Özel Yetenekli Öğrencilerin İdeal Öğretmene İlişkin Metaforları

Öz

Bu araştırmada özel yetenekli öğrencilerin ideal öğretmene ilişkin metaforlarını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan fenomenolojik (olgubilim) desen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verilerini elde etmek amacıyla 2017-2018 eğitim-öğretim yılında Şanlıurfa Bilim ve Sanat Merkezinde eğitim gören 38 özel yetenekli ortaokul ve lise öğrencisinden oluşan bir çalışma grubu oluşturulmuştur. Her öğrencinin “İdeal öğretmen …gibidir. Çünkü…” formatında ideal öğretmene ilişkin metaforlarını ve gerekçesini iletebileceği yarı yapılandırılmış görüşme formları aracılığıyla araştırmanın verileri elde edilmiştir. Özel yetenekli öğrenciler tarafından en sık oluşturulan metaforların yakınlık teması altında toplandığı tespit edilmiştir. Yakınlık temasından sonra destek ve ihtiyaç temalarıyla ilgili metaforların da yoğun şekilde oluşturulduğu belirlenmiştir. Son olarak daha az yoğunlukta işlevsellik, etkinlik ve tecrübe temalarına ait metaforların oluştuğu görülmüştür. Elde edilen bulgular, alanyazın doğrultusunda tartışılarak bazı öneriler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Özel Yetenek,ideal öğretmen,metafor

Gifted Students' Metaphors About the Ideal Teacher

Öz

The main aim of this research was to determine metaphors of gifted students about ideal teacher. In this study, in order to determine gifted students' metaphors about ideal teacher, qualitative methods were used. The phenomenological research approach was adopted as the research design. The data obtained through semi-structured interviews were analyzed through content analysis. In order to obtain the data of the research, a study group consisting of 38 gifted middle and high school students studying at Şanlıurfa Science and Art Center, in the 2017-2018 academic year, was established. The students’ ideal teacher’ metaphors were determined through semi-structured interviews which enabled them to Express and justify their opinions. The semi-stuctured interview forms included open ended sentences. For example: “Ideal teacher is similar to..........Because..................”. Metaphores most frequently valued by gifted students seemed to be related to the theme of proximity. Metaphores related to the themes of support and need have also been found intensively after the theme of proximity. Finally, it was seen that the least number of metaphors are associated with themes of functionality, effectiveness, and experience. Finally, some suggestions were developed by discussing the research findings based on the related literature.

Anahtar Kelimeler

• Gifted students,ideal teacher,metaphor

Kaynakça

1. Anagün, Ş. S., Atalay, N., Kılıç, Z. ve Yaşar, S. (2016). Öğretmen adaylarına yönelik 21. yüzyıl becerileri yeterlilik algıları ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlik ve güvenirlik çalışması. PAU Eğitim Fakültesi Dergisi, (40), 160-175.
2. Bakioğlu, A. ve Levent, F. (2013). Üstün yeteneklilerin eğitiminde Türkiye için öneriler. Üstün Yetenekli Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(1), 31-44.
3. Creswell, J. W. (2013). Qualitative ınquiry & research design – Choosing among five approaches. (M. Bütün ve S. B. Demir, Çev.). Ankara: Siyasal.
4. Çelikten, M., Şanal, M. ve Yeni, Y. (2005). Öğretmenlik mesleği ve özellikleri. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19, 207 – 237.
5. Çelikaya, H. (2013). Okul yönetimi ve yükseköğretimde öğretmenlik. Ankara: Nobel.
6. Çiltaş, A. ve Akıllı, M. (2011). Öğretmenlerin pedagojik yeterlilikleri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(4), 64-72.
7. Egüz, Ş. ve Öntaş, T. (2018). Ortaokul öğrencilerinin öğretmen kavramına ilişkin kullandıkları metaforlar. MSKU Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1),79-91.
8. Eskicumalı, A. (2004). Eğitim, öğretim ve öğretmenlik mesleği. Yüksel Özden (Ed.), Öğretmenlik mesleğine giriş (1-31) içinde. Ankara: Pegem A Yayıncılık.

9. Gökdere, M. ve Çepni, S. (2003). Üstün yetenekli öğrencilerin fen öğretmenlerinin eğitimine yönelik bir model önerisi. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 2(3), 1303-6521.
10. Majeed, S. H. ve Alaadin, T. M. (2016). Who is an ideal teacher in students’ perspectives? Is an ideal teacher born or made? Supplementary Issue, 20(4).
11. Noddings, N. (1992). Professionalization and mathematics teaching. Douglas E. Grouws (Ed.), Handbook of research on mathematics teaching and learning (197-208) içinde. Virginia: National Council of Teachers of Mathematics Reston.
12. Oğurlu, Ü.,Öpengin, E. ve Hızlı, E. (2015). Üstün yetenekli öğrencilerin okul ve öğretmene ilişkin metaforik algıları. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (46), 67-83.
13. Robinson, A., Shore, B.M. ve Enersen, D.L. (2007). Best practices in gift ededucation. (Ü. Oğurlu ve F. Kaya, Çev.). Ankara: Nobel.
14. Smyth, Ellen. (2011).What students want: Characteristics of effective teachers from students perspective. http://www.facultyfocus.com/articles/philosophy-of-teaching adresinden 10.10.2017 tarihinde erişildi.
15. Terzi, A. R. (2002). Sınıf yönetimi açısından etkili öğretmen davranışları. Milli Eğitim Dergisi, http://yayim.meb.gov.tr/dergiler/155-156/terzi.htm adresinden 19.12.2017 tarihinde erişildi.
16. Uslu, N., Kocakülah, A. ve Gür, H. (2016). Ortaokul öğrencilerinin bilim, bilim insanı ve öğretmen kavramlarına ilişkin metafor algılarının incelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 354-364.
17. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.