Hemşirelik Öğrencilerinin Covid-19 Pandemisi Öncesi ve Sırasında Beslenme Alışkanlıkları ve Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Öz

Amaç: Araştırma, hemşirelik öğrencilerinin Covid-19 salgını öncesinde ve sırasında beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişikliklerinin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Yöntem: Bu araştırma, Ocak 2020-Aralık 2021 tarihleri arasında İstanbul'da bir devlet üniversitesinin hemşirelik bölümünde öğrenim gören 548 öğrenci ile gerçekleştirildi. Verilerin toplanmasında Öğrenci Tanı Formu ve Beslenme Alışkanlıkları İndeksi kullanıldı. Bulgular: Pandemi döneminde öğrencilerin %71,2'si üç ana öğün yemek yiyordu, %56,9'u gece yemek yeme alışkanlığına sahipti, %21,4'ü vitamin kullanıyordu, %40,5'i fiziksel aktivite yapıyordu, %13'ü sigara içiyordu, %7,7'si alkol kullanıyordu ve %76,5'inde uyku bozukluğu vardı. Pandemi öncesine göre öğrencilerin pandemi döneminde riskli yeme davranışlarının azaldığı, orta düzeyde riskli yeme davranışlarının olduğu görüldü. Ayrıca dördüncü sınıf öğrencilerinin (p=0,015), sigara içmeyenlerin (p=0,000), alkol kullanmayanların (p=0,030), pandemi döneminde kilo almayanların (p=0,015), öğün atlamayanların (p=0,002), gece yemek yemeyenlerin (p=0,033, 0,003), egzersiz yapanların (p=0,010), uyku problemi olmayanların (p=0,000) riskli yeme davranışlarının daha az olduğu belirlendi. Sonuç: Pandemi döneminde öğrencilerin fiziksel hareketsizliği, gece yeme alışkanlıkları ve uyku bozuklukları arttı. Pandemi döneminde sigara içmeyen, alkol kullanmayan, öğün atlamayan, kilo almayan, gece yemek yemeyen, egzersiz yapanların riskli yeme davranışları daha az olduğu belirlendi.

Anahtar Kelimeler

• Beslenme Alışkanlıkları
• Yaşam Tarzı
• Kovid-19 Salgını
• Öğrenci
• Hemşirelik

Nutritional Habits and Lifestyle Changes of Nursing Students Before and During the Covid-19 Pandemic

Öz

Aim: The research was intended to determine the nutritional habits and lifestyle changes of nursing students before and during the pandemic of Covid-19. Method: This research was conducted with 548 students in the nursing department of a state university in Istanbul between January 2020 and December 2021. Student Diagnosis Form and Nutritional Habits Index were used to collect the data. Results: During the pandemic period, 71.2% of the students were eating three main meals, 56.9% had the habit of eating at night, 21.4% were using vitamins, 40.5% were doing physical activity, 13% were smokers, 7.7% used alcohol, and 76.5% had sleep disorders. Compared to the pre-pandemic period, it was observed that the risky eating behaviors of the students decreased during the pandemic and there were moderately risky eating behaviors. In addition, students in the fourth grade (p=0.015), non-smokers (p=0.000), non-alcoholic (p=0.030), those who did not gain weight during the pandemic (p=0.015), those who did not skip meals (p=0.002), and those who did not eat at night (p=0.030). =0.000), those who exercise (p=0.010), and those who do not have sleep problems (p=0.000) hadless risky eating behaviors. Conclusion: Students' physical inactivity, night eating habits, and sleep disorders have increased during the pandemic period. Those who do not smoke, do not drink alcohol, do not skip meals, do not gain weight, do not eat at night, exercise, and have less risky eating behaviors during the pandemic period.

