Araştırma Makalesi

Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü

Cilt: 8 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü

Öz

Varlığa ve varoluşa sahip arama, inançlar, mitoloji, sanat ve din; karşılığını insan duyguları ile eylemlerinde bulan temel gerçekliktir. Soyutu somutu içinde barındıran bu gerçeklik herkesin gereksinimine göre varlık kazanmaktadır. Güneş sisteminin, dünyanın ve insanın oluşumu, nasıl yaşanılacağını her toplum kendi seviyesi ve gereksinimince ifade ederek dil ve onun göstergesi olan sanata yansıtarak yaşamaktadır. Mitoloji, M.Ö. 3000’li yıllarda, günümüzde ölü dil olan Sümerlerde yazılmıştır. Anadolu’da 2800 yıl önce Hesiodos’un yazdığı kitap günümüze değin gelmiştir. Tanrı olmalı ve o Tanrı yaşantımızın içinde olmalı inancı, pagan dönem denilen doğadaki olayları ve varlıklara bir güç atfetme ile o gücü kavramsallaştırıp varlığın dışına konumlandırma, semavi din olarak kurumsallaştırma insanlık inanç sürecinin doğada ve insan zihnindeki yansımasıdır. Anadolu insanı kendi duygusu ve sezgisi ile bu varlığa can veren bir gücün olduğunu idrak etmiş ve ona tanrı (dio-div) adını vurmuş, onu sevmiş kendini ona adamıştır. Bu inanç ve adlandırma köleci ve köle olmayan, ekmeğini eşiyle birlikte; hayvanları, ağaçları ile topraktan çıkartan Anadolu insanının eyleminin dilidir. Gılgamış Destanı içinde Dumuzzi’nin anlatıldığı mitolojide çobanlıktan tarımcılığa geçiş evresindeki eylemler anlatılırken kişilere güçlerine ve oluşturdukları üstünlük-yararlılık sırasına göre tanrı karakteri kazandırıldığı, Yunan Mitolojisindeki Dionysos da tanrı olarak benzer fonksiyondadır. Araştırıldığında her ikisinin de altında yaratıcı enerjinin dışa yansıması ve bu yansımanın farklı toplumlardaki kültürel yansıma olarak okunmaktadır. Günümüz inanç dünyasında, oluşan din kurumları kanalıyla veya bireysel olarak yaratıcı arama süreci devam etmekte ve her dinin bir tanrısı olduğu bu bağlamda bireylerin toplumsal inançlarının şekillendiği ve kontrol altında tutulduğu gözükmektedir. Amacımız, düşüncenin yaratıcı güç olarak özde birliğini yaşamda çeşitliliğini göstermektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Blömer, Michael, Dolikhe ve Dülükbaba Tepesindeki Juppiter Dolichenus Tapınağı. ed. Atilla Engin, Kutalmış Görkay, Prehistorik Dönemlerden Geç Antik Döneme Gaziantep Arkeolojisi, İstanbul: Türk Arkeoloji ve Kültürel Miras Enstitüsü Yayınları, 2022.
  2. Campbell, Josept, İlkel Mitoloji Tanrıların Maskeleri, çev. Kudret Emiroğlu, İstanbul: İmge Kitapevi, 1992.
  3. Cömert, Bedrettin, Mitoloji ve İkonografi, Ankara: Ayraç Yayınevi, 1999.
  4. Cumont, Franz, Etudes Syrıennes, Paris: Rue Bonaparte, 1917.
  5. Çığ, Muazzez İlmiye, İnanna’nın Aşkı Sümer’de İnanç ve Kutsal Evlenme, İstanbul: Kaynak Yayınları, 1998.
  6. Erhat, Azra, Mitoloji Sözlüğü, İstanbul: Remzi Kitapevi, 1989.
  7. Ersal, Mehmet, Alevi İnanç Sisteminde Dem Kültü ve Dem Geldi Semahları, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, S.77, 2016, ss.127-174.
  8. Ertural, Murat Serkan, Gaziantep Halk Oyunları Üzerine Bir İnceleme, Gaziantep: Gaziantep Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, 2006.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Arkeoloji Bilimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

21 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

15 Nisan 2025

Kabul Tarihi

2 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Beyazlar, A. (2025). Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü. Gaziantep Üniversitesi Ayıntab Araştırmaları Dergisi, 8(1), 1-22. https://doi.org/10.71353/gunaad.1676605
AMA
1.Beyazlar A. Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü. AAD. 2025;8(1):1-22. doi:10.71353/gunaad.1676605
Chicago
Beyazlar, Ahmet. 2025. “Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü”. Gaziantep Üniversitesi Ayıntab Araştırmaları Dergisi 8 (1): 1-22. https://doi.org/10.71353/gunaad.1676605.
EndNote
Beyazlar A (01 Haziran 2025) Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü. Gaziantep Üniversitesi Ayıntab Araştırmaları Dergisi 8 1 1–22.
IEEE
[1]A. Beyazlar, “Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü”, AAD, c. 8, sy 1, ss. 1–22, Haz. 2025, doi: 10.71353/gunaad.1676605.
ISNAD
Beyazlar, Ahmet. “Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü”. Gaziantep Üniversitesi Ayıntab Araştırmaları Dergisi 8/1 (01 Haziran 2025): 1-22. https://doi.org/10.71353/gunaad.1676605.
JAMA
1.Beyazlar A. Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü. AAD. 2025;8:1–22.
MLA
Beyazlar, Ahmet. “Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü”. Gaziantep Üniversitesi Ayıntab Araştırmaları Dergisi, c. 8, sy 1, Haziran 2025, ss. 1-22, doi:10.71353/gunaad.1676605.
Vancouver
1.Ahmet Beyazlar. Yaşayan Dionysos Antep Bakhüs’ü. AAD. 01 Haziran 2025;8(1):1-22. doi:10.71353/gunaad.1676605





Dergimiz INDEX OF ACADEMIC DOCUMENTS, ASOS INDEX, ACADEMİNDEX ve ACARINDEX tarafından dizinlenmektedir.