SOSYAL MEDYA BAĞIMLILIĞININ EVLİLİK ROL BEKLENTİLERİNE ETKİSİ

Öz

Amaç: Bu çalışma, evli bireylerin sosyal platform kullanma durumu ve evlilik ilişkilerine/beklentilerine sosyal medyanın nasıl bir etki gösterdiğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: 15-49 yaş arasındaki 400 evli bireyin dâhil edildiği, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan çalışmanın örneklemi G Power 3.1 programı ile bir birimlik fark, %95 güç, α = 0.05 hata payı dikkate alınarak hesaplanmıştır. Veriler tanıtıcı bilgi formu, Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği -Yetişkin Formu ve Evlilik Rol Beklentileri Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi ve değerlendirilmesinde SPSS 25 programı kullanılmıştır. Normal dağlım gösteren verilerin değerlendirilmesinde t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi; normal dağılım göstermeyen verilerin değerlendirilmesinde Kruskall Wallis, Mann Whitney-U kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırma sonucunda, sosyal medya bağımlılığı ölçeği yetişkin formunda puan ortalamasının orta seviyede olduğu belirlenmiştir. Evlilik rol beklentileri ölçeğinde ise, eşitlikçi faktör alt boyut puan ortalamasının geleneksel faktör alt boyut puan ortalamasına göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Sonuç: Sosyal medya bağımlılığının, kişilerin eşitlikçi rol beklentisini negatif düzeyde etkilerken, sosyal medya kullanımı ile ilgili eşinden eleştiri almanın geleneksel rol beklentisini artırdığı belirlenmiştir. Ayrıca, evlilik rol beklentisinin, cinsiyet, eğitim seviyesi, evlilik süresi, tanışma süresi ve yaşayan çocuk sayısından etkilendiği bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Bağımlılık
• sosyal medya
• evlilik

THE EFFECT OF SOCIAL MEDIA ADDICTION ON MARRIAGE ROLE EXPECTATIONS

Öz

Aim: The aim of this study was to determine the effect of social media on the platform usage status of married social individuals and their marriage thoughts/expectations. Material and Methods: One unit difference, 95% power, α = 0.05 margin of error was calculated with the G Power 3.1 program, which included 400 married individuals between the ages of 15-49, who came from here and were structured in a relationship-seeking type. Data were collected using the introductory information formula, Social Media Addiction Scale - Adult Form and Marriage Role Expectations Scale. SPSS 25 program was used in the analysis and evaluation of the data. t-test for evaluating normally distributed data, One-Way Analysis of Variance; Kruskall Wallis, Mann Whitney-U used. Statistical consumption level was accepted as p<0.05. As a result of the research, it was determined that the average of the social media expenditure estimation evaluation score was at the medium level. Findings: The perception that the average of the egalitarian factor sub-dimension score is higher than the average of the traditional factor sub-dimension score in marriage role expectations. While the destruction of social media negatively affects people's expectation of mitigating roles, it is aimed that receiving criticism from one's spouse regarding social media use does not increase traditional role expectation. Conclusion:In addition, it was found that marital role expectancy was affected by gender, education level, duration of marriage, dating time and living child life.

Anahtar Kelimeler

• Addiction
• social media
• intermarriage

Kaynakça

1. Akkaya, M. A. (2021). Bilgikaynağı ve bilgiye erişim aracı olarak internet algısı: kuşaklararası yaklaşım farklılığının karşılaştırılması. Bilgi Yönetimi, 4(2), 222-239. DOI: https://doi.org/10.33721/by.947918
2. Akpınar, B., & Kırlıoğlu, M. (2020). Bazı değişkenler açısından evlilik uyumunun incelenmesi ve toplumsal cinsiyet rolleri tutumunun evlilik uyumuna etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 23(2), 736-746.
3. Akyazı, K. G., Çıtak, Ş., & Tosun, C. (2022a). Evlilik tutumunun bir yordayıcısı olarak evlilik rol beklentileri. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 12(2), 931-948. DOI: https://doi.org/10.48146/odusobiad.1107960
4. Aparicio-Martínez, P., Ruiz-Rubio, M., Perea-Moreno, A. J., Martínez-Jiménez, M. P., Pagliari, C., Redel-Macías, M. D., & Vaquero-Abellán, M. (2020). Gender differences in the addiction to social networks in the Southern Spanish university students. Telematics and Informatic, 46(1-8). DOI: 10.1016/j.tele.2019.101304
5. Bagheri, R., Ostovar, S., Griffiths, M. D., & Hashim, I. H. M. (2023). Server connection versus marital disconnection: An investigation of the effect of internet addiction on couple burnout in Iran. Technology in Society, 72, 1-8. DOI: 10.1016/j.techsoc.2022.102163
6. Belingheri, P., Chiarello, F., Fronzetti Colladon, A., & Rovelli, P. (2021). Twenty years of gender equality research: A scoping review based on a new semantic indicator. PloS one, 16(9), 1-27. DOI: https://doi.org/10.1371/journal.pone.0256474
7. Center, A. (2019). Social Media Addiction. Available at/date: https://www.addictioncenter.com/drugs/social-media-addiction/20.09.2022.
8. Çetinkaya, S. K., & Gençdoğan, B. (2014). The relationship between marital quality, attitudes towards gender roles and life satisfaction among the married individuals. Psychology, Society & Education, 6(2), 94-112.

