İşeme Sonrası Rezidü İdrar Hacminin Ölçümünde Kullanılan Yöntemlerin Karşılaştırılması ve Bunlar Üzerine Etkili Olabilecek Parametrelerin Değerlendirilmesi

Öz

Giriş

 İşeme sonrası rezidü (İSR) ölçümü alt üriner semptomlarının değerlendirlmesinin bir parçasıdır. Ürodinamik çalışmalarda, İSR; üretral kateterizasyon,PadScan Ultrason  (USG) ile belirlenir. USG, ürodinami odasında hemşire tarafından çok rahatça uygulanabilen invazif olmayan bir yöntemdir. Bu çalışmada, biz İSR’nin ölçümünde kullanılan üç metodu ve sonuçları etkileyebilecek faktörleri değerlendirdik.

Hastalar ve Metod

Çalışmada 32 hasta değerlendirildi. İki grup mevcuttu; 18 spina bifidalı (SB) (10 kız, 8 erkek:  ortalama 6.2±0.83 yıl) ve 14 aşırı aktif mesane tanısı  (AAM) (5 kız, 9 erkek: ortalama 7.4± 0.6 yıl)

İSR’nin ölçümünde, Üretral kateterizsayon, Caresono® PadScan HD 5  USG ve miksiyon sistoüretrogram (MCUG) teknikleri kullanıldı. Ayrıca hastanın vezikoüreteral reflü (VUR), renal skar (DMSA) ve mesane trabekülasyon mevcudiyeti ve bunların İSR miktarı ile ilişkisi araştırıldı. MCUG değerleri toplam mesane hacmi üzeriden relatif olarak değerlendirildi.

Bulgular

SB grubunda katater İSR ortalaması; 144.4±40.7 ml ve AAM grubunda katater İSR ortalaması; 60.7±18.4 ml (p>0.05). SB grubunda USG İSR ortalaması 146.2±41.2 ml ve AAM grubunda USG İSR ortalaması 60.6±20.4 ml (p>0.05). SB grubunda MCUG İSR ortalaması 100±27.1 ml ve AAM grubunda MCUG İSR ortalaması 25.4±8.7 ml’dir (p>0.05) . AAM grubunda İSR açısından katater ile USG korelasyon katsayısı (r değeri); 0.96 (p<0.01), katater ile MCUG r değeri; 0.58 (p<0.05) ve USG ile MCUG r değeri; 0.486 (p>0.05). SB grubunda İSR açısından katater ile USG korelasyon katsayısı (r değeri); 0.948 (p<0.01), katater ile MCUG r değeri; 0.540 (p<0.05) ve USG ile MCUG r değeri;0.018(p<0.05). Böbrek skar mevcudiyetinin, İSR değerleri üzerine SB ve AAM gruplarında istatistiksel anlamlığı bulunamadı (p>0.05). Vezikoüreteral reflü (VUR) mevcudiyeti ile İSR arasında her iki grupta da istatistiksel anlamlılık bulunamadı ancak sayısal olarak VUR varlığında İSR değerleri yükselmektedir.  VUR ile her iki gruptaki İSR açısından korelasyon katsayılarında anlamlılık yoktu ancak sayısal olarak VUR derecesi yükseldiğinde İSR değerleri artmaktadır (p>0.05). Mesane trabekülasyonu olup olmamasına göre; AAM grubunda, İSR ölçümlerinde üç metod açısından da istatistiksel anlamlılık yoktu (P>0.05). Aynı şekilde SB grubunda da mesane trabekülasyonun, İSR sonuçlarına üç yöntemde etkisi bulunamadı (p>0.05).

Sonuç

Ultrason ile işeme sonrası rezidü ölçümü en az üretral kataterizasyon kadar güvenili sonuçlar vermektedir. Miksiyon sistoüretrogram ile rezidü ölçümü en az güvenilir metoddur. Böbrek skar , vezikoüreteral reflü ve mesane trabekülasyon mevcudiyeti istatistiksel olarak gösterilemese bile sayısal olarak rezidü idrar miktarını artırmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• İşeme sonrası rezidü hacim,portabl ultrason,üretral kataterizasyon

Evaluating The Methods For Postvoiding Residual Volume Assesment And Factors That May Influence The Results

Öz

Purpose

Postvoiding residual (PVR) urine is measured by urethral catheterization (UC), portable ultrasonography (USG) or voiding cystourethrogram(VCUG) images. We evaluated those three different PVR assessment methods and parameters that may interfere with the results.

Patients and Methods

Eighteen patients with spina bifida (SB) (10 female and 8 male, mean 6.2±0.83 years old) (Group I) Fourteen patients with lower urinary tract syymptoms (LUTS) (5 female and 9 male, mean  7.4± 0.6)(Group II). PVR measurements were performed by urethral catheterization (UC), portable Caresono PadScan HD 5^® USG and on voiding cystourethrogram (VCUG) images. Relation with vesicourethral reflux (VUR), renal scaring (on DMSA), bladder trabeculation (BT) is evaluated.

Results

Mean PVR volumes approximately same in the catheter and ultrasound groups (p>0.05). PVR is less in the VCUG grup when compare other groups but statistically not significant (p>0.05). Significant correlation between catheter PVR and USG PVR group (p<0 .01, r:0.94 and r:0.96) . Although no significant difference is demonstrated for VUR in both groups (p>0.05), PVR values are higher in patients with higher VUR degrees. There was no statistical difference according to existing of scaring in both groups (p>0.05). There was no statistical difference according to existing bladder trabeculation in both groups (p>0.05)

 

Conclusion

Measurement of PVR by portable ultrasonography yields comparable results with urethral catheterization. Although PVR measurement on VCUG images is a less reliable method, it can provide additional information in certain conditions (ie. VUR, diverticulum..). Although statistical significance could not be demonstrated, we believe that VUR, renal scaring and bladder trabeculation may interfere with the results of PVR assessments.

Anahtar Kelimeler

• Postvoiding residual volume,Portable ultrasound,Urethral catheterization