Anahtar Kelimeler

• Nutrition habits
• Lifestyle
• Covid-19 Pandemic
• Student
• Nursing

Kaynakça

1. Akyol, P., & Çelik, A. (2020). Covid-19 salgını sürecinde paramedik öğrencilerinin beslenme alışkanlıklarının araştırılması. Turkish Studies, 15(4):25-37.
2. Aydoğan Arslan, S., Daşkapan, A., & Çakır, B. (2016). Üniversite öğrencilerinin beslenme ve fiziksel aktivite alışkanlıklarının belirlenmesi. TAF Preventive Medicine Bulletin, 3(15):171-180. doi: 10.5455/pmb.1-1436432564
3. Bhutani, S., vanDellen, M.R., & Cooper, J.A. (2021). Longitudinal Weight Gain and Related Risk Behaviors during the COVID-19 Pandemic in Adults in the US. Nutrients, 19;13(2):671. doi: 10.3390/nu13020671.
4. Bin Zarah, A., Enriquez-Marulanda, J., & Andrade, J.M. (2020). Relationship between dietary habits, food attitudes and food security status among adults living within the united states three months post-mandated quarantine: a cross-sectional study. Nutrients, 12;12(11):3468. doi: 10.3390/nu12113468.
5. Bozar, N., & Garipoğlu, G. (2020). Covid-19 salgınında sosyal izolasyonda olan bireylerin beslenme alışkanlıklarındaki değişiklikler. Journal of Social Sciences and Humanities, 6(6):100-113. doi: 10.46872/pj.62
6. Celorio-Sardà, R., Comas-Basté, O., Latorre-Moratalla, M.L., Zerón-Rugerio, M.F., Urpi-Sarda, M., Illán-Villanueva, M., ……., Vidal-Carou, M.D.C. (2021). Effect of COVID-19 Lockdown on Dietary Habits and Lifestyle of Food Science Students and Professionals from Spain. Nutrients, 28;13(5):1494. doi: 10.3390/nu13051494.
7. Cheikh Ismail, L., Osaili, T.M., Mohamad, M.N., Al Marzouqi, A., Jarrar, A.H., Abu Jamous, D.O., … Al Dhaheri, A.S. (2020). Eating habits and lifestyle during covıd-19 lockdown in the united arab emirates: a cross-sectional study. Nutrients, 29;12(11):3314. doi: 10.3390/nu12113314.
8. Coşansu, G., & Demirezen, E. (2005). Adölesan çağı öğrencilerde beslenme alışkanlıklarının değerlendirilmesi. Sted, 2005;14(8):174-178.

