HASTANELERDE BİNA YÖNETİMİNİN SAĞLIK ÇALIŞANLARININ GÖRÜŞLERİ AÇISINDAN İNCELENMESİ: BİR ÖLÇEK GELİŞTİRME ÇALIŞMASI

Öz

Hastaneler çok kompleks yapılar olup günün 24 saati faaliyet gösteren, birçok farklı departmanın bir arada koordinasyonlu olarak çalıştığı mekanlardır. Bunun yanı sıra hastaneler, devamlı olarak sosyal, ekonomik ve tıbbi değişikliklerle karşı karşıya kalan yapılardır. Bu kadar karmaşık bir yapıya sahip olan ve yaşanan değişimlere anında cevap veren bir organizasyonu yönetmek kolay değildir. Hastane bina yönetimi, karmaşık olan bu yapıyı yönetme sanatıdır. Bina yönetimi, hastaneyi bir bütün olarak ele alıp, her bir birimin girdisinden çıktısına kadar olan tüm sürecin işleyişini yönetmektir. Bina yönetimi, sağlık yönetimi alanında fazla ilgi görmemiş, günümüz de yeni popülerlik kazanmaya başlayan bir konudur. Bu çalışma Türkçe literatürüne sağlık kuruluşlarında bina yönetiminin değerlendirilmesine yönelik bir ölçek kazandırma amacıyla yapılmıştır. Araştırma örneklemini, Elazığ ilinde bulunan bir şehir hastanesinin çalışanları oluşturmaktadır. Öncelikle, bina yönetiminin değerlendirmesine yönelik literatür araştırmasından sonra ölçekle ilgili madde havuzu oluşturulmuştur. Madde havuzu, uzman görüşüne sunulmuş ve sonrasında hedef kitleden bir grupla tartışılmıştır. İlerleyen adımda ise pilot uygulama yapılmıştır. Pilot uygulamadan elde edilen ham veriler; betimleyici testler, güvenilirlik testi, "madde-toplam korelasyonu testi", “alt-üst %27 fark testi", “keşfedici faktör analizi” ve "doğrulayıcı faktör analizi" ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, ölçeğin iki faktörden oluştuğu tespit edilmiştir. Bu iki faktör, toplam varyansın %50,54’nü oluşturmaktadır. Ölçeğin güvenilirlik katsayısı ise %0,927 hesaplanmıştır. Ölçeğin geçerli ve güvenilir olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sağlık Yönetimi
• Hastanelerde Yönetim
• Hastanelerde Bina Yönetimi
• Bina Yönetimi
• Ölçek Geliştirme.

The Examination of Building Management in the Hospitals from Healthcare Professionals' Perspectives

Öz

Hospitals are areas in which various departments works in coordination and are complex structures which operates for 24 hours per diem. Besides that hospitals are structures continuously facing with social, economic and medical changes. İt is not easy to manage such a complex organization that is responsive to encountered changer instantly. Hospital facility management is the art of administering this intricate structure. Facility management takes hospital as a whole in hand and it is the administration of operation of the whole process from input to out put of every unit. Facility management which hasn’t drawn much attention but nowadays it is becoming a popular field. This study was conducted with the aim of developing a scale for the evaluation of building management in health institutions in order to contribute to the field. The research sample consists of employees of a city hospital in Elazig province. Primarily, a pool of items for the scale was generated after the literature review for the evaluation of building management. The item pool was reviewed by experts and then discussed with a group of representatives from the target population. In the following step, pilot implementation was conducted. Raw data obtained from pilot implementation was analyzed with descriptive tests, reliability test, "item-total correlation test", "upper-lower 27% difference test", “exploratory factor analysis” and "confirmatory factor analysis". As a result of the analysis, it was determined that the scale consisted of two factors. These 2 factors explain 50.54% of the total variance. The reliability coefficient of the scale was calculated to be 0.927. The results confirmed the validity and reliability of the scale.

Anahtar Kelimeler

• Health Management
• Management in Hospitals
• Building Mana-gement in Hospitals
• Building Management
• Scale Development.

