Kültürel Bir Mirasın Canlandırılması Üzerine Deneysel Atölye Uygulamaları -1- “Sedefli Battaniye İçin Usta Öğretici Eğitimi”

Öz

Bu çalışmada; deneysel bir atölye uygulamasının amaç kapsam ve uygulama süreci ele alınmaktadır. Anadolu’nun kültürel dokumalarından biri olan, Sedefli Battaniyenin geleneksel örneklerinin tanınması ve güncel uygulamaların gerçekleştirilmesi için karşılaştırmalı yapı analizlerinin yapılması gerektiği gösterilmektedir.

Sedefli Battaniye olarak anılan ve aslında Girit (Ada) Dokumaları diye literatürde yer alması gereken bu dokumaların; kaybolan dokuma tekniğinin öğretilmesi ve dokuma değerlerinin korunarak, sürdürülebilmesi sağlanarak, güncelleştirilmesi için konu “Sedefli Battaniye Dokuma Projesi” adı ile 21 Haziran 2021 tarihinde ele alınmıştır.

Proje; Ayvalık Kaymakamlığı, Ayvalık Sanata ve Eğitime Destek Derneği, Vatandaşın Yeri Sivil İnisiyatif, Ayvalık Belediyesi, Ayvalık Halk Eğitim Merkezi, Ayvalık İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, İstanbul Aydın Üniversitesi, Tarsus Üniversitesi ve Mersin Üniversitesi iş birliği ile sürdürülmektedir. Dokumacılığı bölgede yaşatmak, kadın üreticilere istihdam sağlamak amacıyla; öncelikle Girit (Ada) Dokumasının geleneksel değerinin ortaya konması, yapısal analizlerle niteliğinin saptanması, yeniden üretim için ön hazırlıkların yapılması hedeflenmiştir. Bu nedenle, projenin ilk adımı Ayvalık Halk Eğitim Merkezinde görevli usta öğreticilerin eğitimi ile başlamıştır.

Bu çalışma kapsamında, projenin ilk aşaması olan, 21 Haziran 2021 ve 2 Temmuz 2021 tarihleri arasında, usta öğreticilere verilen eğitimlerin felsefesi, eğitim programı detaylarıyla açıklanacaktır

Anahtar Kelimeler

• Girit/Ada Dokuması
• Sedefli Battaniye
• Kültürel Miras
• Dokuma Projesi
• Anadolu Dokumacılığı

Experimental Workshop Applications on Revitalizing a Cultural Heritage -1- “Training of Master Trainers for Sedefli Blanket”

Öz

In this study, the aim, scope and application process of an experimental workshop applications are discussed. It is shown that comparative structural analyzes should be made in order to recognize the traditional examples of the Sedefli Blanket, one of the cultural weavings of Anatolia, and to realize its current applications.

These weavings are known as Sedefli Blanket and they should be included in the literature as Crete (Island) weavings; In order to teach the lost weaving technique and to update the weaving values by preserving and maintaining them, the subject was discussed on 21 June 2021 with the name of “Sedefli Blanket Weaving Project”.

Project; Ayvalık District Governorship, Ayvalık Support for Arts and Education Association, Citizens’ Place Civil Initiative, Ayvalık Municipality, Ayvalık Public Education Center, Ayvalık District Directorate of National Education, Istanbul Aydın University, Tarsus University and Mersin University in cooperation.

In order to keep weaving alive in the region and to provide employment for women producers; first of all, it was aimed to reveal the traditional value of Cretan (Island) Weaving, to determine its quality with structural analysis, and to make preliminary preparations for reproduction. Therefore, the first step of the project started with the training of master trainers working in Ayvalık Public Education Center. Within the scope of this study, the philosophy of the training given to master trainers between 21 June 2021 and 2 July 2021, which is the first phase of the project, will be explained in detail.

Anahtar Kelimeler

• Cretan/Island Weaving
• Sedefli Blanket
• Cultural Heritage
• Weaving Project
• Anatolian Weaving

Kaynakça

1. Atalayer, Günay. (2015). Türk Tekstil Sektörünün Tarihi Mirasına Yolculuk “20 Yerleşim, 20 Dokuma”. Home Textile, Sayı: 85, s. 40.
2. Atalayer, G. ve Özdemir, B. (2009). “Korumacılık Kapsamında “Nikfer Bezinin Karşılaştırmalı Analizi ve Coğrafi İşaretler”, 10. Ulusal El Sanatları Sempozyumu: 10-20 Kasım 2009 – İzmir: Bildiriler (s. 57). İzmir.
3. Erim Usluca, Ö., Demir, H. ve Gezicioğlu, F.Y. (2017). Kültürel Mirasın Yaşatılmasına İlişkin Paylaşımlı Bir Çalışma "Mezitli Dokuma Projesi", İdil Dergisi, Cilt: 6, s.2937.
4. Gezicioğlu, F.Y., Atalayer, G. ve Demir, H. (2019). “Girit Dokuması ve Deneysel Çalışmalar Girit Battaniyesi, Anadolu'da yöresel bir tekniğe deneysel yaklaşım”. (Ed. Durmuş Ali Arslan). Sosyal Bilimler Akademik Araştırmalar Kitap 1. Ankara: Paradigma Akademi, s.175-207.
5. Şahin, Y. (2016). “Yöresel Dokumaların Yaşatılması Projelerinde Tekstil Tasarımcısı ve Halk Bilimsel Yaklaşım”, 7. Uluslararası İstanbul Tekstil Konferansı, 21 Mart 2016- İstanbul: (s.62-70). İstanbul
6. Aysel Namlı, Vatandaşın Yeri Sivil İnisiyatif Kurucusu/Ayvalık, S.Görüşme:21.06.2021
7. Bedri Yokuş, Gökkuşağı Halı ve Kilim, Çemberlitaş Fatih/İstanbul, S.Görüşme:10.06.2021
8. Büşra Çeltikçi, Tasarım Uzmanı, Kıvanç Tekstil San. ve Tic. AŞ. Seyhan/Adana, S.Görüşme: 01.06.2021

9. Fahri Aksoy, Uysal Boya Evi, Demirci/Manisa, S. Görüşme:10.06.2021
10. Gürhan Gülas, Gülas Makine, Esenyurt/İstanbul, S.Görüşme:15.04.2021
11. Hasan Hüseyin Kömürcüoğlu, Buldanlı Dokuma Ustası, Buldan/Denizli, S.Görüşme:11.06.2021
12. Nur Mensucat, Demirci/Manisa, S.Görüşme:08.06.2021
13. Pervin Köselecioğlu, Sedefli Battaniye Proje Kusiyeri, Alibey Adası (Cunda)/Ayvalık, S.Görüşme:21.06.2021
14. Selim Yamancan, SYC Halı, Battalgazi/Malatya, S. Görüşme:14.06.2021
15. Süleyman Gülas, Gülas Makine, Esenyurt/İstanbul, S.Görüşme:15.04.2021
16. Ülgen Sivri, Jac-Art Dokuma, Gürlek-Honak/Denizli, S. Görüşme:02.06.2021
17. Yahya Can, Aksoy Yün İplik, Sındırgı/Balıkesir, S. Görüşme:19.06.2021