9. Demir Doğan, M., & Tayhan Kartal, F. (2019). Kardiyovasküler Sistem Hastalıklarının Risk Faktörleri Üzerine Beslenme Durumunun Etkisi. Sağlık Hizmetleri ve Eğitimi Dergisi, 3(1):11-19. doi:10.35333/JOHSE.2019.46.
10. Di Renzo, L., Gualtieri, P., Pivari, F., Soldati, L., Attinà, A., & Cinelli G, et al (2020). Eating habits and lifestyle changes during COVID-19 lockdown: an Italian survey. J Transl Med, 18(1):229. doi: 10.1186/s12967-020-02399-5.
11. Dilber, A., & Dilber, F. (2020). Koronavirüs (COVID-19) salgınının bireylerin beslenme alışkanlıkları üzerindeki etkisi: Karaman ili örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 8(3): 2144-2162. doi:10.21325/jotags.2020.653
12. Emirezen, E. (1999). 11-17 Yaş grubu okul çağı çocuklarda koroner kalp hastalıkları risk etmenlerin belirlenmesi. İstanbul üniversitesi sağlık bilimleri enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
13. Ferrante, G., Camussi, E., Piccinelli, C., Senore, C., Armaroli, P., Ortale, A., … Giordano, L. (2020). Did social isolation during the SARS-CoV-2 epidemic have an impact on the lifestyles of citizens? Epidemiol Prev. 44(5-6 Suppl 2):353-362. English. doi: 10.19191/EP20.5-6.S2.137.
14. Korkut Gençalp, D. (2020). COVID-19 salgını döneminde ilk ve acil yardım öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite durumlarının değerlendirilmesi. Paramedik ve Acil Sağlık Hizmetleri Dergisi ,1(1):1-15.
15. Malta, D.C., Gomes, C.S., Barros, M.B.A., Lima, M.G., Silva, A.G.D., Cardoso, L.S.M., … Szwarcwald, C.L. (2021). The COVID-19 pandemic and changes in the lifestyles of Brazilian adolescents. Rev Bras Epidemiol, 7;24:e210012. English, Portuguese. doi: 10.1590/1980-549720210012.
16. Malta, D.C., Szwarcwald, C.L., Barros, M.B.A., Gomes, C.S., Machado, Í.E., Souza Júnior, P.R.B., … Gracie, R. (2020). The COVID-19 Pandemic and changes in adult Brazilian lifestyles: a cross-sectional study, 2020. Epidemiol Serv Saude, 25;29(4):e2020407. Portuguese, English. doi: 10.1590/S1679-49742020000400026
17. Mazıcıoğlu, M., & Öztürk, A. (2003). Üniversite 3. ve 4. sınıf öğrencilerinde beslenme alışkanlıkları ve bunları etkileyen faktörler. Erciyes Tıp Dergisi, 4(25):172-178.
18. Naja, F., & Hamadeh, R. (2020). Nutrition amid the COVID-19 pandemic: a multi-level framework for action. European Journal of Clinical Nutrition, 74:1117–1121. doi:https://doi.org/10.1038/s41430-020-0634-3.
19. Navarro-Cruz, A.R., Kammar-García, A., Mancilla-Galindo, J., Quezada-Figueroa, G., Tlalpa-Prisco, M., Vera-López, O., … Segura-Badilla, O. (2021). Association of Differences in Dietary Behaviours and Lifestyle with Self-Reported Weight Gain during the COVID-19 Lockdown in a University Community from Chile: A Cross-Sectional Study. Nutrients, 16;13(9):3213. doi: 10.3390/nu13093213.
20. Pekcan, G., Şanlıer, N., Baş, M. (2016). Besin ögeleri ve besin grupları. Türkiye beslenme rehberi TÜBER 2015. Yayın No: 1031, Ankara.
21. Rodríguez-Pérez, C., Molina-Montes, E., Verardo, V., Artacho, R., García-Villanova, B., Guerra-Hernández. E.J, & Ruíz-López, M.D. (2020). Changes in Dietary Behaviours during the COVID-19 Outbreak Confinement in the Spanish COVIDiet Study. Nutrients, 10;12(6):1730. doi: 10.3390/nu12061730.
22. Ruiz-Roso, M.B., de Carvalho Padilha, P., Mantilla-Escalante, D.C., Ulloa, N., Brun, P., Acevedo-Correa, D., ……….., Dávalos, A. (2020). Covid-19 Confinement and Changes of Adolescent's Dietary Trends in Italy, Spain, Chile, Colombia and Brazil. Nutrients, 17;12(6):1807. doi: 10.3390/nu12061807.
23. Schäfer, A.A., Santos, L.P., Quadra, M.R., Dumith, S.C., & Meller, F.O. (2022). Alcohol Consumption and Smoking During Covid-19 Pandemic: Association with Sociodemographic, Behavioral, and Mental Health Characteristics. J Community Health, 47(4):588-597. doi: 10.1007/s10900-022-01085-5
24. TÜBA. (2020). Covid-19 pandemi değerlendirme raporu. Ankara: Bilimler Akademisi Yayınları Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı (2020). COVID-19 (SARS-CoV-2 Enfeksiyonu) Genel bilgiler, epidemiyoloji ve tanı bilimsel danışma kurulu çalışması. Ankara: TC Sağlık Bakanlığı Yayınları
25. Werneck, A.O., Silva, D.R., Malta, D.C., Gomes, C.S., Souza-Júnior, P.R., Azevedo, L.O.……Szwarcwald, C.L. (2021). Associations of sedentary behaviours and incidence of unhealthy diet during the COVID-19 quarantine in Brazil. Public Health Nutr, 24(3):422-426. doi: 10.1017/S1368980020004188.