Kaynakça

1. Akbulut, Y.,Terekli, G. ve Yıldırım, T. (2012). Outsourcing in Turkish Hospitals: A Systematic Review, Ankara Sağlık Hizmetleri Dergisi, 11(2), s.25-33.
2. Aksu, Ö. V. ve Demirel, Ö. (2012). Hastane Bahçelerinde Peyzaj Tasarımları: Trabzon Kenti Örneği, Kastamonu Üni., Orman Fakültesi Dergisi, 12(2), s.236-250 . Amankwah, O. Choong, W. W. ve Mohammed, A. H. (2019). Modelling The İnfluence Of Healthcare Facilities Management Service Quality On Patients Satisfaction, Journal Of Facilities Management, 17(3), s.267-283.
3. Anupama, R. ve Pahwa, M. (2013). Hospital İnformation Management Systems (Hıms)-A Study of Efficacy in İndian Scenario. Amity Management Review, 3(1), s.40-49.
4. Balaras, C. B. Dascalaki, E. ve Gaglia, A. (2007). Hvac And İndoor Thermal Conditions in Hospital Operating Rooms, Energy and Buildings, 39(4), s.454-470. Https://Doi.Org/10.1016/J.Enbuild.2006.09.004
5. Bell, J. (1992). Facilities Management and Changing Professional Boundaries, Facilities, 10(10), s.21-22.
6. Beyzadeoğlı, H., ve Cengiz, İ., (2013). Sağlık Çalışanlarının Riskleri ve Sağlık Takipleri. Sağlık Düşüncesi ve Tıp Kültürü Dergisi, Sonbahar, (28), s.28-32
7. Boyce, J. M. Havill, N. L. Lipka, A. Havill, H. ve Rizvani, R. (2010). Variations in Hospital Daily Cleaning Practices. Infect Control Hosp Epidemiol, 31(1), s.99-101.
8. Bulut, Y., ve Göktuğ, T. H. (2006). Sağlık Bulma Yönünde Çevresel Bir Etken Olarak İyileştirme Bahçeleri, Goü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 23(2), s.9-15.

