Erkek Sanat Enstitülerinin Kuruluşu ve Gelişimi
Öz
Bu çalışmada, endüstriye nitelikli işçi ve usta yetiştiren erkek sanat enstitüleri incelenmiştir. Erkek sanat enstitülerinin tarihsel süreç içerisinde geçirdiği değişiklikler araştırılmıştır. Bu çalışma, nitel bir araştırmadır ve araştırmada doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Türklerde meslek eğitimi uzun yıllar Ahilik ve Lonca teşkilatı ile yapılmıştır. Mithat Paşa’nın kurduğu Islahhaneler ile mesleki ve teknik eğitim okullarda verilmeye başlamıştır. Bu gelenek Osmanlı İmparatorluğu’ndan Türkiye Cumhuriyeti’ne aktarılan sanat okulları ile devam etmiştir. Erkek sanat enstitüleri, Talim ve Terbiye Kurulu’nun 94 sayılı 10/5/1943 tarihli kararıyla toplam beş yıl öğretim süreli olarak kurulmuştur. Erkek sanat enstitülerinin üç yıllık birinci devrelerine erkek orta sanat okulu denilmiştir. Erkek sanat enstitülerinde klasik ortaokullardan gelenler için özel şubeler açılarak mesleki ve teknik eğitim almak isteyenler için fırsat sunulmuştur. Erkek orta sanat okullarının klasik ortaokullara dönüştürülmesiyle, erkek sanat enstitülerinin öğretim süresi ortaokul üzerine üç yıl olarak değiştirilmiştir. Erkek sanat enstitüleri uzun yıllar çok sayıda öğrenci mezun ederek ülkenin ekonomisine ve işgücüne önemli katkıda bulunmuştur. Endüstrinin ihtiyaç duyduğu pek çok meslek alanı bu okulda şube olarak açılmıştır. 1943 yılında açılan erkek sanat enstitüleri 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile 1973 yılında endüstri meslek lisesine dönüştürülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Erkek Sanat Enstitüleri,Mesleki ve Teknik Eğitim,Eğitim Tarihi,Türk eğitim tarihi
Kaynakça
- Alkan, C., & Doğan, H. (1976). Mesleki ve teknik eğitim için ana plan esasları. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 9(1), 25-72.
- Alkan, C., Doğan, H., & Sezgin, İ. (1998). Mesleki ve teknik eğitimin esasları. İstanbul: Alkım.
- Boratav, K. (2012). Türkiye iktisat tarihi 1908-2009. Ankara: İmge Kitabevi.
- Cicioğlu, H. (1985). Türkiye Cumhuriyeti'nde ilk ve ortaöğretim (tarihi gelişimi). Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi.
- Cillov, H. (1965). Türkiye ekonomisi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınları.
- Costat, M. (1956). Türkiye'de meslek okulları hakkında rapor. Ankara: Maarif Basımevi.
- Çınar, E. (2007). XIX.yy'da Osmanlı Devleti'nde mesleki ve teknik eğitim. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
- Değirmenci, A. (2015). Osmanlı imparatorluğu'nda mesleki eğitim veren okullar (19.yy İstanbul örnekleri). (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir .
- Demir, E., & Şen, H. Ş. (2009). Cumhuriyet dönemi mesleki ve teknik eğitim reformları. Ege Eğitim Dergisi, 39-59.
- Devlet İstatistik Enstitüsü. (1973). Milli eğitim hareketleri 1942-1972. Ankara: Devlet İstatistik Enstitüsü.
