HARPUT’TA ÇAHPUR ÇEŞMESİ

Öz

Bu çalışmada, Elazığ İli, Merkez İlçesi Harput Mahallesinde bulunan Çahpur Çeşmesi sanat tarihi ve mimarlık tarihi yönünden incelenmiştir. Çalışmaya geniş bir kaynak taraması ile başlanmıştır. Bu kapsamda Harput’un tarihi ve coğrafyası, çeşme mimarisinin gelişimi, Osmanlı çeşme mimarisinin gelişimi, Harput Çahpur Çeşmesi’nin yeri, konumu, tarihçesi, mimari özellikleri, planı, malzemesi, teknik ve süslemeleri, karşılaştırma ve değerlendirme, sonuç ve restorasyona yönelik öneri-lerle sınırlandırılmıştır.

Su mimarisine ait eserler arasında çeşmelerin sayısı oldukça fazladır. Kültür ve inancımızın temizliğe verdiği önem çeşme mimarinin gelişmesindeki en büyük etmenlerden biridir. Çeşme, geçmişte yaşayan insanların su ihtiyacını giderdiği en önemli mimari öğe olduğu için Türk-İslam kentlerinin de en önemli mimari eserleri arasında yer almaktadır. Bu sebeple Harput’ta da çok sayıda çeşme günümüze ulaş-mıştır. Bu örneklerin çoğu Osmanlı dönemine aittir. Elazığ İli kendine özgü çeşme mimarisine sahiptir. Tek mekânlı eyvan biçimli Çahpur Çeşmesi de bunlardan biridir.

Bu makalede Harput Çahpur Çeşmesi, mimari özellikleri karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Elazığ,Harput,Çeşme,Osmanlı Çeşmeleri

Çahpur Fountaın At Harput

Öz

In this study, Çahpur Fountain, located at Harput neighborhood in Elazig Central District has examined by the ways of architetural and historical. First of all, largely source searching has made. In this context, the geography and history of Harput has limited by evolution of fountain architeture, evolution of Ottoman fountain architeture, architetural features, history, plans, materials, technics, or-naments, and location of Harput Çahpur Fountain, also comparsion, evaluation, result and proposals about restoration works.

The number of fountains is too much within the works of water architeture. One of the most important reason about development of fountain architeture is importancy of cleaning in our religional beliefs. Fountains are one of the most important architetural works for Turkish-Islamic cities, because the people that lived in past used it for resolve their water needings. Because of that, so much fountain remains today in Harput. Many of these are belongs Ottoman era. Elazığ province have its own fountain architeture. Single placed and rectangular (eyvan) shaped Çahpur Fountain is one of these fountains.

In this article, architeture features of Çahpur Fountain at Harput has examined compratively

Anahtar Kelimeler

• Elazığ,Harput,Fountain,Ottoman Fountains

Kaynakça

1. AKSIN, A.,(2013). Harput’un Mezra’ya Taşınması Sürecinde İlk Vilayet Konağı, Geçmişten Geleceğe Harput Sempozyumu, 23–25 Mayıs. Elazığ.
2. AKTAŞ, A.F.,(2009). Elazığ İli Çeşmeleri, Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sanat Tarihi Bölümü.
3. AKTAŞ, A.F.,(2015).Palu Çeşmeleri,Murat Havzası Dergisi, Elazığ: s:5, ss:19-25.
4. AKURGAL, E.,(1978). Ancident Civilizations And Ruins Of Turkey, İstanbul.