9. Carino, S. Porter, J. Malekpour, S. ve Collins, J. (2020). Environmental Sustainability Of Hospital Foodservices Across The Food Supply Chain: A Systematic Review, Journal Of The Academy Of Nutrıtıon And Dıetetıcs, 120(5), s.825-873.
10. Castro, M. F. Mateus, R. ve Brangança, L. (2013). Improving Sustainability in Healthcare With Better Space Design Quality, Sustainable Intelligent Manufacturing. ISBN 978-1-138-00046-9.
11. Cesaro, A. ve Belgiorno, V. (2017). Sustainability of Medical Waste Management in Different Sized Health Care Facilities, Waste Biomass Valor, 8(5), s.1819-1827.
12. Chotipanich, S. (2004). Positioning Facility Management, Facilities, 22(13/14), s.364-372.
13. Dalke, H. Little, J. Niemann, E. Camgoz, N. Steadman, G. Hill, S. ve Stott, L. (2006). Colour and Lighting in Hospital Design, Optics & Laser Technology, 38(4-6), s.343-365.
14. David, Y. ve Jahnke, E. G. (2004). Planning Hospital Medical Technology Management, IEEE EngıneerıngiIn Medıcıne And Bıology Magazıne, 23(3), s.73-90.
15. Dewulf, G. ve Wright, S. (Eds.). (2009). Capital Financing Models, Procu-rement Strategies and Decision-Making. Investing in Hospitals of The Future, European Observatory on Health Systems And Policies.
16. Donini, L. M., Castellaneta, E. De Guglielmi, S. De Felice, M. R. Savina, C. Coletti, C. Paolini, ve M. Cannella, C. (2008). Improvement in The Quality of The Catering Service of A Rehabilitation Hospital, Clinical Nutrition, 27(1), s.105-114.
17. Drion, B. Melissen, F. ve Wood, R. (2012). Facilities Management: Lost, or Regained? Facilities, 30(5/6), s.254-261.
18. Ergenoğlu, S. ve Aytuğ, A. (2007). Sağlık Kurumlarında Değişen Paradigmalar ve İyileştiren Hastane Kavramının Mimari Tasarım Açısından İrdelenmesi, Ytü Mim. Fak. E-Dergisi, 2(1), s.44-63.
19. Fernândez, V. G. Torre, P., L. G. D. ve Îaz, B. A. (2001). Quality Optimization in The Hospital Laundry Service: An Application Case, International Journal Of Health Care Quality Assurance, 14(5), s.193-199.
20. Focke, A. ve Stummer C., (2003). Strategic Technology Planning in Hospital Management, OR Spectrum, 25, s.161-182
21. Gunawardana, K. D. (2018). An Analysis of Medical Waste Management Practices in The Health Care Sector in Colombo, Management of Environmental Quality: An International Journal, 29(5), s.813-825.
22. Gültekin, E. Develioğlu, Ö. N. Yener, M. Şenay, N. ve Külekçi, M. (2013). Noise Pollution in Different Hospital Policlinics of İstanbul/Turkey, Turkish Archives of Otolaryngology, 51(4), s.101-105.
23. Gürbüz, S. ve Şahin, F. (2016). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
24. Hamilton, K., D., Orr, R., D., ve Raboin, W., E., (2008). Organizational Transformation: A Model for Joint Optimization of Culture Change and Evidence-Based Design, Health Envıronments Research ve Desıgn Journal, 1(3), s.40-60.
25. Hao, Z., Ve Jing-Fang, Y. (2015). Discussion The Security Management of Dangerous Chemicals in Hospital Laboratory. Research And Exploration in Labo-ratory, 24(3), s.291-294.
26. Hareide, P. J., Bjørberg, S. Valen, M.S. Haddadi, A. Ve Lohne, J. (2016). Strategies for Optimization of Value in Hospital Buildings. Social And Behavioral Sciences, 226, s.423 – 430.
27. Hou, H. ve Wu, H. (2020) A Case Study of Facilities Management For Heritage Building Revitalisation, Facilities, 38 (3/4), s.201-217.
28. Jayasena, N. S. Mallawaarachcchii, H. ve De Silva, L. (2020). Environmental Sustainability of Facilities Management Analytical Hierarchy Process (Ahp) Based Model For Evaluatio, Built Environment Project And Asset Management, 10(2), s.261-276.
29. Joint Commission On Accreditation Of Healthcare Organizations (2009). Planning, Design, and Construction Of Health Care Facilities (2nd Ed.). ISBN-13: 978-1599403076.
30. Karakaya, B. ve Kiper, T. (2011). Hastane Dış Mekân Tasarımlarının Edirne İli Örneğinde İrdelenmesi, Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 8(2), s.49-64.
31. Kelly, J., Male, S. Ve Graham, D. (2008). Developments İn Value Thinking. Value Management Of Construction Projects (2nd Ed). Wiley Blackwell.
32. Kılıç, C. K. ve Güdük, Ö. (2017). Sağlık Hizmetlerinde Dış Kaynak Kullanı-mının Kurumsal Kültür Bağlamında Değerlendirilmesi: Bir Hastane Örneği, Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 4(2), s.81-89.
33. Li, Y. Zhang, Y. Wei, J. ve Ha, Y. (2019). Status Quo and Future Directıons of Facility Management: A Bibliometric-Qualitative Analysis, International Journal of Strategic Property Management, 23(5), s.354-365.
