et al. Inter-relationships between the economic and emotional consequences of colorectal cancer for patients and their families: a qualitative study. BMC Gastroenterol 2012; 12: 62-72.
  8. Ceilleachair A, Hanly P, Skally M et al. Cost comparisons and methodological heterogeneity in cost-of-illness studies: The example of colorectal cancer. Med Care 2013; 51: 339-350.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Tıp Bilimleri (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2024

Gönderilme Tarihi

2 Mart 2024

Kabul Tarihi

5 Mayıs 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 1 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Numanoglu, R., & Malhan, B. S. (2024). Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri. Güven Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(2), 46-52. https://izlik.org/JA39SP37AL
AMA
1.Numanoglu R, Malhan BS. Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri. gms. 2024;1(2):46-52. https://izlik.org/JA39SP37AL
Chicago
Numanoglu, Rukiye, ve Berna Simten Malhan. 2024. “Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri”. Güven Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi 1 (2): 46-52. https://izlik.org/JA39SP37AL.
EndNote
Numanoglu R, Malhan BS (01 Mayıs 2024) Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri. Güven Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi 1 2 46–52.
IEEE
[1]R. Numanoglu ve B. S. Malhan, “Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri”, gms, c. 1, sy 2, ss. 46–52, May. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39SP37AL
ISNAD
Numanoglu, Rukiye - Malhan, Berna Simten. “Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri”. Güven Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi 1/2 (01 Mayıs 2024): 46-52. https://izlik.org/JA39SP37AL.
JAMA
1.Numanoglu R, Malhan BS. Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri. gms. 2024;1:46–52.
MLA
Numanoglu, Rukiye, ve Berna Simten Malhan. “Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri”. Güven Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 1, sy 2, Mayıs 2024, ss. 46-52, https://izlik.org/JA39SP37AL.
Vancouver
1.Rukiye Numanoglu, Berna Simten Malhan. Dünya’da ve Türkiye’de kanser taraması: kolorektal kanser, meme ve serviks kanserleri. gms [Internet]. 01 Mayıs 2024;1(2):46-52. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39SP37AL