ESAD NAİB’İN KELİME DÜNYASI

Öz

Esad Naib, Irak-Türkmen edebiyatının yirminci yüzyılın en çok bilinen ve tanılan şairlerinden biridir. İlk başta Şiirlerini 1920 yılından bu yana sırasıyla Kerkük’te çıkan Necme, İleri, Kerkük, Afak, ve Beşir gazeteleriyle Bağdat’ta çıkan Kardeşlik dergisinde yayınlamıştır. Daha sonra bazı şiirlerini Türkiye’nin Fuzulî, Yeşil Ada dergilerinde yayımlanmıştır. Şairin kitap hâlinde basılmış manzum ve mensur (Zamanın Eli, Yapraklar, Armağan, Kerkük Nükteleri) adlı eserleri vardır. Ayrıca henüz yayımlanmamış bir yığın şiiri de mevcut olup, bunları Keşkül adı altında toplamıştır.

Bu çalışmada, Irak-Türkmen edebiyatında önemli ve başarılı şairlerinden biri kabul edilen Esad Naib’in Zaman’ın Eli adlı şiir kitabı esas alınmıştır. Şiirlerde kullanılan kelimelerin tür ve sıklığa bağlı özellikleri değerlendirilmiştir. Böylece şairin sahip olduğu kelime dünyasının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, şairin kullandığı deyimler ve özel isimler tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Esad Naib,Irak-Türkmen edebiyatı,dil,kelime dünyası

ESAD NAIB’S WORLD OF WORDS

Öz

Esad Naib is one of the most well-known and recognized poets of Iraq Turkmen literature in the twentieth century. He first published his poems in the Kardeşlik, which appeared in Baghdad, then in the other newspapers Necme, İleri, Kirkuk, Āfāk and Besir, which appeared in Kirkuk since 1920 respectively. Later, some of his poems were published, İn Turkey's journals, like Fuzuli and Yeşil Ada. He has some published books (Zamānin Eli, Yapraklar, Armağan, Kirkuk Nükteleri). There are also a large number of unpublished poems, which are collected under the name Keşkül.

This work is based on the poetry book of Zamanın Eli, Which is written by Esad Naib, who is accepted as one of the important and successful poets in Iraq-Turkmen literature. The words used in his poetry were evaluated with their characteristics depending on the type and frequency. According to that, we have aimed to determine the word world that the poet has. In addition, idioms and specific names used by the poet have been identified.

Anahtar Kelimeler

• Esad Naib,Iraq-Turkmen literature,language,word world

Kaynakça

1. KAYNAKÇAAKSOY, Ö. A. (1988), Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü 2, Deyimler Sözlüğü, İstanbul: İnkılap Kitabevi.BAYAT, F. M. (1984), Irak’ta Türkmen Edebiyatı Tarihi (1958-1968), Bağdat: Türkmen Kardaşlık Ocağı yayınlarından (2), El- Umme Matbaası. EDİSKUN, H. (1999), Türk Dil Bilgisi, 6. Basım. İstanbul: Remzi Kitabevi.ERGİN, M. (2011), Türk Dil Bilgisi, İstanbul: Bayrak Yayınları.KAHRAMAN, T. (2005), Çağdaş Türkiye Türkçesi Dilbilgisi, 3. Baskı. Ankara: Dumat Basımevi.KARAAĞAÇ, G. (2012), Türkçenin Dil Bilgisi, Ankara: Akçağ Yayınları.KARA, Mehmet, (1997), Ata Atacanov’un Şiirleri I (Giriş-Metin-Aktarma), II(İnceleme Gramer Dizini), TDK yay. Ankara.KARAKILIÇ, AKI, Serap, (2015), ̎ Aliasgar Kemal’in Kelime Dünyası ̎ , 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, Bahar Sayısı 10, sayfa 181-209, Ankara.NAİB, E. (1985), Zaman’ın Eli, Bağdat: Kültür ve Sanat Bakanlığı Türkmen Kültür Müdürlüğü, Hürriyet basımevi.TERZİBAŞI, A. (2013), Kerkük Şairleri. (6., 7. ve 8. ciltler). İstanbul: Ötüken Neşriyat.