9. Çömlekçi, M. F., & Başol, O. (2019). Gençlerin sosyal medya kullanım amaçları ile sosyal medya bağımlılığı ilişkisinin incelenmesi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(4), 173-188. DOI: https://doi.org/10.18026/cbayarsos.525652
10. Dunn, M. S. (1960). Marriage role expectations of adolescents. Marriage and Family Living, 22(2), 99-111. DOI: https://doi.org/10.2307/347324
11. Frampton, J. R., & Fox, J. (2018). Social media’s role in romantic partners’ retroactive jealousy: Social comparison, uncertainty, and information seeking. Social Media Society, 4(3), 1-8. DOI: https://doi.org/10.1177/2056305118800317
12. Ghahremani, F., Doulabi, M. A., Eslami, M., & Shekarriz-Foumani, R. (2017). Correlation between number and gender composition of children and marital satisfaction in women presenting to health centers in Tehran-Iran, 2015. Iranian Journal of Psychiatry and Behavioral Sciences, 11(2), 1-10. DOI: https://doi.org/10.5812/ijpbs.9598
13. Gonalons-Pons, P., & Gangl, M. (2021). Marriage and masculinity: Male-breadwinner culture, unemployment, and separation risk in 29 countries. American Sociological Review, 86(3), 465-502. DOI: 10.1177/00031224211012442
14. Gull, H., Iqbal, S. Z., Al_Qahtani, S. H., Alassaf, R. A., & Kamaleldin, M. M. (2019). Impact of social media usage on married couple behavior a pilot study in Middle East. International Journal of Applied Engineering Research, 14(6), 1368-1378.
15. Güleç, V. (2018). Aile ilişkilerinin sosyal medyayla birlikte çöküşü. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 2(2), 105-120. DOI: https://doi.org/10.17932/IAU.EJNM.25480200.2018.2/2.105-120
16. Güzel, N. C. (2020). Evlilik ölçeği: Evliliğe ilişkin niyet. evliliğe yönelik genel tutumlar ve evliliğe yönelik beklenti ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik analizleri. Turkish Studies-Educational Sciences, 15(1), 185-197. DOI: https://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies.40532
17. Hertlein, K. M., & Twist, M. L. (2019). The Internet family: Technology in couple and family relationships: Routledge.
18. Işık, Y. (2022). Evli bireylerin evlilik uyumu, iletişim becerileri ve sosyal medya kullanım düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Akademik Platform Eğitim ve Değişim Dergisi, 5(2), 215-230. DOI: https://doi.org/10.55150/apjec.1052828
19. İmamoğlu, O. (1993). Değişen dünyada değişen aile-içi roller. Kadın Araştırmaları Dergisi, 1, 1-11.
20. Kalaman, S., & Çelik, F. (2019). Türkiye'deki evli bireylerin sosyal medya kullanımlarının evlilikleri üzerine etkisi: nitel bir araştırma. OPUS International Journal of Society Researches, 13(19), 424-453. DOI: https://doi.org/10.26466/opus.589684
21. Kariman, N., Amerian, M., Jannati, P., & Salmani, F. (2016). Factors influencing first childbearing timing decisions among men: Path analysis. International Journal of Reproductive BioMedicine, 14(9), 589-596. PMID: 27738661
22. Kowal, M., Groyecka-Bernard, A., Kochan-Wójcik, M., & Sorokowski, P. (2021). When and how does the number of children affect marital satisfaction? An international survey. PloS one, 16(4), e0249516. DOI: https://doi.org/10.1371/journal.pone.0249516
23. Köksal, B., & İlhan, T. (2018). Evlilik rol beklentileri ölçeğinin geliştirilmesi. Ege Eğitim Dergisi, 19(1), 300-319. DOI: https://doi.org/10.12984/egeefd.378847
24. Kumar, N., Kumar, A., Mahto, S. K., Kandpal, M., Deshpande, S. N., & Tanwar, P. (2019). Prevalence of excessive internet use and its correlation with associated psychopathology in 11th and 12th grade students. General psychiatry, 32(2), 1-8. DOI: 10.1136/gpsych-2018-100001
25. Merlici, I. A., Maftei, A., Corlătianu, M., Lăzărescu, G., Dănilă, O., & Măirean, C. (2022). I’m doing the right thing! Technological intimate partner violence and social media use: the moderating role of moral absolutism and the mediating role of jealousy. Ethics & Behavior, 2, 1-15. DOI: https://doi.org/10.1080/10508422.2022.2106486
