Çağdaş Küresel Medeniyetin Ontolojisi, Mehmet Sabri Genç, Paradigma Yayınları, İstanbul, 2024, 240 s., ISBN 978-625-8079-34-0

Öz

Bu çalışma, Mehmet Sabri Genç’in ‘’Çağdaş Küresel Medeniyetin Ontolojisi’’ eserini incelemektedir. Eser, İbn Haldun ve John Searle felsefesi arasında benzerlik olduğu iddiasıyla ele alınmakta; Doğu ve Batı kültürlerini Yahudi, Hristiyan ve İslam dinleri çerçevesinde incelemekte ve yorumlamaktadır. Buna göre Yahudi ve Hristiyan kültürlerinin varlığa bakışı ile İslam medeniyetinin varlığa bakış açısının temel psikolojisi farklıdır. Bu sebeple ‘’umran’’, ‘’asabiyet’’, ‘’medeniyet’’ kavramları üzerinde derin incelemeler yaparak bu kavramların İbn Haldun felsefesindeki karşılığını vermekte ve diğer medeniyetlerle olan ilişkisini yorumlamaktadır. Eser, iddia ettiği üzere günümüzün sosyolojik tutumlarını geçmişin bakış açısıyla değerlendirmekte ve İbn Haldun’un kavramları ile John Searle’nin felsefesi arasındaki benzerlikleri ortaya koymaktadır. Buna göre iki düşünür, benzer düşünceleri paylaşmakla birlikte içinde bulundukları toplumun etkisiyle fikirleri farklılıklar barındırmaktadır. Eser iki farklı çağın yapısını canlı anatomisi inceler gibi işlemektedir. Bu değerlendirme yazısı, eserin akademik araştırması ve özgün yorumlarını belirtmekle birlikte, olumsuz yönlerine dair eleştirel bir bakış sunmaktadır. Doktora tezinden kitaba uyarlanan bu eser, büyük ve uzun bir çabanın ürünü olmanın yanında medeniyetler üzerine yapılan yorumlamalarda taraflı bir amaçla hazırlandığı anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, İbn Haldun’un asırlardır kullanılan kavramları üzerine farklı değerlendirmeler sunarak bu alandaki çalışmalara katkı sunmaktadır. Bununla beraber John Searle ve Batı medeniyeti ile dahil olduğu İslam medeniyeti arasında yapılan karşılaştırmalarda objektif bir tutum sağladığı konusu tartışmaya açıktır.

Anahtar Kelimeler

• Medeniyet
• Çağ
• Çağdaş
• Ontoloji
• İbn Haldun

Ontology of Contemporary Global Civilization

Öz

"This study examines Mehmet Sabri Genç’s work titled 'The Ontology of Contemporary Global Civilization' (Çağdaş Küresel Medeniyetin Ontolojisi). The book is analyzed through the premise that a significant parallelism exists between the philosophies of Ibn Khaldun and John Searle, while exploring and interpreting Eastern and Western cultures within the framework of Judaism, Christianity, and Islam. Accordingly, the fundamental psychology underlying the existential perspectives of Judeo-Christian cultures differs inherently from that of Islamic civilization. Based on this premise, the author conducts an in-depth analysis of concepts such as 'umran' (civilization/prosperous state), 'asabiyah' (social cohesion/group solidarity), and 'medeniyet' (civilization), elucidating their counterparts in Ibn Khaldun's philosophy and interpreting their relations with other civilizations. As claimed, the work evaluates contemporary sociological attitudes from a historical perspective and uncovers the affinities between Ibn Khaldun's conceptual framework and John Searle’s philosophy. Consequently, it demonstrates that while the two thinkers share similar insights, their ideas exhibit distinct variations due to the influence of their respective societies, effectively analyzing the structures of two different eras as if dissecting a living organism. While acknowledging the book's academic research and original interpretations, this review offers a critical perspective on its shortcomings. Adapted from a doctoral dissertation, this work is the product of extensive and prolonged scholarly effort; however, it appears to be constructed with a biased agenda regarding inter-civilizational interpretations. In conclusion, the book contributes significantly to the existing literature by offering novel assessments of Ibn Khaldun's centuries-old concepts. Nonetheless, the extent to which it maintains an objective stance in its comparisons between John Searle, Western civilization, and the Islamic civilization to which it belongs remains open to debate.

Anahtar Kelimeler

• Civilization
• Era
• Contemporary
• Ontology
• İbn Haldun

Kaynakça

1. Genç, Mehmet Sabri, Çağdaş Küresel Medeniyetin Ontolojisi, İstanbul: Paradigma Yayınları, 2024