34. Lopes, C. M. Scavarda, A. J. Carvalho, M. N. M. Vaccaro, G. ve Korzenowski, A. (2019). Analysis of Sustainability in Hospital Laundry: The Social, Environ-mental, and Economic (Cost) Risks, Resource, 8(37), s.1-15.
35. Mariani, P. Fakotico, R. ve Zavanella, B. (2014). Outsourcing Services in The Italian National Health Service: The Evaluation of Private and Public Operators, Procedia Economics And Finance, 17, s.256-264.
36. Màsa, V. Bobàk, P. Kuba, P. ve Stehlík, P. (2013). Analysis of Energy Efficient and Environmentally Friendly Technologies in Professional Laundry Service, Clean Techn Environ Policy, 15(3), s.445-457.
37. Mccunn, L. J. ve Wright, J. (2019). Hospital Employees’ Perceptions of Circadian Lighting: A Pharmacy Department Case Study, Journal Of Facilities Management, 17(5), s.422-437.
38. Mitchell, B. G. Farrington, A. Allen, M. Gardner, A. Hall, L. Barnett, A. G. Halton, K. Page, K. Dancer, S. J. Riley, T. V. Gericke, C. A. Paterson, D. L. ve Graves, N. (2017). Variation İn Hospital Cleaning Practice And Process İn Australian Hospitals: A Structured Mapping Exercise, Infection, Disease & Health, 22(4), 195-202.
39. Mohammed, S. M. Othman, N. Hussain, A. A. ve Rashid, K. J. (2017). Attitude and Practice of Health Care Workers in Sulaimani Health Facilities in Relation to Medical Waste Management, Kurdistan Journal Of Applied Research (Kjar), 2(2), s.143-150. Electronic-Issn: 2411-7706.
40. Nvw (2017). Reducing Noise at The Hospital, Noise & Vibration Worldwide, 48(11), s.151-153.
41. Osha (2005). Hospıtal-Based Fırst Receıvers of Victims From Mass Casualty İncidents İnvolving The Release of Hazardous Substances, Occupational Safety And Health Administration. 20 Ocak 2021 Tarihinde, Https://Www.Osha.Gov/Dts/ Osta/Bestpractices/Html/Hospital_Firstreceivers.Html, Adresinden Erişildi.
42. Özcan, U. (2019). Yapıda Hvac Sistem Seçimi, Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 23(1), s.212-217.
43. Parlar, S. (2008). Sağlık Çalışanlarında Göz Ardı Edilen Bir Durum: Sağlıklı Çalışma Ortamı, Taf Preventive Medicine Bulletin, 7(6), s.547-554.
44. Price, S. Pitt, M. ve Tucker, M.,(2010). Implications of A Sustainability Policy for Facilities Management Organisations, Facilities, 29(9/10), s.391-410.
45. Reijula, J. Holopainen, R. Kähkönen, E. Reijula, K. ve Tommelein, I. D. (2013). Intelligent Hvac Systems in Hospitals, Intelligent Buildings International, 5(2), s.101-119.
46. Priyangika, K. D.Mt. Perera, B. A. K. S. ve Karunaratne, T. L. W. (2020). Facilities Management Roles in The Hotel Industry: The Skills and Competencies Required, .Journal Of Quality Assurance İn Hospitality Ve Tourizm, 21(4), s.454-473.
47. Rochmah, T. N. Fakhruzzaman, M. N. ve Yustiawan, T. (2020). Hospital Staffacceptance Toward Management İnformation Systems in Indonesia, Health Policy And Technology, 9(3), s.268-270.
48. Sağlık Kuruluşları ve Hastane Güvenliği. 12 Ekim 2020 Tarihinde, Http:// Www.Hgbvipguvenlik.Com.Tr/Tr/Saglik-Kuruluslari-Ve-Hastane-Guvenligi.Html Adresinden Erişildi.
49. Salleh, N. M. Salim, N. A. A. Jaafar, M. Sulieman, M. Z. ve Ebekozien, A. (2020). Fire Safety Management of Public Buildings: A Systematic Review of Hospital Buildings in Asia, Property Management, 38(4), s.497-511.
50. Sepp, J. Reinhold, K. Järvis, M. ve Tint, P. (2018). Human Factors and Ergonomics in Safety Management in Healthcare: Building New Relationships, Agronomy Research, 16(4), s.1862-1876.
51. Skinner, B. J. (2013). Medical Devices and Healthcare Costs in Canada and 65 Other Countries, 2006 to 2011, Canadian Health Policy, May 9. Toronto: Canadian Health Policy Institute.
52. Şen, G. ve Ersoy, G. (2017). Hastane Afet Ekibinin Afete Hazırlık Konu-sundaki Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi, Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(4), s.122-130.
53. Tarcan, E. Varol, E. S. ve Ateş, M., (2000). Bina Kalitesi ve Sağlık İşlet-melerinin Performansları Üzerine Etkileri, Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 5(4): s.95-121.
54. Taşkıran, G. ve Baykal, Ü. (2017). Afetler ve Türkiye’de Hemşirelerin Afetlere Hazır Olma Durumları: Literatür İnceleme, Sağlık Ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 4(2), s.79-88.
55. Tengilimoğlu, D. Akbolat, M., Işık. O. (2015). Sağlık İşletmeleri Yönetimi. (Yedinci Baskı). Nobel Yayıncılık.
56. Tekin, H. (2017). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme, Yargı Yayınevi.
57. Teymourlouy, A. A. Seyedin, H. Vatan, R. F. ve Omrani, A. (2018). Assessing the Suitability of The Design, Safety and Physical Environment of Hospitals For The Elderly: A Case Study in Iran, Iranian Journal ff Health, Safety Ve Environment, 6(1), s.1213-1220.