26. Martínez-León, N. C., Peña, J. J., Salazar, H., García, A., & Sierra, J. C. (2017). Una revisión sistemática de los celos románticos en la relación de pareja. Terapia Psicológica, 35(2), 203-212. DOI: http://dx.doi.org/10.4067/s0718-48082017000200203
27. Mengistu, N., Tarekegn, D., Bayisa, Y., Yimer, S., Madoro, D., Assefa, D. G., . . . Shumye, S. (2021). Prevalence and factors associated with problematic ınternet use among ethiopian undergraduate university students in 2019. Journal of Addiction, 8, 1-8. DOI: https://doi.org/10.1155/2021/6041607
28. Parveen Ali, P. A., McGarry, J., & Maqsood, A. (2022). Spousal role expectations and marital conflict: perspectives of men and women. Journal of Interpersonal Violence, 37(9-10),1-8. DOI: 10.1177/0886260520966667
29. Pessin, L. (2018). Changing gender norms and marriage dynamics in the United States. Journal of Marriage and Family, 80(1), 25-41. DOI: https://doi.org/10.1111/jomf.12444
30. Pettinger, T. (2021). Reasons for a falling birth rate. Available at/date: https://www.economicshelp.org/blog/166908/development/impact-of-falling-birth-rates/15.10.2022.
31. Şahin, C., & Yağcı, M. (2017). Sosyal medya bağimliliği ölçeği-yetişkin formu: geçerlilik ve güvenirlik çalişmasi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 523-538.
32. Tandon, A., Dhir, A., & Mäntymäki, M. (2021). Jealousy due to social media? A systematic literature review and framework of social media-induced jealousy. Internet Research, 31(5), 1541-1582. DOI: https://doi.org/10.1108/INTR-02-2020-0103
33. Tosun, C., & Yazıcı, H. (2021). Algılanan Ebeveyn İlişki Tutumları ile Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançların Evlilik Rol Beklentileri Üzerindeki Etkisi: Geleneksel mi, Eşitlikçi mi? Toplum ve Sosyal Hizmet, 32(1), 173-188. DOI: https://doi.org/10.33417/tsh.781374
34. TÜİK. (2021). Hanehalkı Bilişim Teknolojileri (BT). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2021-37437. Available date: 12.11.2022
35. Uzunçakmak, T., & Alp Yilmaz, F. (2021). Determination of dyadic adjustment, happiness and related factors in married Turkish women living in Anatolia. Journal of Religion and Health, 60(3), 1937-1951. DOI: https://doi.org/10.1007/s10943-020-01021-8
36. Ünver, Ş., & Demirli, C. (2022). Çalışan evli kadın ve erkeklerin toplumsal cinsiyet rol algısı bağlamında aile içi rol dağılımı: Bir nitel araştırma. International Journal of Social Inquiry, 15(1), 143-156. DOI: https://doi.org/10.37093/ijsi.944705
37. We are Social, H. (2020). Türkiye’de İnternet Kullanım ve Sosyal Medya İstatistikleri, Erişim: https://dijilopedi.com/2020-turkiye-internetkullanim-ve-sosyal-medya-istatistikleri/13.11.2022
38. Yang, S. C., & Tung, C.-J. (2007). Comparison of Internet addicts and non-addicts in Taiwanese high school. Computers in human behavior, 23(1), 79-96. DOI: https://doi.org/10.1016/j.chb.2004.03.037
39. Yılmaz, S. (2018). Toplumsal cinsiyet rollerinin günlük hayattaki yansımaları: Çorum/Alaca örneği. İmgelem, 2(2), 59-79. ISSN: 2602-4446
40. Young, K. S. (2007). Cognitive behavior therapy with Internet addicts: treatment outcomes and implications. Cyberpsychology & behavior, 10(5), 671-679. DOI: https://doi.org/10.1089/cpb.2007.9971
41. Yüksel, M. Y., Ayşe, Ç., & Yasak, B. (2020). Genç yetişkinlerde sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, 40, 66-85. DOI: https://doi.org/10.33418/ataunikkefd.676402
42. Zaheri, F., Dolatian, M., Shariati, M., Simbar, M., Ebadi, A., & Azghadi, S. B. H. (2016). Effective factors in marital satisfaction in perspective of Iranian women and men: A systematic review. Electronic physician, 8(12), 3369-3377. DOI: 10.19082/3369
43. Zhang, H., Spinrad, T. L., Eisenberg, N., Luo, Y., & Wang, Z. (2017). Young adults' internet addiction: Prediction by the interaction of parental marital conflict and respiratory sinus arrhythmia. . International Journal of Psychophysiology., 120, 148-156. DOI: https://doi.org/10.1016/j.ijpsycho.2017.08.002
44. Zhang, S., Wang, Q., Xiao, Y., & Zhang, Y. (2023). Internet exposure during adolescence and age at first marriage. Journal of Asian Economics, 84, 1-15.