Menenjite Sekonder Serebral Palsi Gelişen Bir Çocuğa Meleis’in Geçiş Kuramına Dayalı Verilen Hemşirelik Bakımı: Olgu Sunumu

Yıl 2025, Cilt: 27 Sayı: 3, 247 - 262, 31.12.2025

Sevim Pinar Öztorun , Emine Geçkil

https://doi.org/10.69487/hemarge.1629179

Öz

Menenjit; meninks adı verilen, beyin ve omuriliği saran zarların çeşitli parazit, bakteri, mantar veya virüsler tarafından enfekte edilmesi sonucu oluşan bir hastalıktır. Menenjitin tanı süreci ve tedavisi geciktiği zaman çocuklarda nöbetler, beyin hasarı, işitme kaybı, hafıza problemleri, öğrenme güçlüğü, yürümede zorlanma, böbrek yetmezliği, serebral palsi, şok ve ölüm gibi ciddi komplikasyonlar gelişebilir. Serebral palsinin en şiddetli formu ise spastik kuadriplejidir. Spastik kuadripleji vücudun dört uzvunu, gövdeyi ve yüzü etkiler. Sağlık durumundaki ani ve büyük değişimlerin sebep olduğu geçiş ise, mevcut yeni durumda rollerin değişmesini ifade etmektedir. Pediatri hemşirelerinin buradaki rolü yeni bir duruma ve role çocuğun ve ailesinin geçişini kolaylaştırmaktır. Bu olguda menenjit sonrası serebral palsi gelişen, bunun sonucunda trakeostomi açılan ve mekanik ventilatör ile solunum desteği alan, nazogastrik sonda ile beslenen ve epilepsi nöbetleri geçiren olguya ve annesine Meleis’in geçiş kuramına göre uygulanan hemşirelik bakımı sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Çocuk , Menenjit , Serebral palsi , Hemşirelik bakımı , Meleis’in Geçiş Kuramı

Nursing Care Based on Meleis’ Transition Theory for a Child Who Developed Secondary Cerebral Palsy Following Meningitis: A Case Report

Öz

Meningitis is a disease caused by the infection of the membranes, called meninges, that surround the brain and spinal cord by various parasites, bacteria, fungi, or viruses. When the diagnosis and treatment of meningitis are delayed, severe complications such as seizures, brain damage, hearing loss, memory problems, learning difficulties, difficulty walking, kidney failure, cerebral palsy, shock, and death may develop in children. The most severe form of cerebral palsy is spastic quadriplegia, which affects all four limbs, the trunk, and the face. Transitions caused by sudden and significant changes in health status refer to changes in roles within the new situation. The role of pediatric nurses is to facilitate the transition of the child and their family to this new condition and role. In this case, nursing care was provided to a child and their mother based on Meleis’s Transition Theory. The child had developed cerebral palsy following meningitis, requiring a tracheostomy, mechanical ventilation support, nasogastric tube feeding, and experienced epileptic seizures.

Anahtar Kelimeler

Child , Meningitis , Cerebral palsy , Nursing care , Meleis's Transition Theory

Kaynakça

• Chick, N., & Meleis, A. I. (1986). Transitions: A nursing concern. Nursing Research, 35(4), 238-243. https://doi.org/10.1097/00006199-198607000-00015
• Düdükcü, F. T., & Arslan, F. T. (2020). Geçiş kuramı üzerine anneliğe geçişte izlemsel bir olgu çalışması. Genel Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(3), 208-217.
• Im, E. O. (2011). Transitions theory: A trajectory of theoretical development in nursing. Nursing Outlook, 59(5), 278-285. https://doi.org/10.1016/j.outlook.2011.03.008
• Mace, S. E. (2008). Acute bacterial meningitis. Emergency medicine clinics of North America, 26(2), 281-317. https://doi.org/10.1016/j.emc.2008.02.002
• Meleis, A. I. (1986). Theory development and domain concepts. NLN publications, (15-1992), 3-21.
• Meleis, A. I. (2010). Transitions theory: Middle-range and situation-specific theories in nursing research and practice. Springer Publishing Company.
• Meleis, A. I. (2015). Transitions theory. Nursing theories and nursing practice, 4, 361-380.
• Meleis, A. I., Sawyer, L. M., Im, E. O., Messias, D. K. H., & Schumacher, K. (2000). Experiencing transitions: an emerging middle-range theory. Advances in Nursing Science, 23(1), 12-28.
• Odding, E., Roebroeck, M. E., & Stam, H. J. (2006). The epidemiology of cerebral palsy: incidence, impairments and risk factors. Disability and Rehabilitation, 28(4), 183-191. https://doi.org/10.1080/09638280500158422
• Poplin, V., Boulware, D. R., & Bahr, N. C. (2020). Methods for rapid diagnosis of meningitis etiology in adults. Biomarkers in Medicine, 14(6), 459-479. https://doi.org/10.2217/bmm-2019-0333
• Rellosa, N. (2020). Infectious etiologies of cerebral palsy. Cerebral Palsy, 45-54.
• Schumacher, K., & Meleis, A. I. (1994). Transitions: A central concept in nursing. Image: The Journal of Nursing Scholarship, 26(2), 119-127. https://doi.org/10.1111/j.1547-5069.1994.tb00929.x
• Workman, J. K., & Bratton, S. L. (2017). Pediatric tracheostomy: Perhaps good things come to those who do not wait. Minerva Anestesiologica, 83(8), 787-789. https://doi.org/10.23736/S0375-9393.17.12108-5
• Yücel, Ö.Ç. (2023). Afaf Meleis’in Geçiş Kuramı. Hemşirelik Kuramları ve Hemşirelik Uygulaması. s.353-370. Hipokrat Yayınevi, Ankara.