Zeytin ve zeytinyağının metabolizmaya etkileri
Öz
Bu derlemede amacımız,
zeytin ve zeytin yağının insan metabolizması üzerine olan etkilerini
incelemektir.
Derleme hazırlanırken online akademik veri tabanlarından faydalanılmıştır. Bunlar arasında; WOS, PubMed, Google Scholars, Online Saü Kütüphanesi yer almaktadır.
Zeytin, Olecea familyasının Olaea cinsinin bir türüdür. Anavatanı Güney Asya ve Mezopotamya bölgesidir. Zeytin yetiştiriciliğinin M.Ö.4000 yıllara dayandığı arkeolojik çalışmalarda gösterilmiştir. Kuran, İncil ve Tevrat'ta birçok bölümde geçmektedir ve tarihte de büyük önem kazanmıştır. Zeytinyağı ise bu meyveden elde edilen yeşil ve sarımtırak renkli bir sıvıdır. Bu yeşil rengini veren yapısındaki klorofildir. Sarı rengi ise karotin verir. Naturel, rafine, rafine prima, riviera (karma prima) ve çeşnili gibi türleri vardır. Natürel zeytinyağı da serbest yağ asitliği oleik asit cinsinden derişimine bağlı olarak alt gruplara ayrılır. Rafine yağ ince ve yemeklik yağdır. Damıtma, nötralizasyon, ağartma, deodorizasyon gibi temizleme işlemleri vardır. Riviera doğrudan gıda olarak kullanılabilecek natürel yağ ile rafine yağın karışımından oluşan bir yağ türüdür. Çeşnili zeytinyağı ise bu yağlara çeşitli baharatlar eklenmesi ile elde edilir.
Zeytin ve zeytinyağı içeriklerinin metabolizmaya faydalı ve koruyucu etkileri, üzerinde tüm çevrelerin ittifak sağladığı bir gerçektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- YYazar H., Yılmaz ZM., Yıldırım K., Yazar EF., Yazar İO. Systematic Perspectives in Medicine; Halal Life Medicine, Functional Medicine, Holistic Medicine, Lifestyle Medicine. Journal of Halal Life Medicine 2019;1(1):01-19. https://dergipark.org.tr/download/article-file/750137
- Bendini A., Cerretani L., Alegria C.-P., Ana Maria G.-C., Antonio S.-C., Alberto F.-G., Lercker G. Phenolic molecules in virgin olive oils: A survey of their sensory properties, health effects, antioxidant activity and analytical methods. An overview of the last decade. Molecules 2007;12:1679–1719. doi:10.3390/12081679.
- Servili M., Esposto S., Fabiani R., Urbani S., Taticchi A., Mariucci F., Selvaggini R., Montedoro G.F. Phenolic compounds in olive oil: Antioxidant, health and organoleptic activities according to their chemical structure. Inflammopharmacology 2009;17:76–84. doi: 10.1007/s10787-008-8014-y.
- Grosso G. Effects of Polyphenol-Rich Foods on Human Health. Nutrients 2018;10:1089. doi: 10.3390/nu10081089. Echeverría F., Ortiz M., Valenzuela R., Videla L.A. Hydroxytyrosol and Cytoprotection: A Projection for Clinical Interventions. Int. J. Mol. Sci 2017;18:930. doi: 10.3390/ijms18050930.
- Omar S.H. Oleuropein in Olive and its Pharmacological Effects. Sci. Pharm 2010;78:133–154. doi: 10.3797/scipharm.0912-18.
- Vissers M.N., Zock P.L., Roodenburg A.J., Leenen R., Katan M.B. Olive oil phenols are absorbed in humans. J. Nutr 2002;132:409–417.
- Visioli F., Galli C., Bornet F., Mattei A., Patelli R., Galli G., Caruso D. Olive oil phenolics are dose-dependently absorbed in humans. FEBS Lett 2000;468:159–160. doi: 10.1016/S0014-5793(00)01216.
- Miro-Casas E., Covas M.I., Farre M., Fito M., Ortuño J., Weinbrenner T., Roset P., De La Torre R. Hydroxytyrosol disposition in humans. Clin. Chem 2003;49:945–952. doi: 10.1373/49.6.945.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Halk Sağlığı, Çevre Sağlığı
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
27 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
6 Kasım 2019
Kabul Tarihi
9 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 1 Sayı: 2